Тіл үйрету оқулықтарын әзірлеу жобасының материалдарын пайдалану әдісі
Компоненттер
«Әдебиеттік оқу» оқыту-әдістемелік кешенібір- неше компоненттергежіктеледі:
Оқулық
Мұғалімге арналғаннұсқаулық
Оқушының жұмысдәптері
Мұғалім нұсқаулығынақосымша
Әдебиеттікоқупәнінің оқу-әдістемеліккешенібағдарламадакөрсетілгенортақ8лексикалықтақы-рыптардынегізгеалаотырып,тілдікоқудағдысымен білімдіигертудікөздейді.«Өзім туралы»,«Менің от-басым жәнедостарым», «Менің мектебім», «Меніңтуғанөлкем» сияқты алғашқы төрт тараубіркітапқа жинақталған. Келесі төрт тарау екінші кітапқажи-нақталып,басылған.
Оқулықтың әр тарауында қамтылған лексика- лық қордың көлемі оқушының қабылдау деңге йіне сай алынған. Әр сабақта 5-6 жаңа сөзді үй- рету принципі ұстанылады. Әрбір жаңа сөз алда берілетін тапсырмаларда қайталанып отырады. Оқушының ынтасын арттыратын тапсырмалар беріледі. Олар күнделікті өмірмен байланыстыра отырып, өз ойын айтуды үйретеді.
Тілді
оқыту оқулықтарын әзірлеу жобасының
компоненттері
«Әдебиеттік оқу» оқу-әдістемелік кешенінің құрылымдық сипаттамасы
Оқулықмазмұны«Әдебиеттік оқу» оқубағдар- ламасындакөрсетілгенлексикалықортақтақырып- тардың мазмұнын сақтай отырып,құрастырылған.Бағдарламада көрсетілген әрбір ортақ тақырып бірнеше сабақтан тұрады.Әртарау тыңдалым,ай-тылым, оқылым, жазылым дағдыларына негіздел- ген сабақтардан тұрады. Осымен байланысты әр сабақтың тапсырмалары аталған дағдыларғане-гізделген. Сыныптағы оқушылардың қабілеті жоға-ры нетөмен болуымен байланыстыбірсабақтың тапсырмалары бірнеше сабаққа бөлініп берілуі де мүмкін.
Оқулық– ұсынылып отырған оқыту-әдісте- меліккешенніңеңнегізгіқұралы.Кешенніңқалған компоненттері осы аталған оқулықтың негізінде құрастырылып,жазылған.
Жұмыс дәптері– оқушылардың оқулықта берілген тіл мен дағдылардыжетемеңгеруі үшін қосымшажаттықтырумақсатыменқұрастырылған тапсырмаларқұралы.
Бастауыш сынып сабағының ұйымдастырылуы
Сынып ішін 2-сынып оқушыларының жас ерек- шелігіне сай безендіру, жиһаздармен жасақтау мәселелері – оқыту үдерісінің маңызды бөлігі. Бұл кезекте мынадай кеңестерді ескеріңіз:
үстелдерді орналастыру.Топтықжұмысты қамтамасыз ету үшін оқушылардың партасын төрттен немесе алтыдан қатар орналастырыңыз;
сынып алдындағы тақтаны немесе басқа да көрнекі заттарды барлық оқушының көріп отырғанына көзжеткізіңіз;
сыныптың ішін кеңістікті тапсырмалардың түріне қарай бөліп қойыңыз. Мәселен, оқу бұрышы, әңгіме бұрышы, ойын алаңыт.б.;
сынып қабырғасына оқушылардың жұмысынан тұратын көрмеұйымдастырыңыз;
«Сынып міндеттері» постерінжасаудыназардан тыс қалдырмаңыз. Сабақбарысында жиі қолданылатын жайттарды, мәселен, тақтаға, дәптерге күннің жадынжазу.
