11. Паняцце аб зносінах. Псіхалагічная хар-ка зносін.

Зносіны – г. сац. узаемадз-не людзей, якое ажыццяўляецца з дапамогай сродкаў моўнага і нямоўнага ўздзеяння і якое пераследуе мэту дасягнення зменаў у матывацыйнай, пазнавальнай, эмацыйна-валявой і паводзінскіх сферах, якія ўдзельнічаюць у зносінах п/ж людзьмі. Фун-цыі зносін: 1)кантактная ф-цыя – усталявання кантакту як узаемнай падрыхтаванасцю двух бакоў уступіць ва ўзаемадз-не. 2) інфармацыйная – абмен паведамленнем (атрыманне ці перадача інф-цыі ў адказ на запыт інш. людзей, а таксама абмен думкамі, рашэннямі, ідэямі. 3)пабуджальная – стымуляванне актыўнасці партнёра накіраванае на выкананне ім тых або інш. дз-няў. 4)каардынацыйная – узаемнае арыентаванне на ўзгадненне дз-няў пры ажыццяўленні людзьмі сумеснай дз-сці. 5)эматыўная – выклік у партнёра вызначаных эмоцый, перажыванняў, а таксама змяненне з яго дапамогай свайго стану, перажыванняў. 6)разуменне – не толькі адэкватнае ўспрыняцце партнёраў, але і ацэнка сэнсу яго паведамлення. 7)аказанне ўздзеяння – змяненне стану, паводзін, перакананняў партнёра.

Віды зносін: Па кол-сці ўдзельнікаў: а)міжасабовыя (не вялікая кол-сць удзельнікаў 2-3 ч-ка); б)міжгрупавыя (п/ж арганізаванымі групамі); в) масавае (п/ж не арганізаванымі групамі). Па сп-бу зносін: а)вербальныя (з выкарыстаннем мовы); б) невербальныя (жэсты, міміка, сенсорны (звязаныя з працай органаў пачуццяў) і цялесны кантакт). Па палажэнню партнёраў зносін: а)кантактныя; б)непасрэдныя; в)дыскантактныя (апасродкаваныя з дапамогай спец. сп-баў камунікацыі СМІ). Па ўмовам зносін: а)фармальныя (афіцыйныя). б)нефармальныя (не..) па асабістай ініцыятыве. Па з-чах: а)установачныя (з мэтай знаёмства і наладжвання кантакту); б)інфармацыйныя (д/абмену інфармацыяй).

12. Паняцце пра групу

Чалавек жыве і дзейнічае не сам па сабе, а ў калектыве і фарміруецца як асоба пад яго уплывам. У к-ве і пад яго уплывам складваюцца рысы напрвленности і воля чалавека, арганізуецца яго дзейнасць і паводзіны, ствараюцца ўмовы для развіцця яго здольнасцяў. Ужо на самых ранніх стадыях жыцця фарміраванне "я" цесна звязана са станам, у якім аказваецца дзіця сярод навакольных, ад яго месца ў той групе, якая з'яўляецца мікраасяроддзем яго развіцця.

Група (Пятроўскі) - чалавечая супольнасць, якая выдзяляецца на аснове пэўнай прыкметы (соц прыналежнасць, наличие і характару сумеснай дзейнасці ...). Для асобы, якая ўваходзіць у групу, ўсведамленне прыналежнасці да яе ажыццяўляецца праз ўсведамленне факту псіхалагічнай супольнасці з іншымі членамі гэтай групы. Становішча ў групе вызначаецца: статусам (становішчам чалавека ў сістэме міжасобасных адносін, якія вызначаюць яго правы, абавязкі); сістэмай групавых адносін (сукупнасць меркаванняў аб чаканым поведении членаў групы); групавымі нормамі (агульны правилы паводзин, яких прытрымл група). Сярод груп можна вылучыць: вялікія (дзяржавы, нацыі, партыі: праз гэтыя групы опосредавано ажыццяўляецца ўздзеянне ідэалогіі оббщества на псіхалогію людзей) і малыя. Малыя ўяўляюць сабой невялікі аб'ём людзей (ад 2-3 да 30), занятыз агульнай справай і якія знаходзяцца ў прамой залежнасці адзін ад аднаго. Малая група - малая ячэйка грамадства. У ёй чалавек праводзиць большую частку часу (сям'я, школьны клас, працоўнай кол-у ..). Для малой групы х-а: псіхалагічная і паводніцкая агульнасць, якая вылучае і адасабляе групу, робиць яе адносна аўтаномным соц-псіхутварэннем. Мера псіхалагічнай агульнасці групы вызначаецца згуртаванасцю (сплоченность) групы. Маральна - эмацыйны тон міжасобасных адносін - псіхалагічныя клімат.

Класіфікацыя малых груп: 1) ўмоўныя (каманда лепшых футбалістаў свету); 2) рэальныя 3) натуральныя (фармальныя і нефармальныя), 4) лабараторныя

У навучпрацэсе ўсе яго ўдзельнікі, так ці інакш, аказваюцца цесным чынам звязанымі паміж сабой, іх узаемадзеянне становіцца відавочным. Будзь то школьнікі, ці настаўнікі, яны вызначана ўяўляюць сабой групу людзей, якая мае адзін напрамак дзейнасці, гэта значыць сацыяльную групу. Паколькі мяжы сацыяльных груп у пед працэсе з'яўляюцца досыць выразна пэўнымі, і ў кожнай групе назіраецца прамое асабістае ўзаемадзеянне ўсіх удзельнікаў працэсу- гэта малая сацыяльная група. Школьны клас - малая сацыяльная група, а дзеці,якія навучаюцца ў ім - члены гэтай групы. У рамках існавання і развіцця внутриклассного калектыва як малой групы вядучую ролю адыгрывае працэс міжасобасных ўзаемадзеяння. У працэсе ўзаемадзеяння школьнікі абменьваюцца сацвопытам, дзеляцца рознымі ведамі. І менавіта ў працэсе міжасобасных ўзаемадз закладваецца альбо паспяховасць, альбо не паспяховасць працэсу сацыялізацыі-працэс і вынік засваення і актыўнага ўзнаўлення індывідам сац вопыту, які ажыццяўляецца ў зносінах і дзейнасці Сацыяльнае развіццё школьнікаў працякае, у асноўным, у зносінах з аднагодкамі, у арганізацыі міжасобасных узаемадзеянняў, дзе клас выступае малой сацыяльнай групай. Каб ўзровень развіцця класа як малой сацыяльнай групы быў дастаткова высокім, а дзейнасць групы была плённай і сацыяльна-значнай, неабходна:

Настаўніку, як каардынатара, накіроўваць і падтрымліваць сацыяльныя пачынанні школьнікаў.

Заахвочваць і стымуляваць сацыяльна-карысныя імкнення і інтарэсы дзяцей.

Ствараць умовы для праяўлення і развіцця сацыяльных здольнасцяў школьнікаў з дапамогай сацыяльна-значнай дзейнасці.

Прывіваць сацыяльна-станоўчыя нормы і погляды для далейшай паспяховай жыццядзейнасці індывіда.

Толькі пры згуртаванасці групы мы зможам дамагчыся развіцця паўнавартаснай, рознабакова развітой і сацыяльна-арыентаванай асобы.