- •Internacjonalizacja procesu gospodarowania I międzynarodowe stosunki gospodarcze.
- •Klasyczne teorie handlu międzynarodowego
- •Neoklasyczne teorie handlu międzynarodowego.
- •Wyposażenie w czynniki produkcji jako podstawa handlu międzynarodowego.
- •Alternatywne teorie handlu międzynarodowego
- •Wzrost gospodarczy a handel międzynarodowy
- •Międzynarodowe przepływy czynników produkcji
- •Bariery pozataryfowe
- •Wolny handel a protekcjonizm
- •Międzynarodowa polityka handlowa
- •Bilans płatniczy
- •Kurs walutowy I rynek walutowy
- •Ustalanie poziomu kursowego
- •Automatyczny mechanizm dostosowawczy
- •Polityka dostosowawcza
- •Międzynarodowy system walutowy
Neoklasyczne teorie handlu międzynarodowego.
Koncepcja popytu wzajemnego - czynnikiem decydującym o przyjęciu relacji wymiennej w obrotach handlowych między krajami są wielkości popytu i podaży zgłaszane przez kraje uczestniczące w wymianie.
Krzywa oferty – ukazuje zależność relacji wymiennych (cenowych) od wielkości eksportu i importu danego kraju.
Terms of trade – relacje wymienne. Towarowe TOT – relacja zmian cen w eksporcie do zmian cen w imporcie. Strona 77. Dochodowe TOT – wskaźnik zmian cen w obrotach handlowych otrzymany w wyniku pomnożenia Towarowego TOT przez indeks wolumenu eksportu. Informuje czy w porównaniu z okresem bazowym kraj może sprowadzić z zagranicy więcej czy mniej dóbr. Strona 78.
Jednoczynnikowe terms of trade – towarowe TOT są ważone indeksem wydajności w przemyślę produkującym na eksport. Wzrost oznacza, że za jednostkę pracy zastosowana w sektorze eksportowym można kupić więcej dóbr importowanych,
Dwuczynnikowe terms of trade – towarowe TOT są ważone nie tylko indeksem wydajności sektora eksportowego, ale równie indeksem wydajności sektora w kraju partnerskim (czyli w sektorze eksportowym). Wzrost oznacza, że wymiana czynników produkcji zaangażowanych w eksport na czynniki produkcji zaangażowane w wytwarzanie dóbr sprowadzanych przez dany kraj odbywa się z większą korzyścią dla eksportera niż w okresie wyjściowym
Mały kraj to taki, w którym zmiana popytu lub podaży nie wpływa istotnie na ceny towarów na rynku światowym.
Wyposażenie w czynniki produkcji jako podstawa handlu międzynarodowego.
Twierdzenie Heckschera – Ohlina – istotą jest powiązanie kierunków specjalizacji poszczególnych krajów z wielkością posiadanych przez nie zasobów czynników produkcji. Kraj będzie eksportował te towary, do wytworzenia których zużywa się relatywnie dużo czynnika produkcji w danym kraju względnie obfitego, a sprowadzał z zagranicy towary, których produkcja wymaga relatywnie dużo czynnika produkcji względnie rzadkiego. Nazywane czasami teorią 2 x 2 x 2.
Wraz ze specjalizacją produkcji danego dobra następuje wzrost popytu na czynnik produkcji potrzebny do jego wytworzenia, a co za tym idzie – wzrost jego ceny. Specjalizacja polega jednak także na zmniejszeniu produkcji dobra, do wytwarzania którego zużywa się relatywnie dużo czynnika w danym kraju rzadkiego. To prowadzi z kolei do spadku popytu na ten czynnik, a tym samym spadku jego ceny. Podobny proces ma miejsce w drugim z krajów uczestniczących w wymianie. Działanie takiego mechanizmu prowadzi do wyrównywania się cen czynników produkcji
Założenia H-O: dwa kraje i dwa towary; dwa czynniki produkcji – kapitał i praca; oba czynniki są niezbędne do wytworzenia każdego z towarów; jeden z towarów jest bardziej pracochłonny, a drugi bardziej kapitałochłonny; identycznie technologie produkcji; doskonała konkurencja; identyczne gusty; brak kosztów transportu; brak barier handlowych; mobilność czynników produkcji tylko wewnątrz kraju
Jeżeli w jednym z krajów relacja zasobów kapitału do pracy jest większa niż w drugim, to będziemy mówić, że jest on zasobny w kapitał, a ubogi w pracę
Mówimy, iż dobro a jest względnie kapitałochłonne w stosunku do dobra b, jeżeli relacja kapitału do pracy potrzebnej do wytworzenia tego dobra jest wyższa w przypadku dobra a niż b.
Efekt Stolpera – Samuelsona – uruchomiony przez handel międzynarodowy ruch cen czynników produkcji, polegający na wzroście cen czynnika w danym kraju obfitego i spadku cen czynnika w danym kraju rzadkiego, prowadzi do wzrostu realnych dochdów właścicieli czynnika obfitego oraz spadku realnych dochodów właścicieli czynnika produkcji w danym kraju rzadkiego.
Paradoks Leontiefa – Stany Zjednoczone, wbrew twierdzeniu H-O eksportują dobra, do wytworzenia których potrzeba względnie więcej zasobu w tym kraju względnie rzadkiego (praca), a importują dobra, do wytworzenia których potrzeba więcej zasobu w tym kraju względnie obfitego (kapitał). Przyczynami tego paradoksu mogą być: duży popyt na dobra kapitałochłonne; bariery celne; procesy specjalizacji narodowej są zbyt skomplikowany, by można było je wytłumaczyć prostymi modelami. Warty odnotowania jest również fakt istnienia kapitału ludzkiego.
