- •Қызылша. Патогенезі. Жіктелуі. Клиника. Емі. Алдын алу.
- •8. Менингококты инфекция . Менингококцемия . Эпидемиологиясы. Клиникасаы. Алдын алу. Менингококқа аңқадан жұғынды алу техникасы.
- •5.Дифтерия. Жіктелуі. Асқынулары. Соңы. Емі. Безредко және Урбах әдісі бойынша дифтерияға қарсы сарысу енгізу техникасы (дқс).
- •46.Ротавирусты гастроэнтерит. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Клиникасы. Диагностикасы. Алдын алу. Вирусқа нәжіс алу техникасы.
- •26.Вирусты а гепатиті. Жіктелуі. Балалардағы ағымдық ерекшеліктері. Лабораторлық маркерлер. Биохимиялық зерттеуге көк тамырдан қан алу техникасы.
- •32.Көкжөтел. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Клиникасы. Диагностикасы. Емі. Алдын алу. «Жөтелу пластинасы» әдісін жүргізу техникасы
- •43.Сальмонеллез. Аурудың клиникалық формаларының жіктелуі. Ауырлық көрсеткіштері. Ауруханаға дейінгі этапта диагностикалау. Емі. Алдын алу. Балаларда асқазанды шаю техникасы.
- •32.Паротиттік инфекция. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Клиникасы. Диагностикасы. Емі. Алдын алу.
- •29.Вирустық е гепатиті. Этиологиясы. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Клиникасы. Диагностикасы. Алдын алу.
- •49.Житс. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Ағымдық варианттары. Диагностикасы. Алдын алу.
- •31.Вирусты с гепатиті. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Клиникасы. Диагностикасы. Емі. Алдын алу.
- •33.Қоскөкжөтел. Этиологиясы. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Клиникасы. Диагностикасы. Емі. Алдын алу.
31.Вирусты с гепатиті. Эпидемиологиясы. Патогенезі. Клиникасы. Диагностикасы. Емі. Алдын алу.
Гепатит с- антропонозды вирусты ауру, созылмалы түрге бейім
Эпидемиологиясы.инфекция көзі науқас адам, вирусоноситель, НСV- инфекция парентеральді жолмен жұғатын инфекция, инфицирленген қан немес оның компаненттері.инфицирлену парентеральді манипуляциялар арқылы медициналық, стоматологиялық услугалар, татуировка, пирсинг.
Патогенезі.инкубация 2-26 аптаға созылады, вирус организмге парентеральді жолмен түскеннен кейін бірнеше ұзақ уақыт бойы білінбейді.көп адамдар өзінің инфицирленгенин қан тапсырғанда білуі мүмкін.
Клиникасы.жағдайының нашарлауы, вялость, аппетит төмендеуі, тез шаршағыштық, аздаған сарғаю, көбіне созылмалы түр.
Диагностикасы.Жқа, жза, қба, гепатит с меркерларына тексеру.
Емі.комбинирленген вирусқа қарсы ем.интерферон, рибавирин
Алдын алу.иммунотерапия, вакцинация.
Диареялар юююДҰ мәліметі бойынша балалар жылына ЖІИ ауруымен 2-4 рет ауырады.ЖІИ тек қана сырқаттылықпен ғана түсіндіріліп қоймайды, таралуының жоғарлауымен түсіндіріледі. Жұқпалы аурулардан өлгендердің тең жартысын ЖІИ-дан өлгендер құрайды. Нәрестелер өлімінің ішінде ЖІИ-дан өлу бірінші орын алады. Жер бетінде әр бір 4 баланың бірі диареядан өледі. Кеш бастаған ем, ауруға дейін дұрыс тамақтанбау, науқас баланың сонымен бірге қосымша аурулары гипотрофия,рахит,анемия сияқты науқас жағдайын қиындатады. Көбінесе өлім диагностика және ем қателіктерінен болады. ЖІИ-сынан балалар өлімінің 50 - 70% тыйуға болар еді. ЖІИ-сы кезінде көптеген бактериялармен вирустардың этиологиялық ролі соңғы жылдары қарастырылған, жаңа ішек инфекцияларының