16 Жастағы қыз балада (салмағы 68 кг, бойы 172 см) ретсіз менструация, галакторея, бас ауруы келесі ауруға тән:

/

микропролактинома

/

семіздік

/

Иценко-Кушинг ауруы

/

пубертатты-жасөспірімдік диспитуитаризм

/

Кон синдромы

!

Орталық семіздік, артериялық гипертензия, іш терісіндегі стриялар және терінің гиперпигментациясы, АКТГ деңгейінің жоғарылауы келесі аурудын белгілері:

/

Иценко-Кушинг ауруы

/

Аддисон ауруы

/

алиментарлы семіздік

/

Кон синдромы

/

Шиен синдромы

!

Ерлерде гиперпролактинемия белгілеріне тән емес:

/

нағыз гинекомастияның міндетті түрде болуы

/

эректильді дисфункция клиникасы

/

бедеулік

/

галакторея

/

барлығы тән

!

Тума нефрогенді қантсыз диабеттің емінде қолданылады:

/

барлық аталғандар

/

адекватты пероральды регидратация

/

тиазидтер

/

тұзды шектеуі

/

амилорид

!

Бүйрекүсті бездері қыртысының екі жақты гиперплазиясының себебі:

/

АКТГ секрециясының жоғарылауы

/

ТТГ секрециясының төмендеуі

/

соматостатин секрециясының жоғарылауы

/

АКТГ секрециясының төмендеуі

/

пролактин секрециясының төмендеуі

!

Иценко- Кушинг ауруы патогенезінің негізгі тізбегі:

/

гипоталамус-гипофиздік жүйенің кортикостероидтарға сезімталдығының төмендеуі

/

АКТГ деңгейінің төмендеуі

/

айқын электролиттер бұзылысының дамуы

/

гипофиздің инвазиялық макроаденомасының дамуы

/

гипоталамус-гипофиздік жүйенің кортикостероидтарға сезімталдығының жоғарылауы

!

Физиологиялық гиперпролактинемия байқалады:

/

жүктілік және лактация кезінде

/

нейролептик қолдану кезінде

/

гипофиздың макроаденомасында

/

импотенцияда

/

бедеулікте

!

Әйелдердегі гиперпролактинемия синдромының белгілері:

/

барлық аталғандар

/

төмен либидо

/

лютеинді фазаның бұзылысы

/

галакторея

/

бедеулік

!

Ерлердегі гиперпролактинемия синдромының белгілері:

/

эректильді дисфункция

/

гиперкалиемия

/

алопеция

/

созылмалы ановуляция

/

бедеулік

!

Акромегалия диагнозында қолданылатын сынама:

/

глюкозамен

/

тиреолиберинмен

/

сулы жүктемемен

/

маршпен

/

құрғақ тамақтанумен

!

Гипофиздың алдыңғы бөлігінде өндіріледі:

/

пролактин, ТТГ, АКТГ, ФСГ, ЛГ, СТГ

/

вазопрессин

/

соматомедин С

/

натрииуретикалық фактор

/

окситоцин

!

Гипоталамус зақымдануынан болған гипопитуитаризмге тән:

/

барлық аталғандар

/

қантсыз диабет

/

гиперпролактинемия

/

семіздік, психиканың бұзылысы

/

ұйқышылдық

!

Біріншілік және екіншілік гипотиреоздың айырмашылығы:

/

барлық аталғандар

/

салмақтың артуының болмауы

/

тері жамылғысының өзгерісі(жіңішке, құрғақ тері)

/

аменорея дамуы

/

дұрыс жауап жоқ

!

Гипопаратиреозге тән емес:

/

фосфордың несеппен бірге шығарылымының жоғарылауы

/

кальцийдің сары суда төмендеуі

/

кальцийдің несеппен бірге экскрецииясы төмендеуі

/

фосфордың сары суда жоғарылауы

/

фосфордың несеппен бірге шығарылымының төмендеуі

!

Қалқанша без маңы бездерінің қызметі келесі жағдайда төмендемейді:

/

вирустік инфекцияда

/

қалқанша без маңы бездерінің операциялық зақымдануында

/

қалқанша без маңы бездерінің аутоиммунды зақымдануында

/

қалқанша без маңы бездерінің сәулелік зақымдануында

/

барлық жағдайда төмендемейді

!

Гипопаратиреоздың емінде қоданбайды:

/

тиреокальцитонин (кальцитрина)

/

рокалтрол

/

1.25-диоксикальциферол (АТ-10)

/

тахистин

/

дұрыс жауап жоқ

!

Псевдогипопаратиреозға тән емес:

/

паратгормон деңгейінің жоғарылауы

/

паратгормон деңгейінің төмендеуі

/

паратгормонның деңгейі қалыпты

/

кальций деңгейінің жоғарылауы

/

кальцийдің деңгейі қалыпты

!

