Химиялық фактор әсерінен қорғану.
Химиялық белсенді заттар әсерінен қорғану. Кейбір химиялық заттмер уланған кезде алғашқы медициналық жәрдем көрсету.
Дамыу және ағымдағы ұзақтығы сипаттмасы бойынша улануды екі негізгі формаға ажыратады:– өткір және созылмалы интоксикациялар. Өткір интоксикация аз уақыт арасында жоғары концентрациялы улы заттың жоғары қатысты әсерінен кейін пайда болады және біршама немесе аз спецификалық клиникалық белгілермен анықталады. Бәрінен жиі өткір интоксикацияны зиянды және қауіпті заттарды қолданумен байланысты технологиялық циклдардың кәсіпорындарды жарылысынан кейін бақыланады. Созылмалы интоксикация, ереже сияқты, болмашы концентрациялы заттардың адам ағзасына ұзақ уақыт (жыл аралығында) әсеерінен шақырылады. Улы заттан ерекше уланулар басқа организмді ортақ әлсіретуге мүмкіндік туғыза алады, мысалы, әр түрлі инфекцияларға қарсы түрінгіштіктер төмендетуге.
Уланудың дамуы және зиянды заттың адам ағзасына әсер ету дәрежесі нақты дәрежемен адамның физиологиялық жағдайымен және белгілі шамада жұмысшының жынысы мен жасына тәуелділігімен байланысты. Әйел ағзасы зиянды заттар қатарынның әсер етуіне біршама сезімтал (бензол, мырыш, сынап), ал жеткіншектің қалыптайтын ағзасы өндірістік ортаның барлық зиянды факторларының әсеріне аз қарсылық көрсетеді.
Жұмысшыларды зиняды химиялық факторлардың әсерінен қорғау және профилактикасы бойынша шаралар өндірістік операцияларды механикаландырумен және герметизациямен сабақтас технологиялық рационализациялық процесстерге, зәрлі заттардың алмастырумен зиянсыз немесе аз улағыштыққа бағытталған болуы тиісті. Жұмыс алаңындағы ауадығ зиянды заттың құрамы қатаң түрде нормаланған және бақылауда болу керек. Жекелеген жағдайда санитардлық-техникалық шараларға жұмыс орнын желдету жатады. (бұл туралы біз келесі дәрісте айтамыз). ерекше улы заттармен операциялар қуатты сорғанмен арнайы тарту шкафтарда немесе тұйықталған аппаратурада жүргізіледі.
Ауыр улаулардың себептерін және тіпті қызметкерлерден бейхабар өлім нәтижесімен сабақтастықты, ал кейде және өз қызметтік міндеттерге орындауға енжар қатынастарды ерекше атап өтеміз. Сондықтан жұмыстарға қауіпсіз әдістерге қызыметшіні инструктажға және үйренуге қойылған мерзімдерде өткізу қажетті. ранних и, следовательно, легко излечимых стадий профессиональных отравлений. Алдын алу шараларға жүйелік периодты дәрігерлік тексерулердің және олардың әсер ету ролі үлкен мәнді екенін атап өту керек.
Алғашқы дәрігерлік жәрдем көрсету кезінде осыдан кейін дәрігерлік мекемеге бару керек екенін есте сақтау керек. Әрбір нақты жағдайда алғашқы көмек келесілермен тұжырымдалады: қышқылмен улану – 4-5 стакан жылы су ішіп құсық шақыру, сосын сондай магний оксидін сумен ішіп қайтадан құсық шақыру. Осыдан кейін таза жылы сумен азқазанды екі рет жуу керек. Сұйықтың жалпы көлемі 6 л кем емес. Консентрациялық қышқылдың ішке енуі және адамның естен тану жағдайы болғанда жоғарыда көрсетілген операциялырды жүргізуге тыйым салынады. Дәрігерді шақыру керек; сілтімен улану - 4-5 стакан жылы су ішіп құсық шақыру, сосын сондай мөлшерде уксус қышқылымен сулы ерітіндіні заттың 2 % массалы бөлігімен ішіп және тағы құсық шақырау керек. Содан кейін таза жылы сумен азқазанды екі рет жуу керек; фенолмен улану - 4-5 стакан жылы су ішіп тағыда құсық шақыру, сосын сондай күлгін калий перманганат ерітіндісіні ішіп тағыда құсық шақыру. Асқазанды үшінші рет жуу заттың 5 % массалық қатынасты сулы этанолды ерітіндімен (көлем 1 л кем емес) жасалады; газдармен улану – оттек ауыр жағдайларда таза ауаның құйылу қамтамасыз ету және орнатыу керек.
