- •Педагогика тарихының әдіснамалық негіздері және басқа ғылымдармен байланысы.
- •Көне дүниедегі мектеп және тәрбие.
- •Ертедегі Шығыстың өркениеті жағдайындағы
- •2. Ертедегі Грециядағы тәрбие жүйесі.
- •3. Ертедегі Грецияда педагогикалық
- •4. Ертедегі Римде тәрбие мен педагогикалық
- •Еуропалық орта ғасыр әдебиеті
- •Қазақ даласының орта ғасырдағы ғұламаларының педагогикалық идеялары.
- •Жүсіп Баласағұни.
- •Махмұт Қашғари.
- •Қазақ хандығының құрылуы
- •Ян Амос Коменскийдің педагогикалық қызметі мен теориясы. (1592-1670жж).
- •Я.А.Коменскийдің қысқаша ғұмырнамалық деректері.
- •Я.А.Коменскийдің көзқарасының қалыптасуы.
- •Табиғатқа сәйкес тәрбиелеу қағидасы.
- •4. Жас кезеңдері. Мектеп жүйесі және оқытудың мазмұны.
- •5. Я.А.Коменский оқыту теориясы туралы.
- •6. Я.А.Коменский тәрбие мәселелері туралы.
- •7. Я.А.Коменскийдің педагогикалық теорияның маңызы.
- •Ескі тәрбие жүйесін сынау.
- •3. Жас кезеңдері туралы.
- •4. Руссоның педагогикалық теориясының маңызы.
- •Иоганн Генрих Песталоццидің педагогикалық теориясы
- •И.Г.Песталоццидің педагогикалық қызметі.
- •Тәрбиенің мақсаты мен міндеттері туралы.
- •Дидактика негіздері элементарлық білім беру теориясы.
- •Песталоццидің педагогикалық теориясының маңызы
- •Адольф Дистервегтің педагогикалық қызметі мен теориясы
- •Дистервегтің педагогикалық қызметі мен ғұмырнамалық деректері.
- •Дистервегтің педагогикалық жүйесінің негізгі қағидалары.
- •Дистервег еңбектеріндегі дидактика мәселелері.
- •Дистервегтің педагогикалық жүйесінің маңызы.
- •Джон Локктың педагогикалық теориясы.
- •Саяси-әлеуметтік және философиялық дүниетанымы.
- •Локктың педагогикалық көзқарастары.
- •Француз материалистері мен ағартушыларының педагогикалық көзқарастары
- •Француз материалистерінің философиялық
- •Клод Андриан Гельвецийдің педагогикалық идеялары.
- •Дени Дидроның педагогикалық идеясы.
- •Дени Дидроның педагогикалық идеялары
- •Ресейде тәрбие, мектеп және педагогикалық ой-пікірдің дамуы. (ерте кезден бастап хүііі ғасырға дейін) Киев және Москва мемлекеттерінде балаларды
- •Украина мен Белоруссиядағы туысқандық мектептер.
- •Хүіі ғасырда Ресейде ағарту ісінің дамуы.
- •Декабристердің Ресейдегі педагогикалық
- •М.В.Ломоносов пен а.Н.Радищевтің педагогикалық ой-пікірлері
- •М.В.Ломоносовтың Ресейде ағарту ісі мен педагогикалық
- •Москва университеті және оның мектеп пен педагогикалық ой-аікірдің дамуына ықпалы.
- •В.Г.Белинский мен а.И.Герценнің педагогикалық теориясы. В.Г.Белинскийдің педагогикалық көзқарастары.
- •А.И.Герценнің педагогикалық көзқарастары.
- •А.Н.Радищевтің педагогикалық көзқарастары.
- •К.Д.Ушинский – орыстың ұлы классик-педагогы
- •К.Д.Ушинскийдің өмірі мен педагогикалық қызметі.
- •Тәрбиенің халықтық идеясы туралы.
- •Адамгершілікке тәрбиелеудің жолдары мен тәсілдері.
- •Оқытудың дидактикалық негіздері.
- •Мұғалімнің жеке басының үлгісі.
- •К.Д.Ушинскийдің педагогикалық мұрасы және оның басқа халықтардың алдыңғы қатарлы педагогтарына әсері.
- •Л.Н.Толстойдың педагогикалық қызметі мен көзқарасы.
- •Л.Н.Толстойдың педагогикалық қызметі.
- •Л.Н.Толстойдың педагогикалық көзқарасы.
- •Л.Н.Толстой дидактиканың мәселелері.