Паратгормонның тапшылығы алып келеді:

/

тонустық құрысуларға

/

дене қызуының жоғарылауына

/

диареяға

/

шөлдеуге

/

іш қатуына

!

Қан сарысуында кальцийдің жоғарлауының ЭКГ белгілері:

/

QT интерваланың қысқаруы

/

Т тісшесінің төмендеуі

/

Т тісшесінің жоғарлауы

/

патологиялық Q тісше

/

брадикардия

!

Біріншілік гиперпаратиреозға тән:

/

қандағы кальций деңгейінің жоғарылауы

/

қандағы кальций деңгейінің төмендеуі

/

қандағы фофор деңгейінің жоғарылауы

/

қандағы фофор деңгейінің төмендеуі

/

қандағы хлоридтер деңгейінің жоғарылауы

!

Біріншілік гиперпаратиреозға алып келетін жағдай:

/

қалқанша маңы безінің аденомасы

/

қалқанша маңы бездерінің аплазиясы

/

ісіктердің қалқанша маңы безіне метастаздар

/

қалқанша маңы бездерінің амилоидозы

/

қалқанша маңы бездерінің инфекциясы

!

Гиперпаратиреозға тән емес:

/

бүйрекпен фосфордың экскрециясының төмендеуі

/

сілтілі фосфатазаның белсенділігінің жоғарылауы

/

қандағы кальцийдың жоғарылауы

/

бүйрекпен кальцийдың экскрециясының жоғарылауы

/

бүйрекпен фосфордың экскрециясының жоғарылауы

!

Екіншілік гиперпаратиреозға алып келмейді:

/

12 елі ішек жара ауруы

/

мальабсорбция синдромы

/

бүйректің созылмалы шамасыздығы

/

Иценко – Кушинг ауруы

/

глюкокортикодтарды қолдану

!

Қалқанша маңы безінің аденомасы диагнозын қоюға келесі зерттеуді қолданбайды:

/

қалқанша маңы бездерінің рентгенографиясын

/

пневмопаратиреоидографияны

/

компьютерлік томографияны

/

селен-метионинмен сканерлеуді

/

МРТ

!

Қалқанша маңы бездерінің сканерлеунде қолданатын радиофармпрепарат:

/

селен-метионин

/

технеций

/

I¹³¹

/

I¹³¹- xoлecтepoл

/

талий

!

Біріншілік гиперпаратиреоз келесі аурумен қосарланбайды:

/

қантты диабетпен

/

медуллярлы ракпен

/

гастриномамен

/

гипофиздің аденомасымен

/

дұрыс жауап жоқ

!

Біріншілік гиперпаратиреозда сирек зақымданатын ағза :

/

бауыр

/

сүйек жүйесі

/

ұйқы безі

/

асқазан

/

барлығы жиі зақымданады

!

Гиперпаратиреозда несеп анализінде жиі анықталады:

/

оптикалық тығыздықтың төмендеуі

/

оптикалық тығыздықтың жоғарылауы

/

эритроцитурия

/

лейкоцитурия

/

протеинурия

!

Гиперпаратиреозда сүйек жүйесіндегі тән емес өзгерістер:

/

сүйек-ми каналының тарылуы

/

кисталар

/

остеопороз

/

сүйек қыртыс қабатының жіңішкеруі

/

остеопения

!

Ересектердегі физиологиялық жағдайда D витаминінің тәуліктік қажеттілігі:

/

200 ХБ

/

100 ХБ

/

300 ХБ

/

400 ХБ

/

500 ХБ

!

Балалардағы физиологиялық жағдайда D витаминінің тәуліктік қажеттілігі:

/

400 ХБ

/

100 ХБ

/

200 ХБ

/

300 ХБ

/

500 ХБ

!

Остеопороз дегеніміз:

/

сүйек тіні тығыздығының төмендеуімен жүретін скелеттің ауыруы

/

сүйек тіні тығыздығының минерализациясының төмендеуімен жүретін скелеттің ауыруы

/

сүйек тінінің жоғарлауымен жүретін қан қаның ауыруы

/

сүйек тінінің жоғарлауымен төмендеуімен жүретін скелеттің ауыруы

/

сүйек тінінің қалыпты массадағы жүретін скелеттің ауыруы

!

І типті остеопороз дегеніміз:

/

сүйекте жоғары метаболизммен жүретін остеопороз

/

сүйекте төмен метаболизмен жүретін остеопороз

/

сүйекте қалыпты метаболизмен жүретін остеопороз

/

сүйекте өзгерген метаболизмен жүретін остеопороз

/

дұрыс жауап жоқ

!

ІІ типті остеопороз дегеніміз:

/

сүйекте төмен метаболизмен жүретін остеопороз

/

сүйекте жоғары метаболизммен жүретін остеопороз

/

сүйекте қалыпты метаболизммен жүретін остеопороз

/

сүйекте өзгерген метаболизммен жүретін остеопороз

/

дұрыс жауап жоқ

!

