Członkostwo w Unii Europejskiej Zawarcie traktatu akcesyjnego Wyst ąpienia oraz wykluczenia z Unii Europejskiej

Przystąpienie do Unii Europejskiej

• Przystąpienie do Unii Europejskiej odbywa się na podstawie umowy międzynarodowej – traktatu akcesyjnego - zawartej pomiędzy państwem kandydującym a państwami członkowskimi

• można przystąpić jedynie do całej Unii Europejskiej, przyjmując cały jej dorobek prawny warunki i tryb przystąpienia do Unii Europejskiej reguluje art. 49 TUE

Artykuł 49 TUE

• Każde pa ństwo europejskie, które szanuje warto ści, o których mowa w artykule 2, i zobowi ązuje si ę je wspiera ć, mo że zło ż y ć wniosek o członkostwo w Unii. O wniosku tym informuje si ę Parlament Europejski i parlamenty narodowe. Pa ństwo ubiegaj ące si ę o członkostwo kieruje swój wniosek do Rady, która stanowi jednomy ślnie po zasi ęgni ęciu opinii Komisji oraz po otrzymaniu zgody Parlamentu Europejskiego, udzielonej wi ększo ści ą głosów jego członków. Brane s ą pod uwag ę kryteria kwalifikacji uzgodnione przez Rad ę Europejsk ą.

• Warunki przyj ęcia i wynikaj ące z tego przyj ęcia dostosowania w Traktatach stanowi ących podstaw ę Unii s ą przedmiotem umowy mi ędzy Pa ństwami Członkowskimi a Pa ństwem ubiegaj ącym si ę o członkostwo.

• Umowa ta podlega ratyfikacji przez wszystkie umawiające się Pa ństwa, zgodnie z ich odpowiednimi wymogami konstytucyjnymi.

Warunki przyst ąpienia do UE

Art. 49 ust. 1 TUE;

• Państwo europejskie

• Szanowanie i wspieranie zasad wyra żonych w art. 2 ust. 1 TUE

• Kryteria ustalone przez Radę Europejska

Kryteria kopenhaskie zawarte w deklaracji Rady Europejskiej z 1993 r.

• Osiągnięcie przez państwo standardów gwarantujących demokrację i praworządność

• Gospodarka rynkowa

• Zdolność do wypełnienia zobowiązań wynikających z unii gospodarczej i walutowej

Efektywne stosowanie prawa UE

1995 r. Rada Europejska na posiedzeniu w Madrycie ustaliła, że kraje kandyduj ące musz ą równie ż by ć w stanie wprowadzić w życie unijne zasady i procedury:

-transpozycja przepisów unijnych do prawa krajowego równie wa żne, -

-przepisy musz ą by ć skutecznie wprowadzane w życie i egzekwowane dzięki odpowiednim strukturom administracyjnym i s ądowniczym

Procedura przystąpienia do UE

• Złożenie wniosku o przyj ęcie do UE do Rady,

• Rada po zasięgnięciu opinii KE (tzw. opinia wst ępna – avis) i po wyra żeniu zgody przez PE decyduje o wszcz ęciu negocjacji

• Formalnie negocjacje tocz ą si ę w ramach Międzyrządowej Konferencji Akcesyjnej pomiędzy pa ństwami członkowskimi a kandydatami. Istotne funkcje pełni Rada oraz KE – Dyrekcja Generalna ds. Rozszerzenia, która dokonuje m.in. screeningu

• RUE oraz KE informuj ą PE na bieżąco o post ępach negocjacji, PE mo że uchwala ć zalecenia, co do prowadzonych negocjacji

• Po zako ńczeniu negocjacji ponownie konsultacja z KE oraz zgoda PE

• Jednomy ślna zgodna Rady

• Podpisanie traktatu przez pa ństwo kandyduj ące oraz wszystkie PCZ

• Ratyfikacja traktatu przez wszystkie pa ństwa-strony umowy zgodnie z wymogami konstytucyjnymi