клиникалық көрінісін салыстырып зерттеп, антибиотиктерді қолдануды шектейтін физиологиялық қалыпқа жақын дәрі-дәрмектерді (комплексті иммуноглобулинді препараттар, биопрепараттар) қолданатын жаңа емдеу нұсқалары ұсынылуда. Емдеу мүмкіндігінше ерте, қарапайым және әсерлі тәсілмен жүргізіледі. (ДДҰ бағдарламасы бойынша оральді регидратация) Перспективті емдеу мақсатында этиологиялық диагнозды қысқа мерзімде анықтау үшін жаңа лабораторлы технологиялар қолданады. Бүгінгі таңда диагностикалық және рациональді емдеуді ұйымдастыру ЖІИ сымен сырқаттылық төмендеген. ЖІИ кезінде ең қиын асқынулар токсикоз және эксикоз болып келеді. Бала организмінің ерекшелігіне байланысты. Оларда нейрогумаральді және бүйрек механизмінің жетілмеуінен, су-тұз балансының реттелуінің бұзылысы, клеткадан тыс сұйықтықтың көп болуы үлкендерге қарағанда. Бала неғұрлым кішкентай болса, соғұрлым олардың зат алмасуы интенсивті, сонымен қатар су, белок, май, көмірсу, минеральды заттар қажеттілігі жоғары болады. Токсикоз синдромында ащы ішегі зақымдалған, моторикалық және сіңірілу процесінің ауыр бұзылысы бар балаларда жиі дегидратация дамиды. - ЖІИ-сының алдын алу тек қана медициналық емес, сонымен қатар жалпы мемлекеттік мәселе және барлық жеке бас қатысулармен балалар жасындағы орын алатын мәселелердің әлеуметтік жағдайын жақсарту және ішек ауруларымен күрестегі жетістіктерге жету болып табылады. - ЖІА тек жоғарғы сырқаттылықпен емес, сондай-ақ жоғары шетінеушілікпен сипатталады. ЖІА-нан шетінеген балалар, жұқпалы аурулардан өлімнің жартысынан көбін құрайды. Нєрестелер шетінеуінің құрылымында ЖІА алғашқы орындардың бірін алады.Диареялық аурулармен күрес бойынша ДДҰ және UNICEF бағдарламасы - ЖIИ –ның µлiм және сырқаттылықтың жоғары деңгейi ДДҰ-ның ЖIИ-нан µлiмдi тµмендету үшiн ұсынған модель (бағдарлама), “Диарея” бағдарламасы бойынша жұмыс iстейтiн арнайы эксперттi топ құруға әсер еттi. - Бағдарламаның негiзiнде диареяның ауырлығын және типiн тез бағалап, емдеудi ерте бастау жатыр. Қазiргi кезде ЖIИ-ның этиологиялық жағдайларының барлығын, жауабын кеш алуына, сонымен қатар IИ патогенетикалық ерекшелiктерiн ескере отырып ДДҰ-ның эксперттiк комитетi диареялық ауруларды инвазивтi, секреторлы және тұрақты диарея деп бµлудi ұсынған. - Бағдарламада ұсынылған шараларды оқу мен қолдану ата-аналар мен барлық мед.қызметкерлерге арналған. - Басты назар баланың дұрыс тамақтануы мен оральдi регидратация жүргiзiлуiне бµлiну керек. - Бағдарлама сондай-ақ дәрiлiк заттарды, әсiресе, тек шигеллез, амебиаз, тырысқақ, инвазивтi эшерихиоз және қосарланған инфекциялар кезiнде ғана қолдануға тиiстi антибиотиктердiң пайдалануын шектейдi. ^ 1. АЛДЫМЕН НАУҚАСТЫҢ ДЕГИДРАТАЦИЯ ДӘРЕЖЕСIН бағалау: ^ 2. БАСҚА МӘСЕЛЕЛЕРДIҢ БОЛУЫН тексеру. ЕГЕР НӘЖIСТЕ ҚАН БОЛСА: Сiздiң ауданда Shigella-ны емдеуге ұсынылған оральдi антибиотикпен 5 күн бойы емдеңiз. “А” емдеу жоспарында берiлген ұсыныстар бойынша баланы қалай тамақтандыру керектiгiн анасына үйрету. Баланы 2 күннен кейiн тексерiңiз егер: ол бiр жылға дейiнгi жаста; ол сусызданған; оның нәжiсiнде қан қоспасы бар; оның жағдайы жақсармайды. Егер 2 күннен кейiн нәжiсiнде қан сақталса, онда антибиотиктi басқа оральдiға ауыстырыңыз және 5 күн бойы емдеңiз.