Әйелдерде остеопороз дамуының қауібі жоғары факторларға жатпайды:

/

жүктілік пен лактация

/

менопауза

/

кеш менархе

/

овариоэктомия

/

төмен салмақ

!

Ерлерде остеопороз дамуының қауібі жоғары факторларға жатпайды:

/

созылмалы холецистит

/

кеш пубертат

/

темекі шегу

/

көп мөлшерде құрамында кофеині бар сусындарды ішу

/

төмен салмақ

!

Остеопороздың екіншілік түріне жатады:

/

стероидты

/

сенильді

/

менопаузалық

/

барлығы

/

дұрыс жауап жоқ

!

Келесі дәрмектерді ұзақ уақыт қолдану остеопорозға соқтыруы мүмкін:

/

барлығы

/

кортикостероидтар

/

цитостатиктер, антиконвульсантар

/

L-тироксин, гепарин

/

антацидтер

!

Остеопороздың дамуына алып келеді:

/

целиакия

/

өт жолдарының дискенезиясы

/

созылмалы гастрит

/

эзофагит

/

созылмалы дуоденит

!

Ревматоидты артритпен ауыратын науқастарда остеопороз даму себебі:

/

аталғанның барлығы

/

жалпы қимылдың шектелуіне байланысты бұлшық еттік массасының төмендеуі

/

қабынуға қарсы цитокиндердің әсерінен сүйектің ремодельдеу үрдісінің бәсендеуі

/

базисті ем – глюкокортикоидардың остеопениялық әсерінен

/

базисті ем –цитостатиктердің остеопениялық әсерінен

!

Остеопороздың дамуына алып келеді:

/

Крон ауруы, жінішке ішек дивертикулезі

/

пострезекциялық синдром

/

гастро-эзофагеальді рефлюкс

/

холецистэктомиялық синдром

/

барлығы

!

Бүйрек үсті безідерініің паренхимасына қатысы жоқ:

/

тамырлық аймақ

/

шумақтық аймақ

/

шоғырлы аймақ

/

торлы аймақ

/

барлығын ажыратады

!

Глюкокортикоидтардың сүйектің ремодельдеу процессіне әсері:

/

барлығы аталғандар

/

остеобластар пролиферациясын тежеуі

/

коллагенді протеиннің синтезін бұзу

/

коллагенді емес протеиннің синтезін бұзу

/

дұрыс жауап жоқ

!

Остеопороздағы сүйектердің сыну қатері ... тікелей байланысты:

/

сүйек тінінің минералдық тығыздығының көрсеткішімен

/

қан сары суындағы иондалған кальцийдің деңгейімен

/

қан сары суында D-гормон концентрациясымен

/

қан сары суында паратгормон концентрациясымен

/

қан сары суында кальцитонинконцентрациясымен

!

І типті остеопорозда сирек кездеседі:

/

қабырғалар сынуы

/

омыртқалардың компрессиялық сынулары

/

кәрі жілік шыбығының дисталь бөлігінің сынуы

/

сан сүйегінің проксималь бөлігінің сынуы

/

сан сүйегінің ұршығының сынуы

!

І типті остеопорозға тән:

/

кәрі жілік шыбығының дисталь бөлігінің сынуы (Коллис сынығы)

/

омыртқалардың компрессиялық сынулары

/

қабырғалар сынуы

/

сан сүйегінің проксималь бөлігінің сынуы

/

сан сүйегінің ұршығының сынуы

!

ІІ типті остеопорозға тән:

/

қабырғалар сынуы

/

омыртқалардың компрессиялық сынулары

/

кәрі жілік шыбығының дисталь бөлігінің сынуы (Коллис сынығы)

/

асықты жілік сүйегінің сынуы

/

сан сүйегінің ұршығының сынуы

!

Остеопороз себебінен дамыған омыртқаның компрессиялық сынуына тән белгі:

/

кеуденің кифозы

/

бойының қысқаруы

/

айқын аурсыну синдромы болмайды

/

барлығы

/

дұрыс жауап жоқ

!

Остеопорозды анықтаудың «алтын стандарты»:

/

биэнергиялық рентгендік абсорбциометрия (DXA)

/

ультрадыбысты остеометрия

/

рентгендік зерттеу

/

компьютерлік томография

/

МРТ

!

Сүйек тінінің минералды тығыздығының көрсеткіштері сүйек массасының шынынан -2,5 SD (Т-критерий) ауытқығанда тұжырым жасалады:

/

остеопороз

/

қалыпты

/

остеопения

/

остеохондроз

/

остеомаляция

!

Т-критерий бұл:

/

сүйек тінінің минералды тығыздығының сүйек массасының шынынан стандартты ауытқуы

/

сүйектің аумағының бірлігіндегі минералдардың құрамы

/

сүйек тінінің минералды тығыздығының жасына сай қалыпты көрсеткіштен стандартты ауытқуы

/

дұрыс жауап жоқ

/

барлығы дұрыс

!

