Жалдамалы жұмысшы мен қожайынның еңбегi арасындағы негізгі айырмашылықтар

Көрсеткіштер	Қожайын	Жадамалы жұмысшылар
Жерге және басқа да өндірістің материалды факторларына меншіктің болуы.	Бар	Жоқ
Өндірістік өнімге меншіктің болуы.	Бар	Жоқ
Еңбек өндірістілігі.	Жоғары	Жоғары
Еңбек ақының жасалу әдісі.	Қалдық принципі бойынша соңғы нәтижеден алынатын табыс	Жалақы аралық нәтижелерге байланысты құрылады
Жалақы мөлшерінің тәуелділігі.	Өзіндік еңбек күштерінен	Тарифтік ставкалардан, окладтан
Шаруашылық әрекетінің нәтижесіне экономикалық жауапкершілік.	Толық соның ішінде материалды жауапкершілік	Жауапкершіліктің жоқтығы

Еңбек ресурстарының ерекшелігі

1. 1. Өндірістің биологиялық факторларының дамуы үшін қолайлы жағдайларды жасауға еңбектің бағытталуы.

2. Табиғи факторлардан еңбек тиімділігінің тәуелділігі.

3. Жұмысшылардың бірнеше еңбек функцияларын пайдалануы.

4. Өндіріс факторларын пайдалануда нақтылығының жоқтығы.

5. Еңбек процестерінде өзіндік басқару.

6. Соңғы нәтижелерден табыстың тұрақты және жоғары тәуелділігі.

7. Еңбек мерзімділігі.

Еңбек етудің мерзімділік коэффициенттері К_ем.

мұндағы: Е_max – максималды еңбек шығыны.

Е_min - минималды еңбек шығыны.

Е_орта – орташа айлық еңбек шығыны.

1.

мұндағы: Е_а - абсолютті

2.

мұндағы: Е_а - абсолютті

Мерзімділіктің кең болу көрсеткіші Р_м:

Аграрлы өндірісте еңбек мерзімділігiнiң факторлары

Еңбек ресурстарын пайдаланудың экономикалық тиімділік көрсеткіштері.

Натуралды көрсеткіштер:

Еө (ж) = ЖӨ; ТӨ; К / Ер Еө(с) = ЖӨ; ТӨ; К / Еш

Ес (ж) = Ер/ ЖӨ; ТӨ; К Ес(с) = Еш/ ЖӨ; ТӨ; К

мұндағы:

Еө(ж)– жылдық еңбек өндірістілігі, ц/ад.сағ.

Еө _(С) – сағаттық еңбек өндірістілігі, цн/ад. сағ.

Е_С(Ж) – жылдық еңбек сиымдылығы.

Е_С(С) – сағаттық еңбек сиымдылығы.

Е_р – еңбек ресурстары, ад.сағ.

Е_ш – еңбек шығыны.

К – орындалған жұмыс көлемі.

Құндық көрсеткіштер:

Еө (ж) = ЖӨҚ; ТӨӨ; К / Ер Еө(с) = ЖӨҚ; ТӨҚ; К / Еш

Ес (ж) = Ер/ ЖӨҚ; ТӨҚ; К Ес(с) = Еш/ ЖӨҚ; ТӨҚ; К

I. Өсімдік шаруашылығында

Еө(с) = ЖӨа + (ЖӨа.қ. * Д)/ Еш;

Ес(с) = Еш /ЖӨа + (ЖӨа.қ. * Д)

II. Мал шаруашылығында

Е_Ө(С)а – астық өнімі бойынша сағаттық еңбек өндірістілігі.

ЖӨ_а – астықтың жалпы өнімі.

ЖӨ_ақ – астық қалдықтарының жалпы көлемі.

Д – толық қанды астықтың құрамында астық қалдығының үлесі.

Е_С(С)а – астық бойынша еңбек сыйымдылығының өндірісі.

Е_Ш – еңбек шығыны.

Әдебиеттер: 3, 60 - 98 бет; 7, 109 -112 бет.