Сыныпты басқару
Мұғалім сабақтың сапалы өтуі үшін сыныпты басқарудың түрлі тиімді тәсілдерін қолдануларықажет.Ол үшін мынадай нұсқаулардыназарыңыз- ғаұсынамыз:
оқушылардың сыныпқа кіруі немесешығуы
үшін
оларды бір қатарға тұрғызыңыз;
сынып ережесін құрастырып, қабырғаға іліп қойыңыз. Бұл ережелер оқушыларғатүсінікті болуы үшін тәртіптік, тәрбиелік мәні бар суреттерді деқолданыңыз;
сыныпта белгілі бір тәртіп орнатыңыз.Мысалы, сырт киімді шешіп қою, белгіленген орынғаілу,
отырған орнын таза ұстаут.б.;
тиімдінұсқауларберіңіз.Берілгеннұсқаудың түсінікті, қарапайым, қысқа болуын естен шығармаңыз;
жетістіктер мен тәртіптіліктімарапаттау жүйесін жасаңыз. Мысалы, жекелеген оқушылардың кестесінебіртіндеп
«жұлдызшалар» жинақтау;
қабілеті әртүрлі оқушылардыбасқарыңыз. Тапсырмаларды ерте аяқтаған оқушыға берілетін қосымша тапсырмаңыз дайын болсын;
ойындар мен тапсырмалар арқылы сыныптасын қолдауға және топпен бірге жұмыс істеуге оқушыныүнемі ынталандырыңыз;
тапсырмаларды оқушылардыңқабілетін ескере отырып, дұрысбөліңіз.
Дифференциацияланған оқыту
Дифференциациямұғалім пайдаланатын әртүрлі материалдар мен әдістерді білдіреді және сыныптағы оқушы қабілетінің және оқыту стиль- дерінің әртүрлі деңгейін есептеу үшін қолданыла- ды. Тілді үйрету оқулықтарын әзірлеу жобасының барлық компонентіндегі тапсырмалар тақырып- тарды, тапсырма түрлерін және тапсырма дизай- нын таңдауға қатыстыдифференциацияланған оқытуәдісіне сәйкес жасалған. Мұғалімге арналғаннұсқаулықтаәрбір тақырыпшаға/блокқа арналған тапсырмалардың дифференциациялап оқыту әдісіне сай құрастырылуы қамтамасыз етіліп, ол тапсырмалармен қалай жұмыс істеу керектігін түсіндіріп береді. Мұғалімге арналған ескертпеде оқытушы дифференциаланған оқыту әдісін қол- дана отырып, оқыту материалдарын ала алады.
Бағалау
Ұсынылған оқыту кешенін пайдалану кезін- де мұғалім 2-сынып оқушылары үшінжиынтықжәнеқалыптастырушыбағалау жұмыстарын жүргізеді.
Жиынтық бағалауоқушылардың белгілібірке- зеңде не үйренгендерін өлшейді(мысалы,тоқсан- дық, жарты жылдық немесе оқужылыныңсоңы), ал қалыптастырушы бағалау оқушылардыңағымдағы ілгерілеуін бақылауғаарналған.Қалып- тастырушы бағалаумұғалімдергеоқушылардың деңгейлерінің бағдарламамақсаттарынақанша- лықты жақын немесе алыстығытуралымаңыздыақпарат береді. Сонымен қатароқушылардыңәл- сіз тұстарын жетілдірудіжоспарлауғакөмектеседі.Бейресми қалыптастырушыбағалаудыблоктапсырмаларының әрбір жинағыаяқталғанкез- де және әртараудыңсоңында бергенжөн.Оқу- лықтың әр тарауының соңындажәне«Қалып- тастырушы бағалаустратегияларында»(16-17) оқушының жасына сәйкес бағалаутапсырмалары
берілген.
2-сынып оқушыларына арналған қосымша қолдау
Оқушылардың сыныптан тыс жерде тілді үй- ренуге деген ынтасын арттыру – жақсы идея. Сол себептен оқушылар күнделікті өмірде кездесетін ақпараттармен сабақта танысса, ал сыныптан тыс уақытта оны қолдана алады.
Үй жұмысы
Жұмыс дәптері – оқулыққа қосымша ретінде үй жұмысын орындау үшін қажетті құрал.
Мұғалім қосымша тапсырма беру үшін арнайы үй жұмысы саясатын жүргізуітиіс.
Мүмкін болған жағдайда оқушылардың үй тапсырмасының орындалуына ата-анасы мен тәрбиешісінің де қолдауықажет. Қолдаудыоқушының күнделігін пайдалану арқылы көрсетуге болады. Бұл күнделікке оқушы үй жұмысы тапсырмаларын жазады, ал ата-ана апта сайын қол қояды. Мұғалім ата-анаға сабақта өткен тақырып пен тірек сөздерді хабарлайды және тапсырмаларды үйде тереңдету бойынша ұсыныстарын білдіріп, тоқсандық хаттаржібереді.