- •В.А.Сухомлинскийдің педагогикалық идеясы
- •В.А.Сухомлинскийдің педагогикалық идеясы
- •Н.И.Пироговтың педагогикалық қызметімен көзқарастары.
- •Хіх ғасырдың 60-жылдарындағы қоғамдық-педагогикалық қозғалысқа жалпы сипаттама.
- •Н.И.Пироговтың педагогикалық көзқарастары.
- •Тәрбие мақсаты және мектеп жүйесі.
- •Пирогов ұсынған мектеп жүйесінің жобасы.
- •А.С.Макаренконың өмірі мен педагогикалық қызметі.
- •А.С.Макаренко тәрбие мәселесі туралы.
- •А.С.Макаренконың ұжым туралы ілімі.
- •Ұжымның даму кезеңдері.
- •А.С.Макаренко еңбектеріндегі психология мәселелері.
- •Жанұя тәрбиесі туралы.
- •А.С.Макаренко және қазіргі заман.
- •1917-1941 Ж.Ж.Кеңес мектебі мен педагогикасы. Мектептің революциялық қайта құрылуы және алғашқы қадамдары.
- •Мектептегі білім беру жүйесінің дамуы.
- •Жалпыға бірдей міндетті бастауыш білім беруді жүзеге асыру.
- •Мектеп туралы қаулылар.
- •Кеңестік педагогиканың қалыптасуы мен дамуы.
- •1941-1970 Жж. Кеңес мектебі мен педагогикасы. Ұлы Отан соғысы жылдарындағы мектеп және педагогика.
- •Ұлы Отан соғысынан кейінгі жылдардағы мектеп және педагогика (1946-1958 ж.Ж)
- •Жалпыға бірдей орта білім беруді жүзеге асыру.
- •Білім беру мазмұнын жетілдіру мен оқытудың белсенді әдістерінің дамуы.
- •Отандық ғалымдардың ғылыми-педагогикалық зерттеулерінің негізгі бағыттары.
- •1980-1991 Ж.Ж. Кеңес мектебі мен педагогикасы.
- •Жалпы білім беретін және кәсіби мектеп реформасының негізгі бағыттары.
- •Білім берудің жаңа сипаты мен түрлері.
- •Ыбырай Алтынсариннің педагогикалық идеясы мен ағартушылық қызметі.
- •Абай Құнанбаевтың педагогикалық көзқарасы.
- •Ш.Уәлихановтың қазақ халқының салт-дәстүрлерi туралы ой-пiкiрлерi (1835-1865).
- •Ы.Алтынсариннiң тәлiмдiк мұралары (1841-1889).
- •Қазақ этнопедагогикасы жөнiндегi а.Құнанбаевтың (1845-1904) көзқарастары.
- •Негізгі әдебиеттер:
- •Ұлт ұстаздары ы. Алтынсарин мен а. Байтұрсынұлы мектеп оқушыларына кезінде Ленинді дәріптегеннен артық ұлықталуы тиіс
- •А. Байтұрсыновтың өмірі мен қызметі
- •Жүсіпбек Аймауытов (1989-1931)
- •Мағжан Жұмабаев
- •Мағжан Жұмабаевтің шығармаларындағы тақырыптық идеялық негізі
- •Шәкәрім Құдайбердиев
- •Шәкәрім Құдайбердіұлы
Пирогов ұсынған мектеп жүйесінің жобасы.
Университет
Жоғары арнаулы
оқу орындары
Гимназия классикалық. Оқу мерзімі 5 жыл
Реальдық гимназия.
Оқу мерзімі 3 жыл
Прогимназия
Классикалық.
Оқу мерзімі 4 жыл.
Реалдық прогимназия.
Оқу мерзімі 4 жыл
Элементарлық бастауыш мектеп.
Оқу мерзімі – 2 жыл
Орта мектеп жүйесінде Пирогов ерекше орынды ертедегі тілдерге (латын және грек), орыс тілі мен әдебиетк, математикаға және тарих пәндеріне береді. Классикалық орта мектептерге реалдық мектептерге қарағанда артықшылықпен қарады. Оқу мерзімі біріншісінде екіншісіне қарағанда 2 жыл артық.
Классикалық гимназияны бітіргендер университеттерге немесе жоғары арнаулы оқу орындарына түсе алады немесе практикалық жұмысқа барады.
Пирогов мұғалімдерді ескі догматикалық оқыту тәсілдерні алып тастау және жаңа әдістерді қолдану қажеттігі туралы көңіл аударды.
Жоғары білім алуды жеңілдету мақсатында Пирогов жағдайы нашарларға оқу үшін төлем ақысын азайтты.
