§36. Ұйғырлар мен дүнгендердің Қытайдан Жетісуға қоныс аударуы.

1075. Ұйғырлардың Жетісу жеріне қоныс аударуы басталды 1881 ж.

1076. Ұйғырлардың Жетісу жеріне қоныс аударуы жалғасты 1881-1884 ж.

1077. Қазақстанда 56 мың ұйғыр, 14 мың дүнген болды 1897 ж.

1078. Қазақстанда 64 мың ұйғыр, 20 мың дүнген болды 1907 ж.

1079. Ұйғырлар мен дүнгендердің рухани мәденитеін зерттеген Ш.Уәлиханов, Н.М. Пржевальский, В.И. Роборовский және т.б.

1080. Дүнгендердің ертегі мен аңыз әнгемелер айтуышлары фофуди.

1081. ХІХ ғ. халық арасына кеңінен танылған ұйғыр әншілері Садыр Палуан, Назугум.

§37. Қазақстанда этностық топтардың қалыптаса бастауы.

1082. 1897 ж. Алтайда болған орыстар саны 90 мыңға жуық орыс шаруалары.

1083. 1897 ж. Қазақстанның алты облысындағы орыстар саны 544 мың адам.

1084. Жоламан деген қазақ өкілі украин баласын асырап алды Афанасий Латута – Жақып Жоламанов.

1085. Қазақ тілін меңгеріп, исламның негізін үйретіп, мұсылман дінін қабылдаған Жақып Жоламанов.

1086. 1916 ж. қазақтардың ұлт-азаттық көтерілісі кезінде ол Қорғалжыңдағы көтерілісшілердің танымал басшыларының бірі болды Жақып Жоламанов.

1087. 1897 ж. халық санағы бойынша Қазақстанда тұрған украин саны 86,7 мың.

1088. Украиндердің басым көпшілігі шоғырланды Ақмола облысында (51%-ы).

1089. 1897 ж. халық санағы бойынша Қазақстанда тұрған татарлар саны 56 мың.

1090. 1897 ж. қазақстандағы және онымен шекаралас қалалардағы немістердің жалпы саны 7 мың.

1091. «Қырғыз даласының тіршілік-тынысы» картинасының авторы поляк суретшісі Бронислав Залесский.

1092. «Қырғыз», «Дала» дастандарының авторы поляк ақыны Густав Зелинский.

1093. Қазақ халқының тарихын қызыға зерттеген Адам Янушкевич.

1094. Жетісу мұражайның негізін қалаған Владимир Недзвецкий.

1095. «Қырғыздардың тұрмысын заңдық тұрғыда зерттеуге арналған материалдар» кітабының авторы Северин Гросс.

1096. 1897 ж. халық санағы бойынша Қазақстанда тұрған поляктар саны 1254.

1097. Поляктардың көпшілігі шоғырланды Орал, Семей, Ақмола және Сырдария облыстары.

1098. Қостанай қаласының төңірегінде қоныстанған болгарлар шығырмен суаратын бау-бақша өсірді.

1099. 1897 ж. халық санағы бойынша Қазақстанда тұрған мордвалықтар саны 12 мың.

1100. Мордвалықтар орыс халқымен араласып ассимиляцияланып кетті.

1101. 1897 ж. халық санағы бойынша Қазақстанда тұрған еврейлер саны 1651.

1102. 1897 ж. Жалпыресейлік халық санағының деректері бойынша Қазақстанда өзбек-29,5 мың, түрікмен-2,8 мың, башқұрт-2,6 мың, қалмақ-997, тәжік-987 және т.б. ұлт өкілдері.

1103. Ақмола аумағындағы эстондықтар мен латыштардың шағын бір тобы 375 адам.

1104. Ассимиляция – бір халықтың екінші халықпен араласып, ұлт ретінде жойылып кетуі.

1105. Шығыр – егістікке су шығару үшін жасалған, су жүретін науасы бар қарапайым құрал.

§38. Шетелдерде қазақ диаспорасының қалыптасуы.

1106. 1916 ж. ұлт-азаттық көтерілісінен кейін көшіп кеткен қазақ саны 300 мыңға тарта.

1107. Орта жүз қазақтары Тобыл және Томск губернияларымен шекаралас аймақтарға уақытша көшіп-қонуға рұқсат алды 1771 ж.

1108. Қытай өкіметі қазақтардың Синьцзяньға көшіп, қоныс аударуына рұқсат етті 1767 ж.

1109. 1911 ж. есеп бойынша Томск губерниясында-29 мың, Тобыл губерниясында-9 мың қазақ тұрды.

1110. ХІХ ғ. аяқ кезінде Қытайда тұрған қазақтар 100 мыңға жуық.

1111. 1916 ж. ұлт-азаттық көтерілісінен кейін 300 мыңға жуық қазақ көшіп кетті Қытайға.

1112. Монғолияның батыс бөлігінде тұратын қазақтардың негізі тобын құрады абақ керейлер.

1113. ХХ ғ. бас кезінде Монғолиядағы қазақтардың жалпы саны 12 мыңға жуық.

1114. 1869-1870 ж. қазақтардың бір бөлігі көшіп кетті Түрікменстанға.

1115. 1897 ж. халық санағы бойынша Түрікменстандағы қазақтардың саны 73 мыңға жуық.

1116. 1897 ж. халық санағы бойынша Жызақ және Ходжент уезіндегі қазақтар саны 63 мың.

1117. Ауғанстанда қазақтар пайда болды ХІХ ғ. 40-жылдарында.

1118. Ауғанстандағы қазақтардың негізін құрады Кенесары хан мен Наурызбай батыр жасақтары.

1119. ХХ ғ. бас кезіндегі Ауғанстандағы қазақтар саны 2 мыңға жуық.