Z-критерий бұл:

/

сүйек тінінің минералды тығыздығының жасына сай қалыпты көрсеткіштен стандартты ауытқуы

/

сүйектің аумағының бірлігіндегі минералдардың құрамы

/

сүйек тінінің минералды тығыздығының сүйек массасының шыңынан стандартты ауытқуы

/

дұрыс жауап жоқ

/

барлығы дұрыс

!

Остеопенияға сәйкес сүйек тінінің минералды тығыздығының Т-критерийі:

/

-1SD - -2,5SD

/

-1SD - +1SD

/

-2,5SD - -3,5SD

/

-3,5SD - -4,5SD

/

-0,5SD - +0,5SD

!

Қалыптыға сәйкес сүйек тінінің минералды тығыздығының Т-критерийі:

/

-1SD - +1SD

/

-0,5SD - +0,5SD

/

-1SD - -2,5SD

/

-2,5SD - -3,5SD

/

-3,5SD - -4,5SD

!

Остеопения мен остеопорозға тән:

/

барлығы болуы мүмкін

/

сарысудаға кальцийдың қалыпты деңгейі

/

гипокальцемия

/

гиперкальцемия

/

дұрыс жауап жоқ

!

Сүйектүзілу маркерлары:

/

сілтілі фосфотаза және остеокальцин

/

несептегі пиридинолин және деоксипиридинолин

/

остеокальцин және тартрат-резистенті қышқыл фосфатаза

/

таң ертеңгілік несептегі оксипролинкреатинин арақатынасы

/

дұрыс жауап жоқ

!

Сүйек резорбциясының маркерлары:

/

несептегі пиридинолин және деоксипиридинолин

/

остеокальцин и тартрат-резистентная

/

остеокальцин және тартрат-резистенті қышқыл фосфатаза

/

таң ертеңгілік несептегі оксипролинкреатинин арықатынасы

/

барлығы

!

Омыртқаның сүйек тінінің минералды тығыздығын дұрыс анықтауды қиындатады:

/

остеохондроз

/

остеомаляцияның дамуы

/

омыртқаның дегенерациялық зақымдануы

/

басынан өткерген сынықтар

/

барлығы

!

Остеопороздың рентгендік белгілеріне жатпайды:

/

остеосклероздың ошақтары, омыртқа шеттерінің “қапталуы”

/

сүйектердің трабекулалық суретінің жойылуы

/

омыртқа денелерінің қосылғыш пластинкаларының склерозы

/

омыртқалардың көлденең сызықтарының толық жойылуы

/

омыртқалардың вертикаль сызықтарының күшеюі

!

Остеопорозды ... дифференциялау керек:

/

барлығымен

/

қатерлі ісіктермен байланысты жарақаттар мен патологиялық сынулармен

/

остеомаляциямен, Педжет ауруымен

/

фиброзды дисплазиямен

/

перифериялық нейропатиямен

!

Остеомаляцияның биохимиялық белгілеріне жатпайды:

/

сілтілі фосфатаза мен ПТГ концентрациясының төмендеуі

/

сары су мен несепте кальций деңгейінің төмендеуі

/

фосфаттардың деңгейінің төмендеуі

/

сары суда D 25-гидроксивитамині деңгейінің төмендеуі

/

дұрыс жауап жоқ

!

Бүйрекүсті безінің қыртысты қабатының ісігі – кортикостерома өндіреді:

/

глюкокортикоидтар

/

андрогендер

/

альдостерон

/

эстрогендер

/

адреналин

!

Глюкоандростероманың клиникасына тән емес:

/

вирилизацияның болмауы

/

етеккір функциясының бұзылысы

/

остеопороз дамуы

/

гиперпигментацияның болмауы

/

артериялық гипертензия

!

Біріншілік альдостеранизмнің клиникалық көрінісіне тән емес:

/

ісінудің болуы

/

бүйрек үсті безі қыртысының ісігінің болуы

/

артериалиялық гипертензия

/

ісінудің болмауы

/

барлығы тән

!

Кортикостерома кезінде гормондарды зерттеу нәтижесі тән емес:

/

АКТГ мөлшерінің жоғарылауы

/

АКТГ мөлшерінің төмендеуі

/

қан сары суында кортизол мөлшерінің жоғарылауы

/

зәрде кортизолдың тәуліктік экскрециясының жоғарылауы

/

барлығы тән

!

Кортикостеромамен ауыратын науқас қайтыс болуы мүмкін

/

геморрагиялық инсультен

/

ісік метастазынан

/

жүректік декомпенсациядан

/

гипокортицизмнен

/

сепсистен

!

Глюкокортикоидты терапияның орынбасушы препараты болып табылады:

/

кортеф

/

кортизон ацетаты

/

преднизолон

/

дексаметазон

/

триамценолон

!

