- •Proqramlaşdırmanın əsasları
- •3. Yaddaş və verilənlərin tipləri
- •3.1. Yaddaş və onun növləri
- •3.2. Standart tip verilənlərin ölçüsü
- •3.3. Dəyişənlərin elan olunması
- •3.4. Konstantlar (Sabitlər)
- •3.5. İfadələr
- •4. Xətti və budaqlanan alqoritmlərin proqramlaşdırılması
- •4.1. Xətti alqoritmlərin proqramlaşdırılması
- •3.7. Tiplərin çevrilməsi
- •Müstəqil işləmək üçün tapşırıqlar
- •4.2. Giriş/çıxış operatorları
- •4.3. Budaqlanan alqoritmlərin proqramlaşdırılması
- •4.3.1. Şərt operatoru
- •4.3.3. Seçmə (variant) operatoru
- •4.3.4. Goto operatoru
- •4.3.5. Proqramın exit operatoru ilə dayandırılması
- •Müstəqil işləmək üçün tapşırıqlar
- •Dövri alqoritmlərin proqramlaşdırılması
- •5.1. Önşərtli dövr operatoru
- •5.2. Sonşərtli dövr operatoru
- •5.3. Parametrli dövr operatoru
- •5.4. Break operatoru
- •5.5. Continue operatoru
- •Müstəqil işləmək üçün çalışmalar
- •Funksiyalar
- •6.1. Funksiyanın sintaksisi
- •6.2. Funksiyanın təyin olunması
- •6.3. Funksiyanın çağırılması
- •6.4. Prototipin yaradılması
- •6.5. Lokal dəyişənlər
- •6.6. Qlobal dəyişənlər
- •6.7. Statik lokal dəyişənlər
- •6.8. Məlumatın funksiyaya göndərilməsi
- •6.9. Funksiyadan qiymətin qaytarılması
- •Müstəqil işləmək üçün tapşırıqlar
- •Massivlər
- •7.1. Birölçülü massivlər
- •7.2. İkiölçülü massivlər
- •İkiölçülü massivin ekrana çıxarılması:
- •Müstəqil işləmək üçün tapşırıqlar
- •Simvollar və sətirlər
- •8.1. Simvol və sətirlərin sintaksisi
- •Sətirlərlə işləyən funksiyalar
- •Müstəqil işləmək üçün tapşırıqlar
- •Fayllar: fayldan daxiletmə
- •Və fayla çıxış
- •Ikilik və mətn faylları
- •Fstream standart kitabxanası
- •Fayla girişin ümumi alqoritmi
- •9.4. Faylın açılması
- •9.4.1. Yazmaq üçün faylın açılması
- •9.4.2. Oxumaq üçün faylın açılması
- •9.4.3. Faylın oxumaq və yazmaq üçün açılması
- •9.5. Faylın bağlanması
- •9.6. Fayla yazmaq və fayldan oxumaq
- •Strukturlar və siniflər
- •Strukturlar və onların elanı
- •Int height;
- •Strukturun dəyişəninin elanı
- •Strukturun inisiallaşdırılması
- •Strukturların funksiya parametri kimi ötürülməsi
- •Siniflər
- •Operatorlar
- •Operatorların üstünlük dərəcəsi
- •Sərhəd qiymətlərinin sabitləri
- •Həqiqi tiplər üçün sabitlər – float.H faylı
- •C dilinin standart funksiyalar kitabxanası
- •Hesabi funksiyalar – math.H faylı
- •Standart fayllar üçün giriş-çıxış funksiyaları- stdio.H faylı
- •Sətirlərlə işləmək üçün funksiyalar- string.H, stdlib.H faylları
- •Mətn rejimində terminalla işləmək üçün funksiyalar- conio.H faylı
- •Xüsusi funksiyalar
- •Mündəricat
Sətirlərlə işləyən funksiyalar
strcat
Sintaksisi: char*strcat (char* sətir1, const char* sətir2);
Funksiyası: sətir1 və sətir2 sətirlərini birləşdirir və nəticəni sətir1-ə yazır.
strcpy
Sintaksisi: char*strcpy(char*sətir1, const char*sətir2);
Funksiyası: sətir1-i sətir2-yə köçürür.
Başlıq fayl: <string.h>.
strlen
Sintaksisi: int strlen(const char*sətir);
Funksiyası: sətrin sonunu qaytarır. Sıfır simvol nəzərə alınmır.
Başlıq fayl: <string.h>.
strcmp
Sintaksisi: int strcmp(const char*sətir1, const char*sətir2);
Funksiyası: sətir1 və sətir2-ni müqayisə edir. Əgər sətirlər bərabərdirsə, onda sıfır qiyməti qaytarır, əgər sətir1<sətir2 olarsa, sıfırdan kiçik ədəd, əgər sətir1>sətir2 olarsa, sıfırdan böyük ədəd qaytarır. Başlıq fayl: <string.h>.
strlwr
Sintaksisi: char* strlwr(char*sətir);
Funksiyası: sətrin böyük hərflərini kiçik hərflərə çevirir (yalnız latın hərflərini emal edir).
