25.Газды гангрена қоздырғышының патогенді факторлары
Газды гаигрена - жарақаттық, экзогендік анаэробты инфекциялар тобына жататын дерт болып ады. Ағымыныңжылдамдылығы мен өлім-жітімніңжоғары болуымен ерекшеленеді. Аталғанжарақат
і - патогенді клостридиялар жұққан жағдайда пайда болады. Газды гангренаның клиникалық сипаттамасы жұмсақ тіндерде (бұлшық еттерде, тері асты май гарында) үдемелі ісік пайда болып, олардың некроздануымен, сонымен қатар патологиялық ошақта уімен көрініс береді
Бейбітшілік кезінде газды гангренаның торт түрі байқалады: Жарақатган кейінгі (леталдылық 50%-ға дейін). Операциядан кейінгі (леталдылық 60%-ға дейін). Аборттан кейінгі (леталдылық 70%-ға дейін). Инъекциядан кейінгі (леталдылық 90%-ға дейін).
Газды гангренаны негізінен клостридияладың бес түрі қоздырады: С.регҒгіп§епз, С.поууі, С.зеріісит, ЛізІоІШсит, С.зогсіеіііі. Бұлар көп жағдайларда бір бірімен немесе басқа да микроорганизмдермен эциацияланып кездесуі мүмкін. Клиникалық жағдайлардың басым көпшілігінде негізгі орынды қоздырғыш ретінде .регйгіп§еп8-тің А типі алады (70-80%).
Патогенділік факторлары. С.регй"іп§епз-тің 5 типінің ішінде ең жиі газды гангрена қоздыраты А типі болып табылады. Патогенезінде негізгі патогендік үрдісті дамытатын б-токсин (С фосфолиіг болып табылады, оны қоздырғыііітар өндіріп шығарады.
Сонымен қатар С.регітіп§епз ОЖЖ-не әсер ететін экзотоксин түзеді (мембранотоксинде цитотоксиндер, некротоксиндер, энтеротоксиндер), дәнекер тінді, сондай-ақ эритроциттерді ыдырата гемолизиндік агрессия ферменттерін (коллагеназа, гиалуронидаза, ДНҚаза) бөледі.
26.Ботулизм қоздырғышының патогендік факторы
СІ.botulinum патогенділік факторы - нейротоксиндік және гемаглютинациялаушы әсер ететін термостабильді экзотоксин. Барлық биологиялық улардың арасы С. botullinum экзотоксині ең күшті у. Экзо-токсиннің 0,3 мкг молшері адамды өлтіреді (токсиннің Іг-н 1012 с' адамға DLM). Ботулизм экзотоксині нейротоксикалық, геммагглютинациялық әсер етеді. Оның ерекшеліктері - жоғары температураға (100°С 10-15 минут шыдайды), қышқылды рН, NаСІ жоға концетрацияларына, ас қорыту ферменттеріне төзімді.
27. Шигеллалардың антигендік құрылымы және биохимиялық қасиеттері
Антигендік құрылымы:
Шигеллалар О және К антигендерге ие. Шигеллалардың әртүрлілігі биохимиялық қасиеттеріне ғана емес, сонымен бірге антигендік қасиеттеріне де байланысты. Неғүрлым күрделісі Shіgеllа flехnеrі, оның типтік және топтық антигендері бар.
Ферменттік белсенділігі:
Шигеллалардың басқа энтеробактерияларға қарағанда ферменттік белсенділігі төмен. Көмірсуларды қышқыл түзе отырып ыдыратады. Шигеллаларды ажыратуға мүмкіндік беретін негізгі белгі олардың маннитке қатынасы: Shіgеllа dуsеntеrіае маннитті ыдыратпайды, В, С, 0 топқа жататын окілдері маннитті ыдыратады, маннитпозитивті. S.sоnnеі лактозаны баяу (2 тәулік) ыдыратады. S.sоnnеі-дің рамнозаға, ксилозаға және мальтозаға қатынасын негізге ала отырып, оның 7 биохимиялық вариантын ажыратады.
ІІ-деңгей
1.Споралардың анықтауға қолданылатын бояу әдісі. Ожешко әдісімен спораларды бояу Бояу кезеңдері: 1.Бекітілмеген (фиксацияланбаған) жұғын-препаратқа 0,5% хлор қышқылы тамшысын тамызады да оттың үстінде бу шыққанға дейін қыздырады (2- 3 мин); 2.Қышқылды төгіп, сумен шайып, кептіру керек; 3.Оттықтың үстінде бекітеді; 4.Циль-Нельсен әдісімен бояу (споралар – қызыл түсте, ал вегетативті формалары – сия көк түсте). Толық жетілген спора бояуды өте қиын қабылдайды, себебі қабықшасы еш нәрсе өткізбейді. Грам әдісімен бояғанда спора түзуші дақыл бояуды тек микробтық жасушаның вегетативтік бөлігі боялады, ал спора түссіз. Оның қабығының өткізгіштігі ыстық тұз қышқылымен өңдегеннен кейін немесе қыздырумен жүретін бояудың концентрирленген ерітіндісін қолданған кезде бірден жоғарылайды. Бояуды қабылдаған спора қышқылмен қайта өңдеу барысында, вегетативті жасушалар бірден бояуын жоғалтқан кезде түссізденбейді. Спораларды бояу Бактериялардың кейбір түрлері жасуша ішілік (эндогенді) споралар түзеді. Вегетативті жасушалардан ерекшелігі оларда бос судың мөлшері аз болады, сонымен бірге липидтер мен кальцидің құрамы жоғары болады.
2.Кох әдісін қолдануы. Кох әдісі- зерттелген материалды бактериологиялық ілмекпен еріген ЕПА немесе ЕПЖ пробиркасына құяды. Біркелкі араластырып , пробиркаларды алақанмен уқалайды. Осы материалдың тамшысын келесі прбиркаға салады, сосын арығарай салады, әр пробирканың 1-нен бастап Пэтри табақшасына құяда, сосын термостатқа қояды. 3.Дригальский әдісін қолдануы. Дригальский әдісі - сапалы әдіс болып саналады. Зерттелетін материалдан жекелеген колонияларды алу үшін зерттелетін материалды бірінші табақшаға шпательмен жағады, оттыққа шпательді күйдірмей, сол күйде 2, 3, 4 т.б. табақшаларға жағады. Осылай егу арқылы бірыңғай колония алуға болады.
|
4.Вейнберга әдісін қолдану |
