- •2009 Жылы Елбасымен ел экономикасын индустриялық-инновациялық дамыту бағдарламасын үдемелі іске асыру тапсырмасы қойылған болатын. Бағдарламаның маңызды бағыттарының бірі – электр энергетикасы саласы.
- •1.2 Объектілерді электрмен жабдықтау схемалары
- •1.3 Табиғи – климаттық жағдайы
- •1.2 Кесте
- •Сурет 3.1 «Рождественка» қс-нан шығатын 35 кВ желілердің бастапқы есептік сұлбасы
- •3.2 Жүктеменің тәуліктік графигінің тұрғызылуы
- •3.4 Қондырғының техника-экономикалық көрсеткіштері
- •4 «Рождественка» қосалқы станциясындағы трансформаторлардың қуатын және санын таңдау
- •4.1 Трансформаторлардың асқын жүктелу қабілеттілігін есептеу
- •7.2 «Рождественка» қосалқы станциясындағы қысқа тұйықталу токтарын есептеу
- •110 КВ ток трансформаторларын таңдау шарттары
- •35 КВ вакуумды ажыратқыштарды таңдау шарттары
- •10 КВ кернеу трансформаторларын таңдау
- •9.2 Дифференциалдық қорғаныс
- •9.5 Автоматика және сигнализация
- •10.3 Өндірістік санитария
- •10.6 Қосалқы станцияның атқ-н найзағайдың тікелей соғуынан қорғау
- •11.2 Тұрғындарды электрмагнитті өрістерден қорғау
- •12 Кернеуі 10 кВ комплектті тарату құрылғысын доғадан қорғаудың микропроцессорлі жүйесі
- •12. 1 Доғалы қысқа тұйықталуды айқындау әдістері
- •12.2 Доғалы қысқа тұйықталудан қорғау әдістерін салыстыру
- •12.3 Электрлік доға параметрлерін бақылау
- •12.4 Қорғау құрылғыларының қазіргі техникалық орындалуы
- •12.5 Оптико-электрлік доғалық қорғаныстары (оэдқ)
- •12.7 Қорғаныс үйлесімділігі бойынша қорытынды шешім
- •12.8 Овод-м типті доғадан қорғау құрылғысы
- •12.9 Овод-м құрылғысының структуралық (құрылымдық) схемасы
- •Сурет 15. Овод-м типті құрылғысының структуралықсхемасы
- •13.1 Электртехникалық қызметі (этқ)
- •13.2 Техникалық қызмет көрсетудің жылдық графигін тұрғызу
- •14.2 Капитал салымдары
- •14.3 Еңбек ақыны есептеу
- •14.4 Жобаның өтелу мерзімі
- •30000 Циклға шыдайтын механикалық ресурс
- •Қорытынды
- •Қолданылған әдебиеттер тізімі
12. 1 Доғалы қысқа тұйықталуды айқындау әдістері
Доғалы қысқа тұйықталу - электр сипаттамалары мен параметрлерінің (ток, кернеу, кедергі) өзгеруімен бірге температураның, тіпті электр өткізгіштіктің және комплектті тарату құрылғысы бөліктерінің ішіндегі жылулық (жарықтық) сәулелендірудің жоғарылауымен қатар жүреді. Тап осы ақпараттық белгілер қорғаныста қолдана алатын келесі қасиеттерге тиісті жауап беруі керек: жоғары тез әрекеттік , абсолютті сұрыптаушылық және сезімталдық. Доғалық қысқа тұйықталуды айқындаудың негізгі тәсілдерінің екі түрі бар:
- ток немесе кернеудің спектрлік құрамды электр тізбегінің сипаттамаларын және параметрлерін; токтар мен кернеулердің симметриялы және фазалы дәлелдерін және модулдерін; токтар немесе кернеулер бейсимметриялылығының дейгейін немесе қысқа тұйықталған тізбектің вольт-амперлі сипаттамаларын бақылау негізінде құрылған әдістер. Бұл сигналдар – релелік қорғаныс үшін арналған дәстүрлі сигналдарды - токтар және кернеулерді қолдануға рұқсат етеді;
- электр доғаның және онымен қатар жүретін құбылыстардың: температуралар, қысымдар, қоршаған ортаның электрлік өткізгіштігін (газдардың иондану дәрежелері), сәулелену, ортаның оптикалық қасиеттерін, электрмагниттік сәулеленуді бақылау негізінде құрылған әдістер. Олар тарату құрылғысындағы доғалық қысқа тұйықталуды айқындау дәрежесін үлкейтуге мүмкіндік береді.