Созылмалы бүйрек үсті безінің жетіспеушілігі кезінде гипотонияның даму механизмі …. азаюымен байланысты емес:

/

калий мен хлор мөлшерінің

/

плазма көлемінің

/

организмде натрий мөлшерінің

/

тамырлық прессорлық фактор белсенділігінің

/

дұрыс жауап жоқ

!

Біріншілік альдостеронизмнің этиологиясына тән:

/

бүйрек үсті безінің қыртысты қабатының екі жақты майда түйінді гиперплазиясы (идиопатиялық альдостеронизм)

/

біріншілік ренин белсенділігінің жоғарылауы

/

нефротикалық синдром

/

синдром Бартера

/

гиперренинемический гиперальдостеронизм

!

Біріншілік альдостеронизмге тән емес:

/

гиперкалиемия, гиперкалиурия

/

гипокалиемия

/

гипернатриемия

/

гипохлоремиялық алкалоз

/

дұрыс жауап жоқ

!

Біріншілік альдостеронизм кезінде гипертензия белгіліріне жатпайды:

/

көру қабілетінің соқырлыққа дейін төмендеуі

/

қатты бастың ауырсынуы

/

құсу, лоқсу

/

жүрек аймағының ауырсынуы, жүректің қағып кетуі

/

барлығы жатады

!

Біріншілік альдостеронизмде нейробұлшықеттік симптомдар көрінісіне жатпайды:

/

параличтің болмауы

/

тетания, тырысу

/

бұлшық ет әлсіздігі

/

парестезия

/

барлығы жатады

!

Біріншілік альдостеронизмнің бүйректік симптомдарына жатпайды:

/

полифагия

/

полиурия

/

никтурия

/

әлсіз протеинурия

/

барлығы жатады

!

Біріншілік альдостеронизмнің асқынуына тән емес:

/

ісіну синдромының дамуы

/

гипертониялық криз

/

жүректің гипокалиемиялық параличі

/

ми қанайналымының ошақтық бұзылысы

/

барлығы тән

!

Біріншілік альдостеронизмдде гипертониялық кризге тән:

/

барлығы

/

құрысулар, өтпелі паралич

/

бастың кенеттен ауру, лоқсу, құсу / көрудің төмендеуі немесе жоғалуы

/

артериялық қысымның кенеттен жоғарылауы (әсіресе диастолалық)

!

Біріншілік альдостеронизм кезінде рентгенологиялық диагностиканың ішінде мәліметті әдіс болып табылмайды:

/

бүйрек үсті вена қанынан альдостеронды анықтау үшін селективті венография

/

пневмосупраренография

/

бүйрек үсті безінің ангиографиясы

/

бүйрек үсті безінің УДЗ

/

бүйрек үсті безінің МРТ

!

Біріншілік альдостеронизммен ауырған науқас емделмеген жағдайда қайтыс болуы мүмкін….

/

аталғаннын бәрі дұрыс

/

артериялық гипертензиядан

/

бүйрек жетіспеушілігінен

/

тыныс жетіспеушілігінен

/

метастаздардың болуынан және бүйрек үсті безінің қатерлі ісіктеріндегі интоксикациядан

!

Андростероманың диагноздық критерий емес:

/

рентген- және сцинтиграфиядағы бүйрек үсті безінің екі жақты ісігі

/

сонографияда бүйрек үсті безінің бір жақты ісігі

/

сцинтиграфияда бүйрек үсті безінің бір жақты ісігі

/

рентгенограммада бүйрек үсті безінің бір жақты ісігі

/

рентгенограммада өсу зоналарының қыздарда уақытынан бұрын жабылуы

!

Андростероманың негізгі емдеу жолы

/

хирургиялық

/

сәулелік терапия

/

хлодитанмен емдеу

/

аминоглютетемидпен емдеу

/

антиандрогенмен емдеу

!

Туа пайда болған андростероманың таралуы:

/

жиі қыздарда

/

жиі ұлдарда

/

қыздарда және ұлдарда бірдей

/

7 жасқа дейінгі ұлдарда

/

7 жасқа дейінгі қыздарда

!

Біріншілік бүйрек үсті безінің жетіспеушілігінің этиологиялық факторына жатпайды:

/

бас миының ісігі

/

сифилис

/

екі жақты адреналэктомия

/

бүйрек үсті безінің ферменттердің дефекті

/

бүйрек үсті безінің тума ареактивтілігі

!

Екіншілік бүйрек үсті безі жетіспеушілігінің этиологиялық факторлары:

/

барлығы

/

бас миының травмалық зақымдануы

/

эндокринді емес ауруларды глюкокортикоидтармен ұзақ емдеу

/

бас миының ісіктері

/

нейроинфекция

!

