21. Алқаптарын ескертпе бойынша есептеу. Алқаптарын «ескертпе» бойынша есептеу.

Ескертпе д/з-өтіп бара жатқан і маусым үшін типтік емес болатын, бірақ келесі жаңа і+1 маусымында басым болатын процесс. алқаптарын ескертпе бойынша есептеу және алқаптарын «ескертпе» бойынша есептеу жаңа і+1 н.с.м 1 және 2 ескертпенің мәліметі бойынша есептеледі. Есептеулер нағыз син/қ маусымның кеңістігінде орналасқан 126 нүктелер арқылы жүргізіледі. Келесі форм қолданылады:

геоп/ң күтілетін мәндерін есептейді

+

Бұл форм/ы береміз, әр і нүктеде і+1 маусымына болжау үшін і маусымында байқалған ескертпенің (н.с.к) мәндері.

- і+1 маусымындағы орташа копжылдық мәндері

- і маусымының і+1 маусымына күтілетін мәндері. Осы сияқты мәндері анықталады.

Осы анықталған мәндерді , бір картаға түсіреді, яғни келешек і+1 маусымының термобарикалық алқабына талдау жүргізіледі. Осы карта бойынша жылудың күтілетін адв-н ескере отырып ауа температурасының маусымдық аномалиясын анықтайды.

1. Егер 4дам, онда 1ºС

2. - 4 дам, онда 1ºС

3. 1ºС норма шамасында

Ж-ш/ң аном/н болжау үшін, ескертпенің жинақы кинематикалық картасы қолданылады. Олар циклонның ж/е антициклонның құрылуының ауданын анықтауға мүмкіндік береді. Біріккен алқапты талдағанда келесілер п.б

1. жер б циклон болса, онда ж-ш/ң мөлшері нормадан 120 асады деп күтіледі.

2. , жер б антициклондық алқап б/са, онда ж-ш/ң тапшылығы күтіледі.

3. , жер б антициклон, жер б циклон күтілсе, онда .

Егер ж-ш/ң нақты мән/н орт. Мән-мен салыстырып, оны 100 пайызға көбейтсек, келесі градацияларды аламыз.

22. Маусымдық болжамдарда құрғақшылық пен ылғалдылық артықшылығын болжау.

Құрғақшылық – жылдың жылы мезгілінде, ұзақ уақыт жауынның болжауы ж/е температураның жоғарылауынан болатын қауіпті құбылыс. Оның нәтижесінде булану мен транспирация арқасында топырақтағы ылғалдылық қоры азаяды, өсімдік өсуіне кері жағдай туғызады, өнім азаяды. атм/қ құрғақшылық параметрін Д.А.Педь әсдісі бойынша есептегенде белгілі бір станция үшін термикалық жағдайдың ж/е жауынның режимі мінезделген ретінде қаралады:

Егер >0, атмосфералық құрғақшылық ( 1 2 )

Егер 0, артық мөлшердегі ылғалдылық (-1 2 )

Қазіргі таңда атмосфералық құрғақшылық пен артық ылғалдылықтың пайда болу жағдайларын жақсы меңгерген. Жер бетінде антициклондық алқап қалыптасқанда, ал тропиканың ортаңғы қабатында биік жота (н 500) болғанда атм/қ құрғақшылық пайда болады. мұндай макропроцесс әдетте төменгі тропосферада циркуляцияның кейбір жағдайларында ж/е солт атлантиканың кейбір термикалық алқабында пайда болады. егер су айдыны нормамен салыстырғанда салқынырақ болса, әсіресе теріс мәнді ошағы оңт шығыс бағытта орналасса, онда н500 алқабы солт атлантика мен батыс еуропада жыра қалыптасады. РЕТ үстінде бір уақытта циркуляциялық алқаптардың байланысы биік жотаны қалыптастырады. Яғни ол құрғақшылық дамуына әсер етеді. Бірақ бұл процесс н.с.м п.б к/к.РЕТ жыра қалыптасады ж/е РЕТ активті циклондық әрекетке әкеледі, жауынның молшылығына әкеледі. Егер тропосфералық жота нағыз синоптикалық маусымында п.болса, онда жер бетінде қоңыржай ендіктерге антициклондық арктикалық бассейннен келген ауа құрғақ ж/е салқын сондықтан ол құрғақта интенсивті түрде жылынады. Антицикон аймағындағы дивергенттік ағындардың шығуының әсерінен температураның тез арада жоғарылауынан топырақ бетіндегі ылғалдылық буланады. Нәтижесінде топырақ бетінде құрғақтану процесс жүреді ж/е температураның жоғарғы мәні ж/е жауынның болмауы құрғақшылыққа әкеледі. Артық ылғалдылық РЕТ төменгі тропосферада циклондық алқап болғанда пайда болады. әдетте РЕТ солт Атлантика ж/е Скандинавия үстінде оңт циклондардың қосылуы болады. жер бетіне күн радиациясының келуіне кері әсерін тигізетін бұлтты ауа райы қалыптасады. Жай жауын жауады, ауа температурасы төмендейді, яғни артық ылғалдылық жағдайы қалыптасады.зерттеулер көрсеткендей, құрғақшылық пайда болатын аймақтарда 4-8дам, ал артық ылғалдылық 4-8дам, нағыз син маусымда.