Struktura traktatu akcesyjnego

• TRAKTAT O PRZYST ĄPIENIU POMI ĘDZY PA ŃSTWAMI CZŁONKOWSKIMI A PA ŃSTWAMI PRZYST ĘPUJ ĄCYMI DO UE

• AKT DOTYCZ ĄCY WARUNKÓW PRZYST ĄPIENIA ORAZ DOSTOSOWA Ń W TRAKTATACH STANOWI ĄCYCH PODSTAW Ę UNII EUROPEJSKIEJ

• AKT KO ŃCOWY

Skład członkowski UE

Pa ństwa zało życielskie: Belgia, Francja, Holandia, Luksemburg, Niemcy, Włochy

1973 r. Dania, Irlandia, Wlk. Brytania 1981 r. Grecja

1986 r. Hiszpania i Portugalia 1995 r. Austria, Finlandia, Szwecja 2004 r. Cypr, Czechy, Estonia, Litwa, Łotwa, Malta, Polska, Słowenia, Słowacja, W ęgry 2007 r. Bułgaria, Rumunia

Polska w Unii Europejskiej

1991 r. Układ Europejski ustanawiający stowarzyszenie między RP a WE i ich pa ństwami członkowskimi

- Liberalizacja wymiany handlowej oraz warunków zakładania przedsi ębiorstw

- Zobowi ązanie Polski do dostosowania prawa polskiego do prawa WE

1994 r. zło żenie wniosku przez rz ąd RP o członkostwo w UE

1998 – 2002 r. negocjacje akcesyjne

2003 r. podpisanie Traktatu Akcesyjnego

2003 r. referendum w sprawie akcesji RP do UE

1.05.2004 r. Traktat Akcesyjny wszedł w życie, RP stała si ę członkiem UE

Komisarz ds. rozszerzenia UE i EPS - Štefan Füle

Odpowiada za proces przedakcesyjny, negocjacje akcesyjne oraz stosunki dwustronne z Turcj ą, Chorwacj ą oraz Był ą Jugosłowia ńsk ą Republik ą Macedonii, a tak że za stosunki z potencjalnymi kandydatami na członków UE

Strategia dalszego rozszerzania UE

6. 2003 Deklaracja szczytu UE - Zachodnie Bałkany o dalszym rozszerzeniu UE: w przyszło ści UE rozszerzy si ę o kraje Europy Południowo-Wschodniej: Chorwacj ę, Był ą Jugosłowia ńsk ą Republik ę Macedonii, Albani ę, Bo śni ę i Hercegowin ę, Czarnogór ę, Serbi ę, Kosowo w rozumieniu rezolucji Rady Bezpiecze ństwa Narodów Zjednoczonych nr 1244 oraz Turcj ę. Kraje te b ę d ą mogły przyst ąpi ć do UE, jedynie je śli spełni ą wszystkie wymagane warunki

W grudniu 2006 r. Rada Europejska potwierdziła, że strategia rozszerzenia opieraj ąca si ę na zasadach konsolidacji, warunkowo ści i komunikacji jest podstaw ą odnowionego porozumienia w sprawie rozszerzenia.

1. Zasada konsolidacji: UE powa żnie traktuje obawy dotycz ące tempa rozszerzenia. UE dotrzymuje zobowi ąza ń, które podj ęła wobec pa ństw ju ż zaanga żowanych w proces rozszerzenia, lecz jest ostro żna w podejmowaniu nowych.

2. Zasada warunkowo ści: jasno okre ślone warunki s ą stosowane w odniesieniu do wszystkich krajów kandyduj ących i potencjalnych krajów kandyduj ących. Mo żliwe daty przyst ąpienia zależą od konkretnych post ępów reform politycznych, ekonomicznych i instytucjonalnych. Ka żdy z krajów jest oceniany indywidualnie.

3. Zasada komunikacji: UE potrzebuje poparcia swoich obywateli.

Chorwacja, Turcja: krajami kandydującymi, rozpoczęły negocjacje akcesyjne 3 października 2005 r. 12.2005 r. Republika Macedonii uzyskała status kraju kandydującego; negocjacje akcesyjne z tym krajem nie zostały rozpoczęte. Wszystkie pozostałe kraje Bałkanów Zachodnich należą do grona krajów potencjalnie kandydujących. Niedawno, 23 lipca 2009 r., Islandia złożyła wniosek o członkostwo w UE, 24 lutego 2010 r. Komisja przyjęła raport, zgodnie z którym można rozpocząć negocjacje akcesyjne z tym państwem