- •ДзяржаЎнасць на тэрыторыі Беларусі ў раннім сярэднявеччы (IX – першая палова XIII ст.) анатацыя
- •Тэматычны план
- •1. Канцэптуальныя падыходы да паходжання беларускай дзяржаўнасці
- •2. Першыя раннефеадальныя дзяржаўныя ўтварэнні на беларускіх землях
- •3. Грамадска-палітычнае развіццё зямель-княстваў а) Асноўныя рысы грамадскага ладу
- •Б) Палітычны лад. Сістэма органаў улады, іх кампетэнцыя
- •Літаратура Асноўная
- •Дадатковая
- •Гласарый
- •Трэнінг
- •Раннефеадальнае права на тэрыторыі беларусі анатацыя
- •Тэматычны план
- •1. Крыніцы права ранняга сярэднявечча
- •2. Асноўныя рысы раннефеадальнага права
- •3. Характарыстыка помнікаў пісанага права
- •4. Міжнародныя дагаворы як крыніца права
- •5. Судаводства
- •Літаратура Асноўная
- •Дадатковая
- •Трэнінг
- •Падзелы Рэчы ПаспалітаЙ Анатацыя
- •1. Крызісы Рэчы Паспалітай напярэдаДні перамен
- •2. “Дысідэнцкае пытанне” і першы падзел Рэчы Паспалітай
- •3. Другі і трэці падзелы
- •4. Прававая ацэнка падзелаў Рэчы Паспалітай
- •Літаратура Асноўная
- •Дадатковая
- •Гласарый
- •Заходняя беларусь у складзе іі рэчы паспалітай: прававы статус (1921 – 1939 гг.). Уз’яднанне з беларускай сср анатацыя
- •Тэматычны план
- •1. Рыжскі мірны дагавор і сутнасць сапраўднага статуса Заходняй Беларусі
- •Органы ўлады і кіравання:
- •3. Нацыянальна-вызваленчы рух
- •4. Міждзяржаўныя дамоўленасці ссср і Германіі аб размежаванні “сферы інтарэсаў”
- •5. Часовыя органы кіравання ў Заходняй Беларусі і Ўз’яднанне тэрыторыі Беларусі
- •6. АдміністраЦыйна-тэрытарыяльная рэформа і стварэнне мясцовых органаў савецкай улады ў заходніх абласцях
- •Літаратура Асноўная
- •Дадатковая
- •Гласарый
- •Трэнінг
- •Дзяржава і права Беларускай сср ва ўмовах ажыццяўлення спроб дэмакратызацыі савецкага грамадства і адыходу ад іх (1953 – сярэдзіна 1980-ых гг.)
- •1. Прычыны, перадумовы, падыходы…
- •2. Рэарганізацыя праваахоўных органаў
- •3. Абнаўленне заканадаўства: галоўныя напрамкі
- •4. Узмацненне прававога забеспячэння рэабілітацыі пацярпелых
- •Вучэбнае выданне
Літаратура Асноўная
Вішнеўскі А. Ф. Гісторыя дзяржавы і права Беларусі (IX – пачатак ХХ ст.). – Мн., 1996.
Вішнеўскі А. Ф., Юхо Я. А. Гісторыя дзяржавы і права Беларусі ў дакументах і матэрыялах / Са старажытных часоў да нашых дзён. Вучэб. дапаможнік – Мн., 2003.
История Беларуси в документах и материалах (с древнейших времен по ХХ- ст.) Сост. И. Кузнецов, Е. Мазец. – Мн., 2000.
Сокал С. Ф. Гісторыя дзяржавы і права БССР (дакастрычніцкі перыяд). – Мн., 1989.
Юхо Я. А. Гісторыя дзяржавы і права Беларусі. ч. 1. – Мн., 2000.
Юхо І. А. Крыніцы беларуска-літоўскага права. – Мн., 1991.
Дадатковая
Алексеев Л. В. Полоцкая земля в IX – XIII вв. – М., 1966.
Геродот. История в девяти книгах. кн. 4. – Л., 1972.
Ермаловіч М. Старажытная Беларусь. – Мн., 1991.
Татищев В. Н. История Российская. т. 1. – М. ; Л., 1962.
Полоцкие грамоты XIII – нач. XVI в.: В 5 ч. Под ред. Хорошкевич А. Л. – М., 1977 – 1985.
Хрестоматия по истории Белоруссии с древнейших времен до 1917 г. – Мн., 1977.
ГЛАСАРЫЙ
Паняцце |
Сэнс паняцця |
Партыкулярызм (раз’яднанасць) звычаёвага права старажытнасці |
Наяўнасць у кожнай мясцовасці сваіх звычаяў, норм і правіл пры адсутнасці агульнадзяржаўнай прававой сістэмы |
Традыцыяналізм і кансерватызм прававых норм старажытнага звычаёвага права |
Нязменнасць норм права |
Дуалізм (дваістасць) звычаёвага права |
Фармальнае раўнапраўе свабодных грамадзян пры фактычным існаванні пераваг пануючага класа і наяўнасці поўнага бяспраўя рабоў – халопаў і чэлядзі нявольнай |
Віра |
Штраф, які паводле норм “Рускай Праўды” прызначаўся толькі забойцам |
Прывілеі |
Граматы на велікакняжацкае пажалаванне як цэламу саслоўю, так і асобам |
Капа |
Месца выканання язычніцкіх культаў, правядзення грамадскіх сходаў і судоў вяскоўцаў па разгляду спраў аб забойстве, крадзяжы, тэрытарыяльных спрэчках |
ТЭСТ
Назавіце галоўныя крыніцы старажытнага права ўсходніх славян.
Звычаі і традыцыі паўночных народаў і германцаў
Права германскага народа
Права польскага народа
Свае старажытныя народныя звычаі і правілы
Якія за старажытныя помнікі пісанага права былі распаў-сюджаны на Беларусі ў ІХ – першай палове ХІІІ ст.
-
1. “Аповесць мінулых гадоў”
4. Княжацкія статуты
2. Граматы і дагаворы
5. “Слова пра паход Ігаравы”
3. ”Баркулабаўскі летапіс”
Узгадайце назвы асоб, упаўнаважаных дзяржаўнай або панскай адміністрацыяй на копным судзе
-
1. Возны
4. Віж
2. Лаўнік
5. Скарбнік
3. Староста
6. Цясляр
