- •Іс қағаздар тілі – қазақ әдеби тілінің бір тармағы
- •Тілдік стильдердің қолданылу аясы мен ерекшеліктері
- •Іс қағаздарының стилі
- •1. Ескерту мәнін беру үшін қолданылатын құрылымдар:
- •2. Айтылатын мәселеге байланысты дәлелдер келтіру, себебін түсіндіру үшін қолданылатын синтаксистік құрылымдар:
- •10. Барынша жиі қолданылатын сын есімдер мен үстеулер:
- •Ресми стильдің лексика-фразеологиялық ерекшеліктері
- •Өмірбаян, резюме (түйіндеме)
- •Өмірбаян
- •Резюме (түйіндеме)
- •Мінездеме
- •Сенімхат
- •Жеке іс
- •Кадрлар жөніндегі жеке іс парағы
- •Сауалнама
- •Жеке карточка
- •Іс сапар куәлігі
- •Қызметтік хат
- •Ілеспе хат
- •Ақпараттық хат
- •Хабарлау хат
- •Жарнамалық хат
- •Растау хат
- •Ескерту хат
- •Кепілхат
- •Наразылық хат
- •Жауап хат
- •Коммерциялық хат
- •Шетелдік әріптеске хат
- •Инициативалық хат
- •Баяндау хат
- •Жеделхат
- •Телефонхат
1. Ескерту мәнін беру үшін қолданылатын құрылымдар:
- Ақпанның 20-сы күні келісілген мерзімнің аяқталатынын есіңізге саламыз.
- Мына мәселе барысынан хабардар еткізіміз келеді.
- ... туралы ескертуді қажет деп санаймыз.
- ... туралы тағы да есіңізге салғымыз келеді.
- ... туралы келісім үстіміздегі жылдың 1 желтоқсанынан күшіне енетіндігін ескертеміз.
- ... туралы келісімді өз тарапымыздан тоқтатуға құқылы екенімізді ескертеміз.
2. Айтылатын мәселеге байланысты дәлелдер келтіру, себебін түсіндіру үшін қолданылатын синтаксистік құрылымдар:
- ... сіздің мекемеге тәжірибе алмасу мақсатында жіберіліп отыр.
- ... мекемеде орын алып отырған қазіргі қаржы тапшылығына байланысты
- ...туралы шешімнің қабылдануына байланысты ...
- ... жөндеу жұмыстарының аяқталуына байланысты ...
- ... алдын-ала қол жеткізген келісімге сәйкес
- Сіздің талабыңызға орай ...
- ... қарамастан әлі де орын алып отыр.
- ... экономикалық жағдайдың қиындығына орай ...
3. Өтініш білдіру үшін қолданылатын синтаксистік құрылымдар:
- Менің мекенжайыма жолдауыңызды сұраймын.
- Аса қажет болғандықтан өтініп сұраймын.
- Осы мәселенің дұрыс шешілуіне мұрындық болсаңыз...
- Сіздің мекеме өкілімен жасалған келісімді ескере отырып, бар мүмкіндікті қарастыруыңызды сұраймыз.
- ... анықтауыңызды сұраймыз.
- ... көлемінде қаржылай көмек беруіңізді сұраймыз.
4. Мәселенің шешілмейтіндігін немесе орындалмайтындығын білдіру үшін қолданылатын құрылымдар:
- ... байланысты сіздің өтінішіңіз орындалмады.
- өкінішке орай сіздің талабыңызды қанағаттандыра алмаймыз.
- Өкінішке орай сізге қажетті информацияны бере алмаймыз, себебі ...
- Мекеменің аталған тапсырманы орындауға қазір мүмкіншілігі жоқ.
5. Өкілеттік (бұйрықтық) мағынадағы құрылымдар:
- Іске қосылсын.
- Жарамсыз деп табылсын.
- Жауапты адам тағайындалсын.
- Бұл мәселеге байланысты жауапкершілік (аты-жөні) –ге жүктелсін.
- Мәселені қарау (аты-жөні) –ға тапсырылсын.
- Шара қолданылсын
- қосымша мүмкіндіктер қарастырылсын.
- ... жолға қойылсын
- ... бақылауға алынсын
- ... өзгерістер енгізілсін
- жол берілмесін
6. Кейбір маңызды мәселелер жөнінде мәлімет беру үшін қолданылатын құрылымдар:
- қатысты мәлімет қолма-қол жіберіледі.
- Құжаттар сіздің мекенжайыңызға жіберілді.
- Шара қолданылуда
- Мәліметтер құпия сақталады.
- Орын алған кемшіліктер жойылды.
- ... қосымша қаржы бөлінді
- ... байланысты іс-шаралар өткізу жоспарланып отыр.
- қауіпсіздігі қамтамасыз етіледі.
- қысқа мерзімде ұйымдастырылады
- күнделікті қатаң бақылау қойылды
7. Хабарлау, мәлімдеу мақсатында қолданылатын құрылымдар:
- ... туралы сізді хабардар етеміз.
- ... ұйым хабарлайды.
- ... сізге хабарлаймын.
- ... туралы сізге мәлімет жеткіземін
- ... туралы баяндаймын.
- ... туралы мәлімдеймін.
8. Қалыптасқан құрылымдар:
- көмек көрсету
- тексеріс жүргізу
- тез арада хабарлаңыз
- қажетті жағдай жасаңыз
- ұсыныс қабылдаңыз
- жөнелтуге дайындаңыз
- шешім қабылдаңыз
- мәліметтерді қабылдаңыз
- ақпарат беріңіз
- бірыңғай баға белгілеу
- қоғамдық пікір
9. Барынша жиі қолданылатын етістіктер:
- орындау - тоқтату
- шешу - тыйым салу
- жүктеу - жіберу
- міндеттеу - назар аудару
- аяқтау - енгізу
- қамтамасыз ету - жоспарлау
- баяндау - жандандыру
- мәлімдеу - ұйымдастыру
- хабарлау - таныстыру
- нақтылау - орналастыру
- тұрғызу - алып тастау
- анықтау - толықтыру
- ұсыну