^ ЕГЕР ДИАРЕЯ 14 КҮННЕН АРТЫҚ СОЗЫЛСА: Ауруханаға жатқызыңыз, егер: бала 6 айдан жас болса; бала сусызданған (алдымен регидратация жүргiзiп, кейiн госпитальдаңыз); Басқа жағдайларда “А” емдеу жоспарында берiлген ұсыныстар бойынша баланы қалай тамақтандыру керектiгiн анасына үйретiңiз, алайда: сүттiң әдеттегi кµлемiнiң тек жартысын берiңiз, немесе сүттi йогурт не айран сияқты ферменттелген сүт µнiмдерiне ауыстырыңыз; майлар, кµкµнiстер, ет, балықты қою ботқаларға қосып, күнiне 6 рет кем емес тағайындау арқылы энергетикалық толық құнды тамақпен қамтыңыз; Анасына баланы 5 күннен кейiн әкелуге кеңес берiңiз: егер диарея тиылмаса, науқасты госпитальдаңыз; егер диарея тиылса, анасына айтыңыз: әдеттегi диетаны бастау; бiр аптадан кейiн мал сүтiнiң әдеттегi кµлемiн берудi бастау кем дегенде 1 ай бойы күнiне бiр рет қосымша тамақ беру.
^ ЕГЕР БАЛАДА ТАМАҚТАНУДЫҢ АУЫР БҰЗЫЛЫСТАРЫНЫҢ БЕЛГIЛЕРI БОЛСА: Регидратацияны жүргiзуге тырыспаңыз, науқасты госпитальдаңыз; Анасына ОРТ берiңiз және оны 5 мл/кг есебiнен, емдеу мекемесiне тасымалдау бойында, қалай беру керек екенiн кµрсетiңiз.
^ ЕГЕР БАЛА 2 АЙДАН КІШІ БОЛСА: ұсыныс бойынша регидратацияны жүргiзiңiз. Егер осыдан кейiн қызба сақталса (380С және жоғары), онда баланы стационарға жолдаңыз. Парацетамол немесе безгекке қарсы дәрiлер сияқты дәрiлердi тағайындамаңыз.
^ ЕГЕР БАЛА 2 АЙДА ЖӘНЕ ЖОFАРЫ БОЛСА: Егер температура 390С-тан жоғары болса, онда парацетамол сияқты дәрi берiңiз.
Егер сiздiң ауданда безгек болса және баладағы қандайда бiр қызба (380С және жоғары) немесе қызба 5 күн бойы сақталса, онда безгекке қарсы ем тағайындаңыз (немесе сiздiң безгекпен күрес бағдарламаңыздың ұсынуына сай әрекет жасаңыз).
^ “А” ЕМДЕУ ЖОСПАРЫ. ДИАРЕЯЛАРДЫ ҮЙДЕ ЕМДЕУ. АНАСЫН ҮЙРЕТУ ҮШIН ОСЫ ЖОСПАРДЫ ҚОЛДАНЫҢЫЗ: Диареялардың нағыз эпизодын емдеудi үйде жалғастыру. Диареялардың болашақ эпизодын емдеудi ерте бастауға дайын болу.
^ ҮЙ ЖАFДАЙЫНДА ДИАРЕЯЛАРДЫ ЕМДЕУДIҢ ҮШ ЕРЕЖЕСIН ТҮСIНДIРIҢIЗ: 1. Балаңызға сусыздануды болдырмау үшiн сүйықтықты әдеттегiден кµп берiңiз. 2. Балаға жеткiлiктi кµлемде тамақ берiңiз: 3. Денсаулық қорғау қызметкерiне қаралыңыз, егер баланың жағдайы 3 күн iшiнде жақсармаса немесе сiздiң балаңызда келесi белгiлердiң бiрi пайда болса:
^ БАЛАЛАР ОРТ ЕРIТIНДIСIН ҮЙДЕ АЛУ КЕРЕК ЕГЕР: Олар “Б” немесе “В” емдеу жоспарына сәйкес ем алған. Олар денсаулық қорғау қызметкерлерiне қайтып келе алмайды, егер диарея нашарласа.
Диареяны емдеу үшiн денсаулық қорғау қызметкерiне қаралатын барлық балаларға ОРТ-ды беру, ұлттық бағдарлама шегiнде шешiм қабылданған.
