- •Құқық негіздері
- •Құқық негіздері
- •Павлодар Кереку
- •С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университетінің Ғылыми кеңесімен басуға ұсынылды
- •1 Мемлекет,құқық және мемлекеттік –құқықтық құбылыстар туралы негізгі ұғымдар
- •1.1 Мемлекет түсінгі, белгілері , функциясы және механизмі
- •1.2 Мемлекет нысаны түсінігі және құрылымы
- •1.3 Құқық түсінігі, мәні, функциясы және қайнар көздері
- •2.1 Конституциялық құқық түсінігі, пәні және конституциялық құқықтық қатынас түсінігі, қайнар көздері
- •2 Қр Конституциялық құқығының негіздері
- •2.2 Конституцияның түсінігі, мәні, функциясы. 1995 ж қр Конституциясы: мазмұны, мәні. Қр конституциялық құрылысы
- •2.3 Қазақстан Республикасының жоғары мемлекеттік билік органдарының конституциялық-құқықтық мәртебесі
- •3 Қазақстан Республикасының құқық қорғау органдары және сот
- •3.1 Құқық қорғау органдардың түсінігі және қызметі
- •3.2 Құқық қорғау органдардың жүйесі
- •3.3 Прокуратура органдарының өкілеттігі
- •4 Қазақстан Республикасының мемлекеттік басқаруы
- •4.2 Қазақстан Республикасының Парламенті
- •5 Қазақстан Республикасының әкімшілік құқығының негіздері
- •5.1 Әкімшілік құқық түсінігі, пәні,қайнар көздері және әкімшілік құқық бұзушылық, оның құрамы
- •5.2 Қазақстан Республикасының азаматының әкімшілік – құқықтық мәртебесі
- •5.3 Атқарушы билік және мемлекеттік қызмет
- •6 Қазақстан Республикасының азаматтық құқығының негіздері
- •6.1 Азаматтық құқық түсіні, пәні және азаматтық-құқықтық қатынас
- •6.2 Өкілдік түсінігі және оның жасалу тәртібі
- •6.3 Сенімхат түсінігі және жасалу тәртібі
- •7 Қазақстан Республикасының қаржы құқығы
- •7.1 Салық түсінігі, мәні және белгілері
- •7. 2 Салық элементі және оның жіктелуі
- •8 Қазақстан Республикасының енбек құқығының негіздері
- •8.1 Жұмыс уақытының ұғымы және оның түрлері
- •8.2 Демалыс уақытының ұғымы және түрлері
- •9 Қазақстан Республикасының экологиялық және жер құқығы
- •9.1 Экология құқығы түсінігі, экологиялық құқықтық қатынас және қайнар көздері
- •9.2 Табиғат объектілеріне меншік құқығы және табиғи ресурстарды пайдалану құқығы
- •9.3 Жердің құқықтық жағдайы, оны құқықтық қорғау және экологиялық құқықтағы жауаптылық
- •10 Қазақстан Республикасының қылмыстық құқығының негіздері
- •10.1 Қылмыстық құқық түсінігі, пәні, қағидалары және қайнар көздері
- •10.2 Қылмыс түсінігі, белгілері, санаттары және қылмыс құрамы
- •10.3 Қылмыс істеу сатылары және жаза түсінігі, мақсаты, түрлері
- •11 Қазақстан республикасының іс жүргізу құқығы
- •11.1 Азаматтық іс жүргізу ұғымы
- •11.2 Азаматтық іс жүргізу сатылары
- •2) Істі сотта қарауға әзірлеу сатысы.
- •3) Сотта іс қарау сатысы.
- •5) Сот актілерін орындау сатысы.
- •11.3 Азаматтық іс жүргізу құқығы. Оның пәні мен жүйесі
- •11.4 Азаматтық іс жүргізу құқығының бастаулары
- •10.5 Азаматтық іс жүргізу құқығының өзге құқық салаларымен ара байланысы
- •10.6 Азаматтық іс жүргізу құқығы ғылымының пәні мен жүйесі
- •1. Мемлекет пен құқық теориясының негіздері:
- •2. Конституциялық құқық негіздері
- •3. Қазақстан Республикасы адам мен азамат жағдайының конституциялық негіздері
- •4. Әкімшілік құқық негіздері
- •Реферат тақырыптары
- •Бақылау сұрақтары
- •Қосымша тапсырмалар
- •1 Кроссворд құрау
- •2 Жеке еңбек шартын жасау
- •3 Неке шартын жасау
- •4 Сату-сатып алу шартын жасау
- •5 Реферат дайындау
- •Тесттер
- •2 Нұсқа «Құқық негіздері»
- •Глоссарий
- •Әдебиеттер
- •Мазмұны
3) Сотта іс қарау сатысы.