Гемохроматоздың патоморфологиялық өзгерістеріне қатысы жоқ:

/

бүйрек үсті безі тінінің лимфоидты инфильтрациясы

/

гепатомегалия

/

спленомегалия

/

ұйқы безінің циррозы

/

құрамында темір бар ферменттердің теріде шөгуі

!

Бүйрек үсті безінің созылмалы жетіспеушілігімен ауыратын науқастардың шағымдарына жатпайды:

/

тәбеттің жоғарылауы

/

айқын әлсіздік және физикалық тез шаршағыштық

/

салмақ тастау

/

терінің қараюы

/

құсу, лоқсу

!

Қабылдау бөліміне гипертониялық кризбен (АҚ 280/130 мм сын.бағ.) 39 жастағы науқас жеткізілді. Ұстама тәрізді АҚ жоғарылауы бір жыл аралығында байқалады, криздер қобалжу, тахикардия, діріл, бұлшықеттік тартылулармен қатар болады. Криз көп мөлшерде зәр бөлумен аяқталады. Криздер кезінде 9,6 ммоль/л дейін гипергликемия анықталған. Шұғыл көмек көрсету үшін инъекциялық препарат:

/

фентоламин (реджетин)

/

каптоприл

/

магний сульфаты

/

эналаприл

/

клонидин

!

Эндокринологқа 35 жасар әйел адам жалпы әлсіздіктің, шаршағыштықтың үдеуі, тәбетінің төмендеуі, жиі лоқсу шағымдарымен қаралды. Дене салмағының төмендеуі аясында 2 ай аралығында етеккір циклінің аменорея түрінде бұзылысы байқалған. Соңғы айда бірнеше рет есінен тану жағдайлары болған. Анамнезінде туберкулезге байланысты нефрэктомия жасалған. Об-ті: дене салмағының жеткіліксіздігі, тері мен ауыздың шырышты қабатының гиперпигментациясы. АҚ 70/40 мм сын. бағ. Қанда: Hb72 г/л, ашқарындық гипогликемия 2,9 ммоль/л дейін. Болжам диагноз:

/

бүйрек үсті безінің жеткіліксіздігі

/

жүктілік

/

гепатодуоденалды аймақ ісігі

/

аналық без туберкулезі

/

нейрогенді анорексия

!

Эндокринологқа 42 жасар науқас қаралды. Айқын әлсіздік, дене салмағы мен көлемдерінің ұлғаюына әкелген тығыз ісінулерге шағымданады. Шамалы физикалық күштеме кезінде ентігу мазалайды. Анамнезінде көп түйінді эутиреоидты зобқа байланысты струмэктомия. АҚ 70/40 мм сын.бағ., ЖСС 56 рет/мин., жүрек үндері әлсіз, кардиомегалия. Т4 0,4 ( норма 0,9- 1,3 нмгл). ЭхоКГ: перикардта шамалы көлемде сұйықтық жиналған . Төменде көрсетілген белгілердің қайсысы гипотиреоздың ауырлығын көрсетеді?

/

шамалы гидроперикардтың болуы

/

ісіну синдромының айқындылығы

/

гипотония дәрежесі

/

брадикардия айқындылығы

/

бос Т4 деңгейінің төмендігі

!

62 жаста науқаста селқостық, есте сақтау қабілетінің төмендеуі, бетінің ісінуі, салмағының артуы, көздің тарылуы, қабақтарының түсуі, қасының шаштарының сыртқы бөлігінің түсуі, брадикардия мен айқын гиперхолестеринемия байқалады. Болжам диагноз:

/

гипотиреоз

/

Иценко-Кушинг ауруы

/

B12 жетіспеушілік анемия

/

диффузды-токсинды жемсау

/

атеросклероз

!

62 жаста науқаста селқостық, есте сақтау қабілетінің төмендеуі, бетінің ісінуі, салмағының артуы, көздің тарылуы, қабақтарының түсуі, қасының шаштарының сыртқы бөлігінің түсуі, брадикардия мен айқын гиперхолестеринемия байқалады. Осы ауруға тән клиникалық белгілерді көрсетіңіз: 1. қозу; 2. тершеңдік; 3. бозғылт, құрғақ тері; 4. шаштың түсуі.

/

3, 4

/

1,2

/

1,3

/

2,4

/

1,4

!

