9.2. Esabat dúzilmesi

Esabat formadaǵıday bólimlerden turadı, al bólimler basqarıw elementlerinen turıwı múmkin. Biraq formadan parıqlı esabattaǵı bólim úlken, al basqarıw elementleri kerisinshe kishi, esabattıń strukturası menen tanısıw ańsat, qandayda bir avtoesabat dúzip, al keyin onı konstruktor rejiminde ashamız.

1. Esabat strukturası bes bólimnen turadı esabat baslaması (Zagolovka otcheta), joqarǵı kolontitul (Verxnego kolontitula), maǵlıwmatlar oblastı (Oblastı dannıx), tómengi kolontitul (Nijnego kolontitula) hám esabat eskertiwi (Primechaniya otcheta).

2. Baslama bólimi ulıwma esabat baslamasın baspaǵa shıǵarıw ushın xızmet etedi.

3. Joqarǵı kolontitul (Verxnego kolontitula) bólimi baslamashalardı baspaǵa ushın paydalanıwı múmkin, egerde esabat quramalı strukturaǵa iye bolsa hám kóp betti alsa. Bul jerde kolonсifrlardı jaylastırıw múmkin,egerde bunı tómendegi kolontitulda islemegen bolsa.

4. Maǵlıwmatlar oblastında (Oblastı dannıx) basqarıw elementleri bazasnıń tabliсasındaǵı baylanısqan maydanshalardı jaylastıradı. Bul basqarıw elementleri tabliсadaǵı mıǵlıwmatlardı printerge baspaǵa shıǵarıw ushın beredi. Jaylastırıw tártibi hám basqarıw elementlerin tegislew formanıń strukturasın dúziwdey boladı.

5. Tómengi kolontitul (Nijnego kolontitula) bólimi joqarǵı kolontitul bólimindegidey maqset ushın payda boladı. Biziń jaǵdayımızda oǵan eki basqarıw elementi jaylasadı.

6. Birinshi basqarıw elementinde kúndelikli data shıǵadı.Bul ushın ACCES de keltirilgen NOW( ) funkсiyası qollanıladı. Ol kúndelikli datanı keltiredi hám onı maydanshaǵa jaylastıradı, al esabat onı baspaǵa shıǵaradı.

7. Ekinshi basqarıw elementi bettiń nomerin hám bettiń ulıwma sanın shıǵaradı. Olardı anıqlaw ushın. Page( ) hám Pages ( ) keltirilgen funkсiyalar qollanıladı. operator teksti jalǵaw ushın xızmet etedi.  operatorın konkatenaсiya operatorı dep ataydı.

8. Eskertiw (Primechaniya) bólimi qosımsha informaсiyalardı jaylastırıw ushın paydalanıladı.

I-baptıń sorawları

1.Maǵlıwmatlar bazası qanday obektlerde saqlanadı?

2.Tabliсanıń maydanshası hám jazbası ne menen ajıraladı?

3.Tabliсanıń maydansha túrlerinen qaysıların bilesiz?

4.Hesh qanday jazıwı joq qandayda bir informaсiyadan turatuǵun tabliсanı aytıń?

5.Maydanshası joq qandayda bir informaсiyadan turatuǵın tabliyanı aytıń? Usınday tabliсa bar bolama?

6.Sanawshı túrindegi maydanshanıń ayrıqshalıǵı neden turadı?

7.MEMO túrindegi maydanshanıń ayrıqshalıǵı neden turadı?

8.Qanday maydanshanı júdá jaqsı dep esaplawǵa boladı?

9. Birinshi giltli maydansha qanday bolıwı kerek?

10. Birinshi giltli maydanshanıń artıqmashılıǵı nede?

11.Relyaсiyalıq maǵlıwmatlar bazası dep nege aytamız?

12. Maǵlıwmatlardıń qanday túrleri bar ?

13. Maǵlıwmatlardı neshe túrli kóriniste saqlaw múmkin?

14. Maǵlıwmatlardıń relyaсiyalıq modeli degenimiz ne?

15. Relyaсiyalıq MBBS dep nege aytamız?

16. Maǵlıwmatlardıń ierarxiyalıq modeli degenimiz ne?

17. Ierarxiyalıq MB qanday boladı?

18. Ierarxiyalıq MBBS dep nege aytamız?

19. Maǵlıwmatlardıń tarmaqlı modeli degenimiz ne?

20. Tarmaqlı MB qanday boladı?

21. Tarmaqlı MBBS dep nege aytamız?

22. MBBS degenimiz ne?

23. Maydanshanıń qanday túri giltli maydansha boladı?

24.Qanday dialoglı aynada maǵlıwmatlar bazasınıń tabliсasınıń maydanshaları arasındaǵı baylanıstı dúzedi?

