Тэма 6. Дзяржава, права і грамадства на Беларусі ў XIII-XVI стст.

1. Пазямельныя спрэчкі ў ВКЛ падлягалі кампетэнцыі:

а) копнага суда;

в) земскага суда;

с) падкаморскага суда;

d) гродскага суда;

e) гаспадарскага суда.

2. Вышэйшы апеляцыйны суд ВКЛ – Трыбунал быў створаны ў:

а) 1565-1566 гг.;

в) 1582 г.;

с) 1565 г.;

d) 1566 г.;

e) 1581 г.

3. Статуты ВКЛ былі зацверджаны ў:

а) 1413 г., 1528 г., 1568г., 1588 г.;

в)1526 г., 1566 г., 1586 г.;

с) 1468 г., 1529 г., 1566 г, 1588 г.;

d) 1529 г., 1566 г., 1588 г.;

e) 1529 г., 1569 г., 1589 г.

4. Войтаўска-лаўнічы суд разглядаў:

а) крымінальныя справы;

в) справы паміж мяшчанамі;

с) пазямельныя спрэчкі;

d) грамадзянскія справы;

e) справы паміж сялянамі і шляхтай.

5. Усесаслоўным у ВКЛ быў суд:

а) земскі і гродскі;

в) копны;

с) падкаморскі;

d) гродскі;

e) войтаўска-лаўнічы.

6. Першая спроба ўсталяваць адзіныя прававыя нормы ў ВКЛ была зроблена ў:

а) 1529 г.;

в)1468 г.;

с) 1588 г.;

d) 1444 г.;

e) 1492 г.

7. Усходнеславянскія землі ВКЛ складалі да Люблінскай уніі:

а) ½ тэрыторыі і 9/10 насельніцтва;

в)8/10 тэрыторыі і ½ насельніцтва;

с) 4/5 тэрыторыі і 2/3 насельніцтва;

d)8/10 насельніцтва і 4/5 тэрыторыі;

e) 9/10 тэрыторыі і 8/10 насельніцтва.

8. Пры якім вялікім князі літоўскім быў уведзены герб “Пагоня”:

а) Гедыміне;

в) Альгердзе;

с) Міндоўге;

d) Вітаўце;

e) Віцені.

9. Віленскае і Троцкае ваяводства былі ўтвораны ў:

а) 1565-1566 гг.;

в)1588 г.;

с) 1468 г.;

d) 1413 г.;

e) 1557 г.

10. “Пакта канвента” – гэта:

а) дамова паміж шляхтай і магнатамі аб парадку выбараў манарха;

в) дакумент, рэгламентуючы дзейнасць сойма;

с) спіс прэтэнзій праваслаўнай шляхты да сойма;

d) пералік канкрэтных абавязкаў новага манарха Рэчы Пспалітай;

e) сінонім “Генрыхавых артыкулаў”.

11. “Генрыхавы артыкулы” з’яўляліся:

а) зборам законаў з часоў Генрыха Валуа;

в) дакументам, дзе выкладаліся асноўныя прынцыпы шляхецкай дзяржаўнасці;

с) дамовай паміж пратэстантамі і каталікамі Рэчы Паспалітай;

d) пагадненнем паміж Францыяй і Рэччу Паспалітай;

e) умовамі, пры якіх Генрых Валуа пагаджаўся ўзначаліць Рэч Паспалітую.

12. Трэці Cтатут ВКЛ:

а) дэталізаваў палажэнні Люблінскай уніі;

в) складаўся з 14 раздзелаў;

с) абмяжоўваў рэлігійную талерантнасць;

d) уводзіў спадчыннасць манархіі ў ВКЛ;

e) скасоўваў многія палажэнні Люблінскай уніі.

13. Вільня з’яўляецца сталіцай ВКЛ з:

а) 1316 г.;

в) 1253 г.;

с) 1345 г.;

d) 1295 г.;

e) 1323 г.

14. Магдэбургскае права Мінск атрымаў:

а) 1499 г.;

в) 1390 г.;

с) 1496 г.;

d) 1498 г.;

e) 1597 г.

15. Паводле тэрытарыяльна-адміністрацыйнай рэформы 1565-1566 гг. у ВКЛ да ваяводстваў, дзе не было паветаў, належалі:

а) Мінскае;

в) Віцебскае;

с) Мсціслаўскае;

d) Полацкае;

e)Троцкае.

16. Суддзі – Трыбунала ВКЛ называліся:

а) паслы;

в) дэлегаты;

с) дэпутаты;

d) адвакаты;

e) правазнаўцы.

17. Абласныя прывілеі ў ВКЛ мелі:

а) Полаччына;

в) Жмудзь;

с) Віцебшчына;

d) Берасцейская зямля;

e) Троцкае ваяводства.

18. Павятовыя шляхецкія соймікі ў ВКЛ былі ўведзены ў:

а) 1567 г.;

в) 1506 г.;

с) 1565 г.;

d) 1548 г.;

e) 1558 г..

19. ВКЛ да пачатку XV ст. складалася з наступных частак:

а) Літвы;

в) Жамойці;

с) Русі;

d) Інфлянтаў;

e) Палесся.

20. Да пачатку XVI cт. сойм ВКЛ выконваў наступныя функцыі:

а) выбары вялікага князя;

в) ратыфікацыя міжнародных пагадненняў;

с) заключэнне уній з Польшчай;

d) выбары вышэйшых ураднікаў;

e) аб'яўленне вайны.

21. Першы Статут ВКЛ налічваў:

а) 300 артыкулаў;

в) 244 артыкулы;

с) 512 артыкулаў;

d) 295 артыкулаў;

e) 315 артыкулаў .

22. Рада ВКЛ стала цэнтральным выканаўчым органам:

а) з пачатку XV cт.;

в) у выніку Люблінскай уніі;

с) напярэдадні адміністрацыйнай рэформы сярэдзіны XVI ст.;

d) з прыняццем Першага Статута ВКЛ;

e) пасля 1492 г.

23. Практыка рэгулярнага скліканняў соймаў ВКЛ замацавалася з часоў:

а) Свідрыгайлы;

в) Жыгімонта Кейстутавіча;

с) Казіміра Ягелончыка;

d) Аляксандра;

e) Жыгімонта Аўгуста.

24. У выніку Люблінскага сойма ВКЛ страціла:

а) Полацк;

в) Валынь;

с) Жамойць;

d) Падляшша;

e) Кіеўшчыну.

25. Другі Статут ВКЛ быў:

а) надрукаваны ў друкарні Мамонічаў;

в) надрукаваны на польскай мове ў XVI ст.;

с) надрукаваны на лацінскай мове ;

d) не быў надрукаваны ўвогуле;

e) напісаны на старабеларускай мове.