- •Лекция тезистерi және оларға дайындалуға арналған әдiстемелiк нұсқаулар
- •1.Тақырып: Казақстан Республикасы қылмыстық құқығының түсiнiгi, мiндеттерi, жүйесi, қайнар көздерi және қағидаттары
- •1.Қазакстанның қылмыстық құқығының түсінігі, міндеттері және жүйесі.
- •2.Қазақстанның қылмыстық құқығының қайнар көзі.
- •3. Қазақстанның қылмыстық құқығының қағидаттары.
- •2 Тақырып: Қылмыстық заң
- •1.Қылмыстық заңның түсінігі және оның маңызы.
- •2. Қылмыстық заңның құрылымы.
- •3.Қылмыстық заңның кеңістіктегі күші.
- •4. Қылмыстық заңның мезгілдегі күші.
- •3 Тақырып: Қылмыстың ұғымы
- •1.Қылмыстың ұғымы және белгілері.
- •2. Қылмыс санаттары.
- •4 Тақырып: Қылмыстық жауаптылық және оның негiздерi. Қылмыс құрамы
- •1.Қылмыстық жауаптылықтың түсінігі.
- •2. Кылмыстык жауаптылықтың негіздері.
- •3.Қылмыс құрамының түсінігі және оның мәні.
- •4. Қылмыс құрамының элементтерi мен белгiлерi.
- •2. Қылмыстың объектiлерiнiң түрлерi.
- •6 Тақырып: Қылмыстың объективтiк жағы
- •1. Қылмыстың объектiвтік жағының түсінігі.
- •1.Қылмыстың объектiвтік жағының түсінігi
- •2.Қылмыстың объективтiк жағының түрлерi.
- •4.Қоғамдық қауiптi салдардың/зардаптың/ түсiнiгi.
- •6.Қылмыс құрамының объективтiк жағының факультативтiк белгiлерi.
- •7 Тақырып: Қылмыстың субъектiсi
- •1. Қылмыс субъектiсiнiң түсiнiгi.
- •2. Есi дұрыстық – қылмыстық жауаптылықтың шарты. Есi дұрыстықтың түсiнiгi.
- •3. Жасқа толу – қылмыс субъектiсi белгiлерiнiң бiрi.
- •4. Қылмыстың арнаулы субъектiсi.
- •8 Тақырып: Қылмыстың субъктивтiк жағы
- •2. Кiнәнiң түсiнiгi және нысандары.
- •3. Қасақаналық және оның түрлерi.
- •4. Абайсыздық және оның түрлерi.
- •5. Қылмыстық ниет және мақсат.
- •6. Кiнәнiң қосарланған (аралас) нысаны.
- •9 Тақырып: Iс-әрекеттiң қылмыс екенiн жоятын мән-жайлар
- •2. Қажеттi қорғану.
- •3. Қол сұғушылық жасаған адамды ұстау кезiнде зиян келтiру.
- •4. Аса (мәжбүрлi) қажеттiлiк.
- •5. Орынды тәуекел ету.
- •6. Күштеп немесе психикалық мәжбүрлеу.
- •7. Бұйрықты немесе өкiмдi орындау.
- •10 Тақырып: Қылмыс iстеу сатылары
- •1. Қылмыс iстеу сатыларының түсiнiгi, түрлерi және оның мәнi.
- •2. Қылмыс iстеуге дайындалу.
- •3. Қылмыс iстеуге оқталу.
- •4. Аяқталған қылмыс.
- •5. Қылмыс iстеуден өз еркiмен бас тарту.
- •11 Тақырып: Қылмысқа қатысу
- •2. Қылмысқа қатысушылардың түрлерi.
- •3. Қылмысқа қатысудың нысандары.
- •12 Тақырып: Қылмыстардың көптiгi
- •1.Қылмыстардың көптiгiнiң түсiнiгi және олардың жекелеген қылмыстардан айырмашылығы.
- •2. Қылмыстың бiрнеше мәрте жасалуы.