Başlıq fayl: <string.h>.
strupr
Sintaksisi: char*strupr(char*sətir);
Funksiyası: sətrin kiçik hərflərini böyük hərflərə çevirir (yalnız latın hərflərini emal edir).
Başlıq fayl: <string.h>.
strset
Sintaksisi: char*strupr(char*sətir);
Funksiyası: funksiya çağrılarkən sətri göstərilən simvolla tamamlayır.
Başlıq fayl: <string.h>.
strchr
Sintaksisi: char*(strchr(const char*sətir, int simvol); Funksiyası: sətirdə simvolun axtarışını yerinə yetirir və göstəricini ilk tapılmış simvolun üzərinə qaytarır və ya əgər simvol tapılıbsa, NULL qaytarır.
Başlıq fayl: <string.h>.
Müstəqil işləmək üçün tapşırıqlar
1-11 saylı tapşırıqlarda s1, s2 və s3 sətir tipli dəyişənləri verilmişdir. Onlar aşağıdakı qiymətləri alırlar:
s1= ” Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyası”;
s2= ” Tətbiqi Riyaziyyat” kafedrası;
s3=” Alqoritmik dillər və proqramlaşdırma”.
s1, s2, s3 sətirlərindən hər birinin uzunluğunu tapın. Bu sətirlərdən hansının ən uzun qiymətə malik olduğunu təyin edin.
s1sətrindəki kiçik hərfləri böyük hərflərlə əvəz edin.
s2 sətrindəki simvollar s1 sətrindəki simvolların neçə faizini təşkil etdiyini təyin edin.
s1 sətri ilə s2 sətrini birləşdirin.
s1, s2, s3 sətirlərinin hər birində “a” hərfinin neçə dəfə iştirak etdiyini təyin edin.
s2 sətrində “R” hərfi ilə başlayan sözü tapın.
s3 sətrində saitlərin sayı ən çox olan sözü tapın.
s1 sətrindəki böyük hərfləri yeni bir s4 sətrinə yazın.
s3 sətrində ardıcıl iki eyni hərfin olmasını müəyyənləşdirin.
s3 sətrinin əvvəlinə “Müasir” sözünü əlavə edin.
Klaviaturadan daxil olunmuş məlumatı nöqtə və tirelər ardıcıllığına (Morze əlifbasına) çevirən “teleqraf” proqramı yazın. Morze əlifbası üçün nümunə aşağıda verilmişdir:
A |
.- |
B |
..- |
C |
.-- |
D |
-. |
E |
...- |
F |
..-- |
G |
...- |
H |
--.- |
İ |
--. |
J |
-.. |
K |
-.- |
L |
-.-- |
M |
--.- |
N |
---. |
O |
-..- |
P |
.-. |
Q |
--.. |
R |
-.-.- |
S |
--.- |
T |
-.. |
U |
-... |
V |
-.-.. |
X |
---.. |
Y |
-.-.. |
Z |
-.--. |
Klaviaturadan daxil edilən sətrin ikilik kodda olmasını yoxlayan proqram yazın.
Klaviaturadan daxil edilən
ifadəsinin qiymətini hesablayan proqram yazın. Burada Ni
– birrəqəmli tam ədəddir, Oi
– isə (+) toplama və (-)
çıxma əməllərindən biridir (məsələn, 4+3-2+5+6-1).Klaviaturadan daxil edilmiş sətrin tam ədədlərdən təşkil edildiyini yoxlayan proqram yazın. Məlumatı ekrana çıxarın.
Klaviaturadan daxil edilmiş sətrin onaltılıq kodda olmasını yoxlayan proqram yazın.
Klaviaturadan daxil edilmiş sətri aşağıdakı kimi çapa verən proqram yazın:
t ə h s i l
ə
h
s
i
i
s
h
ə
l i s h ə t
Verilmiş sətirdə saitlərin sayını təyin edən proqram yazın.
Verilmiş simvol sətrinin polindrom olmasını yoxlayan proqram tərtib edin.
Əhalisinin sayı göstərilməklə səhərlərin siyahısı verilmişdir. Əhalisinin sayı ən az olan şəhərin adını çapa verən proqram tərtib edin.
Imtahan sessiyasının nəticələrinə görə aşağıdakı qaydada tələbələrə təqaüd təyin edilməsi üçün proqram yazın:
əgər bütün qiymətlər “5”-dirsə, onda ən yüksək təqaüd təyin edilsin;
əgər bütün qiymətlər “4” və “5”-dirsə, onda adi təqaüd təyin edilsin;
əgər hər hansı fəndən “3” qiymət olarsa, onda təqaüd təyin edilməsin.
