- •Tashkent informaciyalíq texnologiyalar universiteti nókis filialí
- •Informatika hám informaсiyalıq texnologiyalar kafedrası
- •§ 2. Maǵlíwmatlar bazasíníń modelleri
- •2.1. Relyaсiyalıq maǵlıwmatlar bazası
- •2.2. Ierarxiyalıq maǵlıwmatlar bazası
- •2.3. Tarmaqlı maǵlıwmatlar bazası.
- •§ 3. Maǵlíwmatlar bazasín basqaríw sistemalarí
- •3.1. Maǵlıwmatlar bazasın basqarıw sistemalarınıń arxitekturası
- •4.1. Microsoft Access jumıs aynası
- •§ 4. Ms access maǵlíwmatlar bazasín basqaríw sistemasí.
- •§ 5. Tablica dúziw
- •§ 6. Tablicalar arasíndaǵí baylanístí dúziw
- •6.1. Baylanısqan tabliсalar
- •§ 7. Sorawlardí dúziw
- •7.1. Maǵlıwmatlar bazasında ajratıw ushın soraw
- •7.2. Úlgili soraw blankasın toltırıw
- •7.3. Parametrli sorawlar.
- •7.4. Corawlardı esaplaw.
- •7.5. Juwmaqlawshı sorawlardı dúziw texnologiyası
- •7.6. Ózgertiw sorawları
- •§ 8. Formalardí dúziw
- •8.1. Avtoformalar
- •(Master járdeminde formanı dúziw )
- •8.2. Forma dúzilmesi
- •8.3. Jazıwdı dúziw
- •8.4. Baylanısqan maydanshalardı dúziw hám redaktorlaw
- •8.5. Formanıń basqa basqarıw elementleri
- •§ 9. Esabatlardı tayarlaw
- •9.1. Avtoesabatlar
- •9.2. Esabat dúzilmesi
- •§ 10. Sql sorawlar tili.
- •10.1. Sql tiliniń buyrıqları hám operatorları
- •10.2. Select buyrıǵı
- •From-tabliсalar atı;
- •Baxit c Sales
- •Where Name Like “ ra a
- •Nátiyjede tómendegi payda boladı:
- •Name Dept
- •Funkсiyalar
- •Select avs(distinct Salary)”avs salary”
- •Nátiyjede Salary baǵanasınıń barlıq elementleriniń qosındısın esaplaydı.
- •Bunday jaǵdaylarda kompyuter
- •Name Length
- •Maǵlıwmatlardı tártipke salıw.
- •Select Los, Name from micall
- •Select Name, Los from mical
Where Name Like “ ra a
Nátiyjede ekranda tómendegi nátiyje payda boladı.
Name
Rawaj F.
Bul operator qatarlı úlkenliklerin ayırım háripleri anıq bolǵanda tańlawdı támiyinleydi.
Mısalı, Select Name from mical
Where Name Like “ -AX A
“ – Aastı sızılǵan belgi AX dan aldın hár qansha muǵdar bolıw múmkinshiligin bildiredi.
Nátiyjede tómendegi payda boladı:
Name
Shayaxmet B.
Berdax N.
Baxit C.
Baxtiyar A.
In operatorı
Ol tańlaw tiykarında basqa maǵlıwmatlarǵa sáykes bolǵan maǵlıwmatlardı jıynawǵa múmkinshilik beredi.
Mısalı: Select Name Dept from mical
Where Name Dept in ( ‘ admin ‘ account’)
Berilgen buyrıq tiykarında kompyuter M8cal tabliсadan administrativlik bólimde hám buxgalteriyada isleytuǵın xızmetlerdiń dizimin keltiredi :
Name Dept
Barliqbay P. Admin
Caylawbay K Admin
Carcenbay A. Account
Orazbay B. Account
Barlıq 1) - 4) bólimlerde berilgen operatorlar
NOT operatorı menen islewi múmkin.
d) quramalı shártlerden paydalanıw
Házirgeshe biz tabliсadan maǵlıwmatlardı tańlaw tiykarında tańlawda tek bir shártten paydalandıq. SQL tili eki yaki onnanda artıq shártlerdiń qollanıwına múmkinshilik beredi.
Bul jaǵdayda shártler bir-birinen AND (hám) yaki OR (eki) logikalıq ámeller (biriktiriwshi kreditler) járdeminde ajratıladı. Tómende quramalı shártlerdiń qollanıwı múmkinshiligin kórsetetuǵın mısalda keltiremiz.
Mısalı: Mical tabliсadan Worrker , bólimine tiyisli hám stajı 28 jıldan artıq bolǵan xızmetkerlerdiń dizimi tańlansın.
Select Name Los Dept from mical
Where Dept = Worker and los > 28
Nátiyjede ekranda tómendegiler payda boladı:
Name Los Dept
Janabay N. 29 Worker
Sha6axm35 ǵ9 W94k34
Arifmetikalıq operaсiyalar
SQL tek tanlaw emes, maǵlıwmatlar menen arifmetikalıq ámellerdi orınlaydı hám támiyinleydi.
Mısalı:
Select Name, Salary *1.2 from mical
where Deft=’service’;
Nátiyjede ekranda tómendegi payda boladı:
Name salary*1.2
Genjebay G. 9000
Rowoj F. 9600
Maǵlıwmatlar bazası menen islengen sol kúndegi sáne hám waqıttı biliw kerek. Sol maqsette SQL de tómendegi operatorlar názerde tutılǵan.
Systime - saat.min.sekund fariatında sol kúngi waqıttı belgileydi.
Mısalı:
Select Name, Sysdate, Systime from mical
where salary = 80000 or salary = 100000
Natiyjede tómendegige yie bolamız:
Name Sysdate Systime
Carcenbay A. 25.01.2003. 14.02.37.
Sonlıqtan Sysdate hám Systime operatorları menen arifmetikalıq operaсiyalar orınlanıwı múmkin.
Mısalı:
Select Name, Sysdate+31 from mical
where Name like ‘Carcenbay %’;
Berilgen buyrıq tiykarında sol kúngi sánege kompyuterge 31 kúndi qosıp qoyadı.
Nátiyjede tómendegi payda boladı:
Name Sysdate+31
Carcenbay A. 25.02.03.
SQL sáne hám waqıt penen arifmetikalıq ámellerdegi literler sıyaqlı sáne hám waqıttıń hár qıylı turaqlılardı qollawǵa múmkinshilik beredi.
Col maqsette SQL ge jıl(lar),ay(lar),kún(ler),saat(lar),minut(lar),sekunt(lar),mikrosekund(lar) – Year(s),Montnh(s),Day(s),Hour(s),Minute(s),Second(s),Microsecund(s) lar kiritiledi.
Tómendegi mısal kórsetilgen turaqlılardıń qollanıw usılın kórsetedi.
Select Name, Dob, Dob+5 years from mical
where Name like ‘Dob%’;
Displey ekranında tómendegiler payda boladı:
Name Dob Dob+5 years
B8b8 A. ǵ0.0ú.á9úá ǵ0.0ú.á9úw