- •3. Қылмыстардың жиынтығы.
- •4. Қылмыстардың қайталануы.
- •Тақырып бойынша қайталау-пысықтау сұрақтары:
- •4.Көп қылмысты бірқатар актілерден құралатын жеке қылмыстардан,ұзара созылған және созылмалы қылмыстардан ажырату.
- •13 Тақырып: Жазаның түсiнiгi және мақсаттары
- •1. Жазаның түсiнiгi.
- •14 Тақырып: Жазаның жүйесi мен түрлерi Мақсаты: Жазаның жүйесi мен түрлерiн студенттерге түсіндіру
- •15 Тақырып: Жаза тағайындау
- •2. Жаза тағайындаудың жалпы негiздерi.
- •3. Қылмыстардың жиынтығы бойынша жаза тағайындау.
- •4. Үкiмдердiң жиынтығы бойынша жаза тағайындау.
- •5. Белгiлi бiр қылмыс үшiн көзделген жазадан гөрi неғұрлым жеңiл жаза тағайындау.
- •6. Аяқталмаған қылмыс үшiн, қатысып жасалған қылмыс үшiн және қылмыстардың қайталануы жағдайында жаза тағайындау.
- •7. Шартты түрде соттаудың түсiнiгi.
- •16 Тақырып: Қылмыстық жауаптылықтан босату
- •2. Шын өкiнуiне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
- •3.Қажеттi қорғану шегiнен асқан кезде қылмыстық жауаптылықтан босату.
- •5. Жағдайдың өзгеруiне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
- •6. Ескiру мерзiмiнiң өтуiне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
- •7.Рақымшылық жасау актiсi негiзiнде қылмыстық жауаптылықтан босату.
- •17 Тақырып: Қылмыстық жазадан босату
- •1.Қылмыстық жазадан босатудың түсiнiгi.
- •2. Жазаны өтеуден мерзiмiнен бұрын шартты түрде босату.
- •3. Жазанның өтелмеген бөлiгiн неғұрлым жеңiл жаза түрiмен ауыстыру.
- •4. Ауруға шалдығуына байланысты жазадан босату.
- •5. Айыптау өтуiне байланысты жазаны өтеуден босату. Үкiмiнiң ескiру мерзiмiнiң
- •6. Ескiру мерзiмiнiң өтуiне байланысты қылмыстық жауаптылықтан босату.
- •7. Сотталғандықтан арылу және жою.
- •18 Тақырып: Кәмелетке толмағандардың қылмыстық жауаптылығы
- •1. Кәмелетке толмағандардың қылмыстық жауаптылығының жалпы мәселелерi.
- •Кәмелетке толмағандардың жас ерекшеліктерін ескере отырып оларға жаза тағайындау барысында ең алдымен тәрбиелік әсері бар мәжбүрлеу шараларын қолданады.
- •3. Кәмелетке толмағандарды жазадан босату және оларға тәрбиелiк әсерi бар мәжбүрлеу шараларын қолдану.
- •19 Тақырып: Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шаралары
- •1. Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шараларының түсiнiгi және оларды қолдану негiздерi мен мақсаттары
- •2. Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шараларының түрлерi.
- •3. Медициналық сипаттағы мәжбүрлеу шараларын ұзарту, өзгерту және тоқтату.
1.Қазакстанның қылмыстық құқығының түсінігі, міндеттері және жүйесі.
Қылмыстық құкық дегеніміз — құкық саласының негізгі түрлерінің бірі ретінде қылмыстың түсінігі мен белгілерін, қылмыс үшін қылмыстық жауаптылықтың негізі мен шектерін, сондай-ақ қылмыстық жауаптылықтан және жазадан босатудың шарттарын анықтайтын құқықтық нормалардын жиынтығы.
