Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Теримнология жоба сонгы.docx
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
118 Кб
Скачать
☆

Мұнай-газ саласындағы синоним болатын терминдер

Синоним (гр. 'synonymos' — мағыналас, мәндес) — тұлғалары әртүрлі, мағынасы жақын сөздер.Мысалы, көрікті, келбетті, ажарлы, өңді, көркем, әдемі, сұлу.

  1. выключатель - айырғыш, ажыратқыш, ажыратқы;

  2. надрубать - жару, тік жару, аздап жару;

  3. удаление-жою, кетіру,өшіру;

  4. факел-шырақ, алау, от

  5. перекрытие - ара жабын, қайта жабу, тіреу.

  6. апорт - рапорт,баянат, есеп.

  7. керн- керн, тасбаған, кен жынысының қазығы

  8. перекладина-көпір ағаш, салма, бөрене, көлденең шабақ.

  9. сегмент-буынтық, құрақ, сегмент.

10) изгиб-иілім, бүктесін, бүгіліс, иірім

11) взброс-ығысу, бүрку

12) покрышка-аяққап, шеңберқап, дөңгелек тысы

13) подкос-тіреуіш, еңкіш таяныш, діңгек

14) фланец-жалпақ сақина, ернемек, диск

15) штанга-шыбық, қарнақ.

16) увеличение – арту, көбею, ұлғаю

Мұнай-газ саласындағы антоним терминдер

Антоним (гр. antі — қарсы, onoma — ат, атау) — мән-мағынасы бір-біріне қарама-қарсы қолданылатын сөздер. Мысалы, ақ-қара, жақсы-жаман, алыс-жақын.

1) ағытылу (выключение) – қосу (включение)

2) ажыратқыш, ажыратқы (разъединитель) – қосқыш (соединитель)

3) айдап шығару (удаление) – қосу (добавление)

4) айырмашылық (расхождение) – ұқсастық (схождение)

5) арту (увеличение) – кеміту, азайту (уменьшение)

6) байытылған (обогащенный) – кедейленген (обедненный)

7) бекіту (закрепление) – босату, босаңсыту (расшативание)

8) бөліну (разделение) – қосу,қосылу (соединение)

9) бұзылу (повреждение) – жақсару (улучшение)

10) жабу (закрыть) – ашу (открыть)

11) біріктіру(соединять) – айыру (разделять)

12) орнату (устанавливать) – бөлшектеу (разбирать)

Мұнай-газ саласындағы эпоним терминдер

Тіл білімінде эпоним деп терминдік атауға айналған жалқы есімдер аталады. Әсіресе эпоним терминдер медицина, химия, математика, физика ғылымдарының салаларында жиі қолданылады. Мысалы, Менделеев кестесі, Гиппократ анты, Ом заңы, Боткин ауруы, Рентген сәулесі және т.б.

Боме градусы – градус Боме

Кельвин градусы – градус Кельвина

Цельсий градусы – градус Цельсия

Зублин қашауы – долото Зублина

Менделеев сыламасы – Менделеевская замазка

Штауфер май құтысы –масленка Штауфера

Гук топсасы – шарнир Гука

Лоран навигациясы – навигация Лорана

Кюри заңы – закон Кюри

Генри заңы – закон Генри

Бринелл әдісі – метод Бринелла

Бурдонның манометрі – манометр Бурдона

Бофорттың межелігі – шкала Бофорта

Вентворттың межелігі – шкала Вентворта

Гейгер-Мюллер санауышы – счетчик Гейгера-Мюллера

Сольвэ содасы – сода Сольвэ

Пуассонды үлестіру – распределение Пуассона

Дарсидің теңдеуі – уровнение Дарси

Пито түтігі – трубка Пито

Бингхэм үлгісі – модель Бингхэма

Гаусс формуласы – формула Гаусса

Соткс формуласы – формула Стокса

Карно циклы – цикл Карно

Фарадей цилиндрі – цилиндр Фарадея

Галлдың шынжыры – цепь Галля

Вентураның шығынды өлшеуіші – расходомер Вентури

Қамыскөл электростанциясы – электростанция Камускуль

Маңғыстау алабы – Мангистауская бассейн

Қарашығанақ мұнай кен орны - месторождение нефти Карачаганак

Қарашүңгіл мұнай фонтаны – нефтяной фонтан Карачунгул

Каспий мұнай-газ провинциясы - Каспийская нефтегазоносная провинция

Гурьев-Қосшағыл су құбыры – водопровод Гурьев-Косчагыл