12 Сурет – Электр пештік қондырғының сұлбасы

Пештік қондырғыларда трансфарматрлар жане дросселді, арнайы аппараттар түрінде және дросселге қондырылған трансформаторлар түрінде қолданады.

Электрдоғалық пештерін басты және көмекші ток тізбектері деп аталады.

Басты тізбек тогы басты электр жабдықтарға және электрлік доғаның пешке қосады. Ал көмекші тізбек тогына тізбекті басқару, өлшеу және қорғау, автоматтар және т.б. жатқызылады.

Басты тізбекті алғашқы жане туынды деп бөліп қарастырады. Алғашқы тізбек жоғары кернеудегі тізбектей жалғанған аппараттар мен проводтардың пешті трансформаторлар орамасынан және дросселден тұрады.

Туынды тізбек тронсформатордың туынды орамасына тізбектей өткізгіш қысқа торап, электродты және электрлік доғалардан тұрады. Барлық тізбектің бөлігі пеште орналаспаған, торапқа жүргізілген бөлігінің барлық атауын алдық.

Вакуумдық доғалық пештер

Вакуумдық доғалық пештер-қорытпа мен болаттың жоғары қоспасынан сонымен қатар реакциялық және баяу балқитын металлдардан жоғары сапалы құймакесектерді алуға арналған.

ВДП-гі құбылыс 0.06-0.6 Па қысымда электрлік доғада су салқындатқыш кристаллизатордағы құймаға жұмсалатын электродтармен сипатталады. ВДП-дің қорек көздері тұрақты токтың тиристорлы түрлендіргіштері болып табылады. вакуумдық доғалық пештің екі түрі бар: шығындалатын және шығындалмайтын электродты.Шығындалатын электродты пештерде доға балқитын электрод пен сұйық металл ваннасының бетінде жанады.Ал шығындалмайтын электродты пештерде доға графитті және металды электрод пен балқитын металл аралығында жанады.Екі жағдайда да қорыту вакуумды камерада жүргізіледі.

Вакуумдық доғалық пештерде отқа төзімді футерлеу болмайды, ал басқа элементтерінің барлығы жоғары температураға төзімді, сумен салқындатылып отырады.

ВДП жұмыстық сипаттамалары

Вакуумдық пеш типі	Қорытылатын металл	Кристаллизатордың max диаметрі	Құйма кесек массасы	Пештің максимал тогы
ВДП-1.2-Г-0.03 ВДП-0.1 ВДП-0.1	Титан,молибден,хром, тантал, ниобий Болат және құймасы Молибден/ тантал	120 100 120	0.03 0.1 0.1	4.0 3.0 8.0

Вакуумдық доғалық пештердің электрмен жабдықталуы

Вакуумдық доғалық пештердің күштік тізбегіне мыналар кіреді: қоректендіру көзі, қоректендіру көзінен пешке дейінгі ток жеткізу сымдары, ВДП конструкциясының ток жүретін бөліктері – ток бастаушы шток, электрод ұстағышы, шығындалатын электрод, құйма кесек, кристалдаушы, вакуумдық камера.

Вакуумдық доғалық пешті сыртқы сипаттамалы қорек көзінен қоректендіргенде тізбектегі ток күшін келесі тәсілдермен реттеуге болады:

- қорек көзінің кернеуін немесе доға ұзындығын өзгертумен;

- пеш контурының күштік тізбегінің кедергісін өзгертумен;

- қосымша кедергі қосумен.

Соңғы тәсілді кішілеу ВДП -де күштік тізбектің кедергісі аз болғанда қолданылады. Қуатты қондырғыларда соңғы тәсілді қолдану тиімсіз болып табылады, контурдың өзіндік активті кедергісі өзгере алмайтындықтан, балласты кедергінінің азаюы қысқа тұйықталу тогының шамадан тыс ұлғаюына әкеледі.

Өндірістік ВДП күшті тізбектері үшін (ток күші 6кА дейін) коммутациялық аппарат ретінде А сериялы автоматты ажыратқыштар қолданылады. Машиналық түрлендіргіштерден қоректенетін вакуумдық доғалық пештерді ажырату генератордың қозуын өшіру жолымен жасалады. Күштік тізбектің коммутациялық аппараттары бұл жағдайда қарастырылмайды.

Вакуумдық доғалық пеш құрылымы

1- электрлік қозғалтқыш, 2-форвакуумды сорғы, 3-бустерлі сорғы, 4- жоғарывакуумды бу-майлы сорғы, 5- вакуумдық вентиль, 6-электржетекті вакуумдық затвор, 7- сумен салқындатылатын шағылыстырғыш, 8- азотты немесе фреонды тұзақ, 9-шаңаулағыш сүзгі, 10-термохимиялық датчик, 11-иондаушы датчик.

9 Дәріс

Түйіспелік дәнекерлеу қондырғылары

9.1 Электрлік түйіспелік дәнекерлеу түрлері

9.2 Дәнекерлеу қондырғыларының электрлік бөлігі және сұлбалары

Дәрістің мазмұны:

- түйіспелік пісіру қондырғыларын оқып үйрену.

Дәрістің мақсаты:

- түйіспелік пісіру түрлерімен танысу.

Электр контактілік пісіру метал бөлшектерінен электр тогы өткенде оларды қыздыру, балқыту және қысу, соңынан пісіру аймағын пісірілетін бөлшектер денесінің жылу өткізгіштігі есебінен суыту нәтижесінде ажырамас бөлу үрдісі болып табылады.

Біріктіруді алу әдісі бойынша түйістіріп түктелік және тігістік түйіспелік пісіру болып бөлінеді (13 суретті қара). Пісіру трансформаторынан ток пісіру бөлшектеріне 2 сумен салқындатылатын электродпен 1 өткізіледі. Пісіру орнында 3 джоулдік жылу бөліну және қысылу есебінен бөлшектердің бірігуі жүреді. Электродтардың арасында бөлінетін энергияның жалпы көлемі Q(Дж), мұнда R_к – бөлшектер арасындағы түйіспелі кедергі, Ом; I – пісіру тогы, А; - токтың өту уақыты, с.

Түйістіріп пісіру қондырғылары үшін пісірмелер негізгі екі бөліктен тұрады: электрлік және механикалық. Электрлік бөлігі арнайы пісірмелі трансформатор құрылымынан, ток өткізгіш бөлімінен және пісіру тогын ажыратып қосу құрылғысынан тұрады. Пісіру бөліктерін импульстік қосатын құрылғы болып қондырғының механикалық бөлігі саналады.