Қылмыстық кұқықтың өзгешеліктері мен мазмұны оның алдында тұрған мiндеттерімен шарттасып, байланысып жатыр. ҚР ҚК-нің 2-бабының бірінші бөлігінде осы кодекстің мынадай міндеттері айқындалған: адам мен азаматтың құқықтарын, бостандықтары мен заңды мүдделерін, меншікті, ұйымдардын құқықтары мен заңды мүдделерің, қоғамдық тәртіп пен қауіпсіздікті, қоршаған ортаны, Қазақстан Республикасының конституциялық құрылысы мен аумақтық тұтастығын, қоғам мен мемлекеттің заңмен қорғалатын мүдделерін қылмыстық қол сұғушылықтан қорғау, бейбітшілік пен адамзаттын қауіпсіздігін қорғау, сондай-ақ қылмыстардың алдын алу.
Қылмыстық құкықтың жүйесі Жалпы және Ерекше бөлімнен тұрады.
Жалпы бөлім Қазақстан Республикасы қылмыстық заң нормаларының міндеттері мен қағидаттарын, қылмыс пен жаза ұғымын, қылмыстық заңнын түсінігін анықтайды; қылмыстық жауаптылықтың негізі және одан босату, қылмыс құрамының түсінігі, қылмыстық іс-әрекетті жоятын мән-жайлардың түсінігі, сондай-ақ қылмыс істеу сатылары, қылмысқа қатысу ұғымы және нысандары, жазаның мақсаты және жүйелері, жаза тағайындау немесе кылмыстық жауаптылықтан және жазадан босату мәселелерін және т.б. мәселелерді зерттейді.
Ерекше бөлімде нақты қылмыс құрамдары және қылмыс құрамдары бар әрекет жасағаны үшін белгіленген жаза түрлері көрсетіледі.
2.Қазақстанның қылмыстық құқығының қайнар көзі.
Қылмыстық құкықтың бірден-бір жалғыз формальды қайнар көзі — Қылмыстық кодекс болып табылады.
Қазақстан Республикасының Конституциясы қылмыстық-құқықтық сипаттағы бірқатар нормаларды қамтиды (өлім жазасын қолдану тәртібі, қажетті қорғанудың шарттары, заңның кері күші, қылмыстық заңды ұксастығы бойынша қолдануға жол бермеу және т. б.).
Қылмыстық құқықтың келесі материалдық кайнар көзі болып халықаралық құкықтың жалпы жұрт таныған нормалары танылады.
3. Қазақстанның қылмыстық құқығының қағидаттары.
Бірінші кезектегі кағидат — заңдылык қағидаты, яғни қылмыстылық және жазалылық тек қана қылмыстық заңмен анықталатындығы қағидаты.
Кылмыстық құкықтын келесі бір басты кағидаты болып — азаматтардың заң мен сот алдындағы тендігі танылады.
Қылмыстық құқықтың үшінші бір принципі-жауаптылықтан құтылмайтындық принципі.
Кылмыстық кұқыктың маңызды кағидаттарының бірі қылмысы үшін кінәлі жауаптылық — қағидаты болып табылады.
Кінәлі жауаптылық қағидатымен тікелей байланысқан және одан туындайтын қағидат — жеке кінәлі жауаптылық қағидаты.
Қылмыстык құкықтағы түпқазық қағидаттын бірі — әділеттілік кағидаты.
Қылмыстық құқыктын тікелей Конституциядан туындайтын келесі бір қағидаты — ізгілік қағидаты болып саналады.
Жеке талдауды қажет ететін қылмыстық құқыктың тағы бір қағидатына — қылмыстық жауаптылық пен жазадан құтылмайтындық қағидатын жатқызуға болады.
Тақырып бойынша қайталау-пысықтау сұрақтары:
Қазақстанның қылмыстық құқығының түсiнiгi, оның әлеуметтік мәні.
ҚР Қылмыстық құқығының нарықтық экономика жағдайы мен жаңа экономикалық қарым катынасы, құқықтық мемлекетті құрудағы атқаратын міндеттері.
Қылмыстық құқық жүйесі.
Қазақстанның қылмыстық құқығының қайнар көздерi.
Қазақстанның қылмыстық құқығының қағидаттары.