Бұл сатыда сот (жеке дара) сот отырысында іс материалдарын қарайды, істі мәні бойынша шешеді немесе іс бойынша өндірісті қысқартады. Жалпы ереже бойынша шешім қабылдаумен аяқталады;
4) Заң күшіне енбеген сот шешімдері мен ұйғарымдарына апелляциялық шағым беру және наразылық келтіру арқылы қайта қарау сатысы (апелляциялық өндіріс).
Бұл сатыда соттың шығарған шешімімен не ұйғарымымен тараптар, үшінші тұлғалар келіспесе, олар осы істі қараған соттан келесі жоғары тұрған сотқа шешім шығарған күннен бастап 15 күн мерзім ішінде апелляциялық шағым бере алады, ал прокурор өзінің наразылығын келтіре алады. Сондай-ақ, олардың келесі сотқа осы іске байланысты қосымша дәлелдемелерін ұсынуға құқықтары бар. Осы саты бойынша істі қараған сот (алқа, 3 судьядан кем болмау керек) соттық қаулы шығарады;
5) Сот актілерін орындау сатысы.
Бұл сатыда соттың заң күшіне енген актісі (шешімі, ұйғарымы, қаулысы) борышкердің өз еркімен немесе сот орындаушының мәжбүрлеу шарасын қолдануымен орындалады (жалпы мерзімі 2 ай);
6) Заң күшіне енген сот актілерін қадағалау тәртібі бойынша қайта қарау сатысы (қадағалау өндірісі).
Сот шешімінің дәлелсіздігі немесе материалдық немесе іс жүргізудің құқық нормаларының елеулі түрде бұзылуы сол шешімді бақылау ретінде бұзуға негіз болады. Сот істі қадағалау тәртібімен қараудың нәтижесінде кеңесу бөмесінде мынандай шешімдердің бірін қабылдайды:
1) Бірінші, апелляциялық, қадағалау сатысындағы шешімді өзгеріссіз, ал шағымды, наразылыты қанағаттандырмай тастайды;
2) Бірінші, апелляциялық сатыдағы сот шешімінің толық немесе бөлігіндегі күшін жояды және істі бірінші, апелляциялық сатыдағы сотта жаңадан қарауға жібереді;
3) Бірінші, апелляциялық сатыдағы сот шешімінің толық немесе бөлігіндегі күшін жояды және талап-арызын қарамай тастайды немесе іс бойынша іс жүргізуді қысқартады;
4) Іс бойынша шығарылған шешімдердің біреуін күшінде қалдырады;
5) Бірінші, апелляциялық сатыдағы соттың шешімін өзгертеді немесе оның күшін жояды, материалдық құқық нормаларын қолдануда және түсіндіруде қате жіберілген болса, істі жаңадан қарауға жібермей, жаңа шешім шығарады.
Істі қадағалау тәртібімен қарау кезінде сот істе бар материалдар бойынша шағым. Наразылық дәлелді шегінде бірінші, апелляциялық сатыдағы соттар шығарған сот актілерінің заңдылығы мен негізділігін тексереді. Сот құрамы үш судьядан кем болмауы тис. Істі қарағаннан кейін сот қаулы шығарады;
7)Заң күшіне енген сот актілерін жаңадан анықталған мән-жайлар бойынша қайта қарау сатысы.
Кейбір ғалымдардың пікірі бойынша бұл ерекше саты деп аталады.
Шешімдерді жаңадан анықталған мән-жайлар бойынша қайта қарауға мыналар негіз болады
1) іс үшін елеулі маңызы бар, арыз берушіге белгілі болуы мүмкін емес мән-жайлар;
2) заңды күшіне енген сот үкімі бойынша анықталған, заңсыз немесе дәлелсіз шешім шығаруға негіз болған куәнің біле тұра берген жалған жауабы, сарапшылардың біле тұра жасаған жалған қорытындысы, аудармашының біле тұра теріс жасаған аудармасы, құжаттардың немесе айғақтық заттардың жалғандығы;
3) заңды күшіне енген сот үкімі бойынша анықталған, тараптардың, іске қатысушы басқа адамдардың немесе олардың өкілдерінің қылмыстық әрекеттері не болмаса судьялардың осы істі қараған кезде жасаған қылмыстық әрекеттері;
4) сот шешімін шығаруға негіз болғанбасқа орган қаулысының бұзылуы.
Шешімді, ұйғарымды немесе қаулыны жаңадан анықталған мән-жайлар бойынша қайта қарау туралы осы шешімді, ұйғарымды немесе қаулыны шығарған сотқа арыз береді. Олар іске қатысқан адамдар немесе прокурор. Мұндай арызды іске қатысушы адамдар қайта қарау үшін негіз болатын мән-жайлар анықталған күннен бастап үш ай ішінде бере алады. Бұл саты бойынша қайта қарау негіздері ҚР АІЖК-нің 404-бабында көрсетілген.
