5.5 Іргетастың тақта бөлігін жарылып сынуына есептеу

Тік күштің әсерінен іргетастың тақта бөлігі жарылып сынуына тексеру (33) және (34) шартқа сәйкес жүреді (сурет 7):

болғанда ; (33)

болғанда ; (34)

мұнда , іргетас табаны пен жақтарына параллелды, іргетас стақанының ауданы алынған бағана өстері бойынша өтетін жазықтықтарда іргетастың тік қималарының ауданы; бетонның созылуға есептік кедергісі; бетонның бетон бойынша үйкеліс коэффициенті, 0,75 тең қабылданады; топырақ пен іргетастың бірлесіп жұмыс жасауын ескеретін коэффициент және 1,3 тең қабылданады; іргетас топырақпен толтырылмаса (мысалы, жертөледе) коэффициент .

Сурет 7. Іргетастың тақта бөлігі жарылып сынуына есептеуге сүлбе: а) момент әсерінің бағытында; б) момент әсерінің жазықтығына перпендикулярлы бағытында

5.6 Іргетастың тақта бөлігінің арматуралар қималары ауданын анықтау

Жұмыс арматурасы қимасының ауданы сатылар қырлары бойынша және бағаналардың қырлары бойынша өтетін қималарында іргетас сатыларын иілуге есептеуден анықталады (сурет 8).

Сурет 8. Іргетастың тақта бөлігінің қимасында жұмыс арматурасы қимасының ауданы анықтауға сүлбе

Іргетас ені бойынша оның тақта бөлігінде і-қимасында жұмыс арматура қимасының ауданы формуламен анықталады:

, (35)

мұнда і-қимасында іргетастың жұмыс биіктігі, м; і-қимасында момент, кН·м; созылған арматураның есептік кедергісі, кПа.

Сыртқы жүктемеден іргетастың үлкен жағы бағытында иілдіру моментінің мәні формула бойынша анықталады

(36)

мұнда ; .

Сыртқы жүктемеден іргетастың кіші жағы бағытында иілдіру моментінің мәні формула бойынша анықталады

(37)

мұнда ; пен іргетастың тақта бөлігінің өлшемдері.

5.7 Іргетастың тақта бөлігін арматуралау

Іргетас табаны МЕСТ 23279-84 бойынша дәнекерленген арматуралық торлармен арматураланады. Іргетас табанының ені м болса, жұмыс арматуралары ретінде екі бағытта торларын қолдану қажет (сурет 9).

	Сурет 9. Іргетастың тақта бөлігін арматуралауға сүлбе: м болғанда -а) арматуралық тор С-1; б) арматуралау сүлбесі; м болғанда -в), д) арматуралық торлар С-1 мен С-3; г) арматуралау сүлбесі

Ені м болса, екі жазықтықта төменгі мен жоғарғы торлардың жұмыс арматуралары екі өзара перпендикулярлы бағытта жататындай, жұмыс арматуралары ретінде бір бағытта төрт бөлек торларды қолданады. Және де жағына параллелды тордың жұмыс арматурасы төменде орналасады.

Әрбір бағыттың торларын беттестірмей, шеткі шыбықтары арасында ара қашықтығын 200 мм асырмай, жатқызады

Табаны жағының өлшемі 3 м кем болса, жұмыс арматураның ең аз диаметрін 10 мм алады, өлшемі 3 м асса,-12 мм. С-1 мен С-3 торларында адымы 300÷500 мм класы А-ІІ немесе А-ІІІ диаметрі 6÷10 мм конструктивтік арматураны қолданады.