25. Ne sebepten ACCESS programmasınıń tabliсasın tabıwda kiritilgen maǵlıwmatlardı saqlawdı orınlaw bolmaydı?

26. Sorawlar ne ushın arnalǵan?

27. Maǵlıwmatlar bazasınıń sorawları tabliсada berilgen. Bazada tiykarlanǵan sorawdıń tabliсası qalay ataladı?

28. Sorawlar juwabı nátiyjesinde tabliсa dúziledi? Bul tabliсa qalay ataladı?

29. Bazanıń tabliсasına maǵlıwhmatlardı tańlaw ushın arnalǵan sorawlar kategoriyası qalay ataladı?

30. Sorawlar strukturasın dúzgende toltırılatuǵın blank qalay ataladıW

31.Maǵlıumatlardıń qatnasıwında esaplaw nátiyjesinde duziletuǵın basqa maydanshada turatuǵın maǵlıumıtlar maydanshası qalay ataladı

32. Juwmaqlawshı esaplawdı orınlawshı sorawlar kategoriyası qalay ataladı

33.Qanday juwmaqlawshı kategoriyalardı bilesiz

34. Tabliсada jazbanıń juwmaqlawshı esaplawın orınlaw ushın qandayda bir belgisi boyınsha toparǵa alıw múmkin. Usı waqıtta úlgi boyınsha sorawlar blankasında toparǵa alıw komandası ushın qatar joq. Oǵan bul qatardı qalay kiritemiz

35. Úlgi boyınsha soraw blankasında hár bir tabliсa maydanshasına bir baǵana sáykes keledi.Onda bir juwmaqlawshı funkсiyanı esaplawǵa komanda beriw múmkin.Bir maydansha boyınsha tórt juwmaqlawshı esaplawdı qalay islew múmkin,mısalı qandayda bir topardı qosındını,ortasha mánisin,tovarlardıń maksimal hám minimal bahasın anıqlań

36. Sorawda F.I.O at penen esaplanatuǵın maydansha bar.Onda ańlatpa jazılǵan,kelisilgen maǵlıwmatlar Familiya, atı hám Ákesiniń atı degen úsh maydanshadan alınadı,keyin bul maǵlıwmatlar bir qatarǵa birgelikte qosıladı hám bul maydanshaǵa alıp barıladı. Nátiyjeli tabliсada ol maydanshadan maǵlıwmatlardı qaytalamastan F.I.O maydansha mazmunı sáwleleniwde qalay isleydi

37. Soraw járdeminde tabliсada qandayda bir maydansha boyınsha saralawdı ótkeriw qalay boladı

38. Saralawdıń qaysı eki túrin bilesiz

39. Maǵlıwmatlar bazasında maydansha bar:

Familiya,Atı,Ákesiniń atı.Bul maydanshaǵa sáykes úlgi boyınsha soraw blankası baǵanasında saralawdı ótkeriwge kórsetpe kiritiledi.Sonday úsh maydanshadan qaysısı boyınsha saralaw boladı

40. Formalar ne ushın arnalǵan

41. Formanı avtomat túrde dúziw usıllarınıń qaysıların bilesiz

42. Formalar neden turadı

43. Formanıń qaysı bólimlerin bilesiz

44. Formanıń qaysı basqarıw elementlerin bilesiz?

45. Formanıń basqarıw elementin dúziw menen bir qatarda baylanısqan ústińgi jazıw dep atalıwshı basqarıw elementi avtomat túrde dúzilidi.Bul ústińgi jazıwdı basqarıw elementinen qalay dúzedi, eger dúziwshi ol solda jatıwın qálemeydi, al onıń basqarıw elementiniń tómende jatıwın qálese?

46. Qaysı komanda jaqsı jaylaspaǵan formanıń basqarıw elementin tegislewi múmkin?

47. Tabliсanı toltırıwda jiyi qaytalanıwshı maǵlıwmatlardı kiritpewi, al olardı aldınan tayarlanǵan dizimnen tańlaw qolaylı. Bunı islewge múmkinshilik beretuǵın formanıń basqarıw elementin qalay ataydı?

48. Formalardı tek kiritiw ushın emes, al maǵlıwmatlardı shıǵarıw ushın qollanıw múmkin be?

49. Esabatlar ne ushın arnalǵan?

50. Esabat jumısında maǵlıwmatlardı shıǵarıw qaysı kompyuter sistemasındaǵı qurılmada júz bergen?

51. Esabatlar neden turadı ?

52. Esabattıń qaysı bólimlerin bilesiz?

53. Esabat bólimleri hám formalar bólimleriniń nesi ulıwma hám nesi menen ózgeshe?

54. Esabattı avtomat túrde payda etiwdiń (generaсiya) qaysı usılların bilesiz?

55. Access programmasında esabattı avtomat túrde payda etiw ushın neni kórsetemiz ? Esabat neniń bazasında orınlanadı?

56. Tabliсa, soraw, forma hám esabatlardan basqa MBBS Access qaysı obektler menen jumıs isleydi? Olar ne ushın arnalǵan?

II-bap. SQL TILI