Оқушылардың ойлау ерекшелігін ояту қажет, олардың ойлау қабілеттілігін дамыту,өз бетімен жұмыс істеу дағдысын меңгертті. Тәжірибелі оқытушы оқушылардың зейінін қоздыру қажет хабарланған оқу материалына оларда қызығуды дамыту – бұл, Пироговтың пікірінше оқытудың жемісті ұйымдастырудың ең негізі деп түсінді.
Негізгі дидактикалық қағидаларды Пирогов оқытудың мәнділігі, белсенділігі және көрнекілігі.
Пирогов гимназиялардың педагогикалық кеңестерінің жұмысын жақсарту туралы ұсыныстар жасады, талқыланатын мәселелердің мазмұнын кеңейтті, дидактикалық мәселелер туралы баяндамалар жүйесін және пікір алысуды, мұғалімдердің әдістемелік ізденістерін көтермелеп отыруды енгізді, өзара сабақтарға қатысуды ұсынды. Пирогов сыныптан сыныпқа көшіруді оқушылардың жылдық үлегірм нәтижесінде іске асыру ұсынылды.
Жоғары мектепте сабақ беруге Пирогов белгілі ғалымдарды тартуды ұсынды, профессорлардың студенттермен әңгімелесулерін күшейтуді, семинарлар, просеминарлар және практикалық сабақтар өткізуді, әруақытта да студенттерде тереңдетілген өз бетімен жұмыстың дағдыларын дамытуды енгізуді ұсынды.
Оқушылардың тәртібі туралы мәселеге Пирогов ерекше мән берді. Пирогов жақсы ұйымдастырылған тәртіпті оқыту мен адамгершілік тәрбиенің жетістіктерінің негізгі шарттарының бірі деп есептеді. Ол ұрып-соғу, казармалық тәртіп сол кездегі мектептерде кең өріс алды, балаларға оның жеке басына жауапсыздықпен қарауды қатты сынға алды және тәртіпті орнатуда ізгілікпен және жүрек жылуымен қарауды талап етті.
Оқушы тәртіпсіз жасағанда педагог тәртіпсіздік қандай жағдайда жасалды соны өте зейін салып ескеру және оны бағалау қажет, оқушының санасына оның кінәсін жеткізу және қылығы үшін берілген жазаның әділдігіне Пирогов ерекше назар аударды.
Өзінің 1858 жылғы жазған “Балаларды ұрып-соғуға бола ма және басқа балалардың алдында ұрып-соғуға болама” атты мақаласында Пирогов баланы ұрып-соғуға және дене жағынан жазалауға қарсы бола отырып, бірақ тәжірибеде олсыз мүмкін емес дей келіп, оны тек ғана гимназияларда педагогикалық кеңестің шешімін ерекше шара ретінде қолдану керек деген ұсыныс жасады.
Н.А.Добролюбов Пироговтың осы көзқарасын және жазалау туралы екіжақтылығын әділ сынға алған кезде, ол “Киев оқу округі бойынша гимназиялардың шәкірттерінің қылықтары мен жазалау туралы ережелерді енгізудің салдарлары туралы” мақаласын жариялады. Онда ол бұл ережелер Киев округінің директорлар кеңесінде қабылданғандығын, округтің попегителі ретінде бұл коллегиялық шешімді өзгертуге болмайтындығын, “Ережені” енгізудің нәтижесінде дене жазалауын қолданудың санының бір жылдың ішінде өткен жылмен салыстырғанда бірнеше есе азайғандығын атап өтті.
Добролюбов Пироговтың келісімпаздығын және бұрынғы жарияланған прогрессивті қағидаларынан бас тартқандығына жаңа мақаламен жауап берді. Көптеген саяси және педагогикалық мәселелерді бірізді емес, жартылай шешуіне қарамастан, Пирогов орыс педагогикасының тарихында ерекше прогрессивтік роль атқарды. Пироговтың гуманизмі, оның тәрбиенің негізінде адамгершілікке үндеуі, оның сословиялық мектепке қарсы болуының мәні ерекше болды. 60-жылдардағы қоғамдық- саяси қозғалыстың жағымды дәстүрлері мен ұмтылыстары Пироговтың есімімен байланысты.
Көптеген мәселелерде Пирогов ресми педагогикаға қарсы шығып, мектептегі бюрократизмге қарсы күресе отырып, коллегиялық идеялар мен алдыңғы қатарлы әдістемелер үшін, оқытудағы схоластикаға қарсы күресе білді.