Науқас 34 жаста шағымдары: шамалы тұншығу мен мойнының ұлғаюы. Анамнезі бойынша науқас, көп жылдар бойы таулы елді, эндомиялық аймақта тұрған. Объ-ті: қалқанша безі көзге көрінеді, пальпацияда ауырмайды, мөлшері II дәрежеге дейін ұлғайған. АҚ 140 70 мм сын. бағ. ТАЖ 62 ретминутына. Қанда ТТГ, Тз, Т4 және тиреоглобулинге антидене титрі қалыпты. Болжам диагноз:

/

эндемиялық зобтың түйінді түрі

/

Хашимото ауруы

/

диффузды токсикалық зоб

/

біріншілік гипотиреоз

/

Ридель тиреоидиті

! Науқас 34 жаста шағымдары: шамалы тұншығу мен мойнының ұлғаюы. Анамнезі бойынша науқас, көп жылдар бойы таулы елді, эндомиялық аймақта тұрған. Объ-ті: қалқанша безі көзге көрінеді, пальпацияда ауырмайды, мөлшері II дәрежеге дейін ұлғайған. АҚ 140/ 70 мм сын. бағ. ТАЖ 62 ретминутына. Қанда ТТГ, Тз, Т4 және тиреоглобулинге антидене титрі қалыпты. Осы аурудын тиімді емдеу әдісін көрсетіңіз:

/

қалқанша безіне жартылай резекция жасау

/

мерказолил

/

В – адреноблокатор

/

L-тироксин

/

преднизолон

! Науқас 34 жаста шағымдары: шамалы тұншығу мен мойнының ұлғаюы. Анамнезі бойынша науқас, көп жылдар бойы таулы елді, эндомиялық аймақта тұрған. Объ-ті: қалқанша безі көзге көрінеді, пальпацияда ауырмайды, мөлшері II дәрежеге дейін ұлғайған. АҚ 140 70 мм сын. бағ. ТАЖ 62 ретминутына. Қанда ТТГ, Тз, Т4 және тиреоглобулинге антидене титрі қалыпты. Диагнозды дәлелдеу үшін көрсетілген диагностика әдіс: 1. қалқанша безіне УДЗ; 2. қалқанша безіне биопсия; 3. ТТГ, Тз, Т4 және тиреоглобулинге антиденелерді анықтау; 4. кеуде клеткасына рентгендік зерттеу.

/

1,2

/

1,2,3

/

1,3,4

/

2,3,4

/

3,4

! Гипотиреозға тән емес:

/

тахикардия

/

суыққа сезімталдық жоғары

/

салмақтың жоғарлауы

/

шаштың түсуі

/

Т3,Т4 төмендеуі

! Қандай маркер, қалқанша бездің аутоиммунды зақымдалуын көрсетпейді:

/

ТТГ антидене

/

тиреоглобулинге антиденелер

/

микросомды антигендерге антидене

/

йодпероксидазаға антидене

/

Т4 және Т3 антидене

! Тиреолиберинмен сынама жүргізу үшін, төменде көрсетілгендердің қайсысы көрсеткіш болып табылмайды:

/

тиреоидэктомиядан кейінгі біріншілік гипотиреоз

/

екіншілік гипотиреоздың диагностикасы

/

ҚБ қатерлі ісігі кезінде ТТГ деңгейін адекватты басуын анықтау

/

ТТГ деңгейін басуымен және төмендетуін ажырата алмайтын, әдістемені қолдану

/

гормоналды фонның стандартты зерттеуіндегі қарама-қайшы нәтиже

! 17 жастағы жас адамда І дәрежелі эндемиялық зоб анықталды. Жағдайы эутиреоидты. Неғұрлым тиімді емдеу тактикасы:

/

күніне 200 мкг дозасында йод препараттарын 6 ай бойы қабылдау

/

левотироксин

/

мерказолил мен бетта-блокаторлардың комбинациясы

/

күніне 100 мкг дозасында йод препараттарын өмір бойы қабылдау

/

левотироксин мен йод препараттарының комбинациясы

! 42 жастағы ауруда струмэктомиядан 6 айдан кейін әлсіздік, есте сақтау қабілеті нашарлауы, салмағының қосылуы, бетінің ісінуі, терінің құрғақтығы, іш қату, аменорея байқалған. Қалқанша безі көзге байқалмайды. АҚ 9560 мм сын.бағ., пульс 56 ретмин. Т3,Т4 төмендеген, ТТГ – жоғары. Сіздің болжамды диагнозыңыз?

/

біріншілік гипотиреоз

/

орталық май басу

/

гипоталамиялық синдром

/

екінші гипотиреоз

/

поликистозды аналық без синдромы

!

49 жастағы ер адам ұйқышылдық, ентiгу, айқын iсiнуге шағымданады. Объ-тi: терісі бозғылт, сарғыш, ұстағанда салқын. Беті, аяқтары ісінген. Өкпеде әлсіреген везикулалық тыныс. Жүрек үндері әлсіреген. АҚ 9060 мм сын.бағ. ЖСС 55 ретмин. Зерттегенде гипофиздің ТТГ 52 мкХБмл (қалыпты көрсеткіші 0,4 – 4,0 мкХБмл) дейін жоғарлаған. Болжам диагноз:

/

біріншілік гипотиреоз

/

ридел тиреоидиті

/

эндемиялық жемсау

/

жеделдеу тиреоидит

/

диффузды токсиндік жемсау

!