12.2 Доғалы қысқа тұйықталудан қорғау әдістерін салыстыру
Доғалы қысқа тұйықталудан қорғаудың қарапайым техникалық шешімі – максималды токты қорғаныс. Оның негізгі артықшылықтарының бірі: жоғары элементтік сенімділік және төмен баға. Максималды токты қорғаныстың шектеуші факторлары: салыстырмалы сұрыптаушылық және жеткіліксіз тез әрекеттілік.
Абсолютті сұрыптаушылық талабына «шинаны логикалық қорғау» және токты дифференциалды қорғаныстар жауап береді. Олардың әсер ету аймағына құрама шиналар мен ажыратқыштар кіреді. Осы қорғаныстардың «жансыз» аймағы болып зақымдалудың аса мүмкін орындарының бірі - өлшеуіш ток трансформаторларының және кабель бөліктері.
«Шиналарды логикалық қорғау» қуатты электрқозғалтқыштарынан қорек көзі болған жағдайда қысқа тұйықталудың бастапқы сатысында әсер етпей қалуы мүмкін және оны осы қосылулардағы қуат бағытын бақылау жолымен қалпына келтіруге болады. Доғаның вольтамперлі сипаттамасының сызықты емес болу әсерінен кернеулерде жоғары гармоникалық құраушылардың пайда болуы қосымша ақпараттық белгі болып табылады. Дәл солай, доға бағанасының және жерге қосылған металлконструкциялары ұзындықтарының теңсіздігінен кері және нөлдік реттіліктегі ток пен кернеулердің симметриялы құраушыларының болуы.
12.3 Электрлік доға параметрлерін бақылау
Электр доға бағанасына келтіретін энергия көзінің маңызды бөлігі жылулық энергияға айналады. Ұяшықтағы температураны бақылау үшін контактілі және дистанционды әдістер қолданылуы мүмкін. Алайда, олардың қолданылуы аппараттың салыстырмалы күрделілігімен және температура датчигінің дәл позияциясының қажеттілігімен шектеледі.
Доғалық қысқа тұйықталу энергиясынан, ошиновка материалынан, бөліктің толтыру коэффициентінен, қысқа тұйықталу ұзақтығынан тәуелді қысымның жоғарылауы да зақымданудың қарастырып отырған түрінің себебінің бірі болуы мүмкін. Алайда, бөліктің герметикалық еместігінен қысымды бақылайтын қорғаныс сезімталдығы да шектеулі. Клапанды қорғаныс токтардың 3,5 кА және одан жоғары шамаларында ғана іске қосылады. Зарядталған бөліктердің тығыздығын бақылау тек доға бағанасына жақын қашықтықта ғана мүмкін, ал доға бағанасынан электрөткізгіштік датчиктерін алып тастасақ қорғаныстың сезімталдығы төмендейді. Жылулық сәулеленудің қуаты, соның ішінде жарықтық сәулелену қысқа тұйықталу токтың шамасынан тәуелді болады. Осы токтың шамасына қосылғанға дейінгі жүйенің және доға бағанасының кедергісі әсер етеді. Ақпараттың отпикалық датчиктері қолданылатын қорғаныс сезімталдығын бағалау олардың сезімталдығының қуаты 2,5 МВ∙А және одан жоғары трансформаторларға қосылатын комплектті тарату құрылғысының барлық типтері үшін ыңғайлы екенін көрсетеді.
