Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
БХ CФ-13ж силлабус-каз.docx
Скачиваний:
5
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
1 Мб
Скачать
☆

7. Әдебиеттер:

Қазақ тілінде:

Негізгі:

1. Березов Т.Т., Коровкин Б.Ф. «Биологическая химия» - М., 2004 – С.363-370

2. Николаев А.Я. «Биологическая химия» - М., 2007 – С. 287-330

3. Северин Е.С. «Биологическая химия» - М., 2008 – С.364-372, 372-379, 379-383

Қосымша:

1. ТапбергеновС.О., ТапбергеновТ.С., «Медицинская и клиническая биохимия» Павлодар, 2004

2. Мари Р., Гриннер Д., Мейес П., Родуэлл В. «Биохимия человека», 2003

3. Кольман Я., Рем., К-Г., «наглядная биохимия»., М..: Мир,2004

4. Биохимия . Тесты и задачи: учебное пособие для студентов медвузов, под ред. член-корр., РАН, проф .Е.С. Северина.- М.,2005

5. Биохимия в вопросах и ответах под ред. член-корр., НАН РК, д.х.н. проф .С.М. Адекенов- Астана ,2003

6. Плешкова С.М., Жакыпбекова С.С, и соавт. Учебное пособие для самостоятельной подготовки студентов по биохимии, часть 2, Алматы, 2009

7. Бақылау

Бұл сабақ бойынша компетенцияларды бағалау әдістеріне кіреді:

Білім компетенциясын бағалау: ауызша сұрақтарға жауап беру, дискуссия, жазбаша бақылау жұмысы, үйге берілген жаттығулар мен ситуациялық есептерді тексеру бойынша іске асады.

Жаттығулар:

  1. Гицерин мен үш стеарин қышқылының қалдығынан тұратын ТАГ формуласын жазыңыз.Қосылыстың атын атаңыз.Гидролиз реакциясын жазыңыз. Гидролизді қандай фермент катализдейді?

  2. Таурохоль, гликодезоксихоль жұп өт қышқылдарын жазыңыз.

  3. Хиломикрондар мен липопротеидтердің құрамындағы ұқсастығы мен айырмашылығы

  4. Қандай ЛП атерогенді болады?

Жағдайлық есептер.

1. Ішек қабырғасында: моноацилглицерид, бос май қышқылдары, глицерин, өт қышқылдары бар. Осы қосылыстар қандай өзгерістерге ұшырайды?

2. Өкпеде хиломикрондардың құрамына кіретін триацилглицериндердің соңғы өнімге дейін тотығуы байқалған. Қандай қосылыстар түзілді? Бөлінген энергия қалай пайдаланылады?

3. Ағзада қандай май қышқылдары синтезделмейді және міндетті түрде тағаммен түсуі керек?

4. Мембрананың сұйық күйін қандай липидтер қамтамасыз етеді?

5. Арахидон қышқылынан қандай биологиялық белсенді заттар түзіледі?

6. Қандай биологиялық активті қосылыстың формуласы берілген?

  1. Мына формула қандай қосылысқа тән?

8. Он екі елі ішек қуысында өт қышқылдары жоқ. Бұл қандай жағдайға әкелуі мүмкін?

9. Қандай липопротеидтер "антиатерогенді" деп аталады және холестеринді тіндерден бауырға тасымалдайды?

  1. Қандай липопротеидтер " атерогенді" деп аталады және холестеринің тіндерге өтуін қамтамасыз етеді?

  2. β- мен- α-липопротеидтер қатынасы 3 тен үлкен.Бұл жағдай неге әкелуі мүмкін?

Тесттер:

    1. Адам ағзасындағы липидтер тұрады:

  1. спирттер мен жоғарғы дәрежелі май қышқылдарынан

  2. глицерин және бейорганикалық қышқылдарынан

  3. жәй эфирлерден

  4. циклды спирттер мен қысқа тізбекті май қышқылдарынан

  5. глицерин және қысқа тізбекті май қышқылдарынан

    1. Липидтердің ағзадағы атқаратын қызметі:

  1. катализдік

  2. құрылымдық

  3. Эндогенді судың көзі

  4. Қорғаныстық

  5. жасушадағы энергия қоры

4 дұрыс жауапты табыңыз

    1. 100 грамм май тотыққан кезде түзілетін эндогенді су мөлшері:

  1. 107 г

  2. 20г

  3. 10г

  4. 5г

  5. 50г

    1. Фосфолипидтерге жатады:

  1. фосфатидилинозитолдар

  2. кефалиндер

  3. лецитиндер

  4. фосфатидилсериндер

  5. моноацилглицериндер

4 дұрыс жауапты табыңыз

    1. Фофолипидтер күрделі эфирлер:

  1. спирт, 2 молекула БМҚ, Н3РО4 және азоты бар зат

  2. спирт, 3 молекула БМҚ, Н3РО4 және азоты бар зат

  3. глицерин, 3 молекула БМҚ, Н3РО4 және азоты бар зат

  4. сфингозин, 3 молекула БМҚ, Н3РО4 және азоты бар зат

  5. спирт, 3 молекула БМҚ, Н3РО4 және азоты жоқ зат

    1. ФЛ-тің липотропты әсері – ол:

  1. бауырды майланудан қорғайды

  2. миокардті май басудан қорғайды

  3. липолизді күшейтеді

  4. липидтердің гидролизін күшейтеді

  5. ағзадан липидтердің шығуын тездетеді

    1. Холестериннен түзіледі:

  1. Д3 витамині

  2. стероидты гормондар

  3. Д2 витамині

  4. өт қышқылдары

  5. тиреоидты гормондар

3 дұрыс жауапты табыңыз

    1. Мембрана липидтерінің құрамындағы холестерин келесі рөл атқарады:

    1. Нерв импульстерінің бір бағытта берілуін қамтамасыз ететін диэлектрик

    2. Мембрана липидтерінің агрегаттық күйін реттейтін амортизатор

    3. Мембрананың КҚМҚ-ын пероксидтік тотығудан қорғайды

    4. бос-радикальды тотығудың пайда болуын қамтамасыз етеді

    5. нерв импульстерінің жан-жаққа таралуын қамтамасыз етеді

  1. дұрыс жауапты табыңыз

    1. Адам ағзасындағы липидтердің құрамына кіретін БМҚ-дар:

  1. Жоғары молекулалы

  2. Төмен молекулалы

  3. Қаныққан

  4. Бір қос байланысы бар

  5. КҚМҚ

4 дұрыс жауапты табыңыз

10. Көп қанықпаған май қышқылдары аталады:

  1. Д тобының витаминдері

  2. Ғ тобының витаминдері

  3. Эссенциалды

  4. Алмастырылмайтын

  5. құнды

2 дұрыс жауапты табыңыз

№ 2 (17) Сабақ

1. Тақырыбы: Липидтер алмасуы. Аралық алмасу. Организмдегі глицерин мен май қышқылдарының өзгерістері: анаболикалық (ТАГ, ФЛ синтезі, глицериннің глюконеогенезге қатысуы) және катаболикалық процестерге (БМҚ және глицериннің тотығуы, КҚМҚ пероксидті тотығуы) қатысуы.