43 жастағы әйел салмағының жоғарылауы, терісінің құрғауы, сөйлеудің қиындауын байқаған. Анамнезінде: созылмалы гайморит. Объ-тi: бойы - 168см, салмағы 92кг. Айқын гиперкератоз. Беті ісінген, тiлінің қырында тiстер ізі таңбаланған. Жүрек үндері әлсіреген, брадикардия. АҚ 80/50 мм сын.бағ. Қанда: эр. 3,5х10¹² , Hв 75 г/л, лейк. 4, 5 х109, ЭТЖ - 13 мм/сағ. Қанда глюкоза 3, 5 ммоль/л. Сары су ақуыздарымен байланысқан йод 300 ммольл. Қандай дәрілік топты тағайындау БАРЫНША тиімді?

/

тиреоидты препараттарды

/

витаминдер

/

йод дәрілері

/

зәр айдайтын дәрiлерді

/

қабынуға қарсы дәрi-дәрмектерді

! Біріншілік гипотериоз себебіне не жатпайды?

/

ТТГ изоляциялық тапшылығы

/

қалқанша без резекциясы

/

аутоиммуннды тиреоидит

/

жеделдеу тиреоидит (гипотиреоидтті фаза)

/

тиреостатикалық терапия

!

Екіншілік гипотиреоз үшін қандай гормоналдық өзгерістер тән:

/

↓ ТТГ, ↓ бос. Т3, ↓ босТ4

/

↑ ТТГ, ↓ бос Т3, ↓ босТ4

/

ТТГ - норма, ↑ бос Т3, ↑ босТ4

/

↑ ТТГ, ↑ бос Т3, ↓ босТ4

/

ТТГ - қалыпты, бос Т3и бос Т4 – қалыпты.

!

Субклиникалық гипотиреоз үшін қандай гормоналдық өзгерістер тән:

/

↑ ТТГ, бос Т3 және бос Т4 қалыпты

/

ТТГ қалыпты, ↑ бос Т3, ↑ бос Т4

/

↑ ТТГ, ↓ бос Т3, ↓ бос.Т4

/

↑ ТТГ, ↑ бос. Т3, ↑ бос.Т4

!

Манифесті гипотиреоз үшін гормоналдық профиль нұсқаларының қайсысы тән

/

ТТГ↑, Т3 және Т4↓

/

ТТГ↑, Т3 және Т4↑

/

ТТГ қалыпты, Т3 және Т4↑

/

ТТГ↓, Т3 және Т4↓

/

ТТГ, Т3 және Т4 қалыпты

!

Йодқа қажеттілік төмен топты көрсетініз:

/

егде адамдар

/

жасөспірімдер

/

балалар

/

жүкті әйелдер

/

нәрестелер.

!

ДДҰ (ВОЗ) йод тапшылығының дербес профилактикасы үшін келесі құралдарды ұсынады:

/

калий йодиды

/

левотироксин

/

тағамдық үстемелер

/

В тобының витаминдері

/

йодқұрамдас поливитаминдер

!

Аутоиммундық тиреоидиттің диагностикасы кезінде келесі көрсеткіш негізгі болып табылады:

/

тиреоидблоктауыш антиденелердің жоғары деңгейі

/

тиреоиджандандырғыш антиденелердің жоғары деңгейі

/

қандағы ТТГ жоғары деңгейі

/

қандағы ТТГ төмен деңгейі

/

қандағы Т3 және Т4 төмен деңгейі.

! Науқас 30 жаста, 5 жыл қантты диабеттің 1 типімен сырқаттанады. Бірнеше күн бұрын суықтағаннан кейін субфебриллитет, катаральді көріністер, тәбетінің төмендеуі байқалғандықтан науқас инсулин мөлшерін төмендеткен. Кеше лоқсу, екі рет құсу қосылып, әлсіздік пен ауыздың құрғауы үдеді. Айқын апатия пайда болды. Гликемия – 15ммоль/л. Жедел жәрдеммен стационарға жеткізілді. Диагноз қоюда маңызды зерттеу тәсілі:

/

Зәрде ацетонды анықтау

/

Гликемиялық профильді зерттеу

/

қанның жалпы анализін зерттеу

/

Қанда креатинин деңгейін анықтау

/

Қанда калий мен натрий деңгейін анықтау

!

Қантты диабетпен ауыратын науқас коматозды жағдайда қабылдау бөліміне жеткізілді. Бұл жағдай көп құсу және сұйық нәжіспен көрініс берген тағамнан уланудан кейін дамыған. Айқын гипотония және олигоуриямен сипатталған дегидратацияның клиникалық көріністері бар. Гликемия 27 ммоль/л, плазма осмолярлығы 380 ммоль/л, зәрдегі ацетонға сынама теріс. Шұғыл көмек көрсетудегі бірінші қадам:

/

Гипотониялық ерітіндіні сағатына 1 литр есебінен құю

/