- •Молотов-Лучанский в.Б., Мациевская л.Л., Цаюкова н.А. Коммуникативті дағдылар
- •1 Бөлім. Коммуникативті үрдіс. Дәрігердің коммуникативті компетенттілігі .
- •2 Бөлім. Тиімді қатынасу әдістері.Қатынасу құралдары
- •2.2 Қатынасудың вербальді және вербальді емес әдістерін қолдану
- •3 Бөлім. Медициналық сұхбаттасуды жоспарлау және жүргізу
- •Дәрігердің конгруэтнті, тиімді мінез-құлқы.
- •4. Бөлім. Науқастың сырқатқа қатысты психологиялық типтері. Дәрігер мен науқастың тиімді қарым-қатынасына кедергі келтіретін бөгттер
- •4.2 Тиімді қатынасқа кедергі келтіретін бөгеттер
- •5 Бөлім. Мінез-құлқында ерекшеліктері бар науқастармен қатынасу. Дәрігердің асоциальді тұлғалармен жұмысы
- •5.5 Житс-пен зардап шегетін науқастармен қатынасу. Дәрігер мен науқас арасындағы қатынасу мәселелері: мотивтері, қатынасы және бұйымдары
- •Науқастардың жиі аив/житс жөнінде қоятын сұрақтары
- •6 Бөлім. Дәрігер және қиын науқас. Психикалық бұзылыстары бар науқастармен қатынасу
- •6.3 Есте сақтаудың, естудің, көрудің және сөйлеудің бұзылыстары бар науқастармен қатынасу. Естің спецификалық және спецификалық емес бұзылыстары
- •6.4 Дәрігер тұлағсы. Мамандардың тұлғаарлық қатынасы. Тұлғалық сұрақнамалар және стандартты анализдеудің шкальді әдістері
- •Үйірлік нмесе қатынасу деңгейінің бағалануы
- •Қатынасуда өзіндік бақылауды бағалайтын тест
- •7 Бөлім. Фармациядағы және стоматологиядағы коммуникативті дағдылар
- •7.1 Фармацияда науқастармен қатынасу
- •7.2. Стоматолог маманының науқасы. Дәрігер мен науқастың қатынасу ерекшеліктері.
- •8 Бөлім. Мамандықтың кейбір этикалық мәселелері
- •8.1 Дәрігер тұлғасы және оның психологиялық сипаттамлары. Дәрігердің кәсіптік сапасына әсер ететін сипаттық ерекшеліктері
- •8.2 Этические нормы и аспекты общения с пациентом в чрезвычайных ситуациях
- •8.3 Этические аспекты работы врача с умирающим больным, с его родственниками. Дискуссии об эвтаназии.
5.5 Житс-пен зардап шегетін науқастармен қатынасу. Дәрігер мен науқас арасындағы қатынасу мәселелері: мотивтері, қатынасы және бұйымдары
АИВ/ЖИТС сұрақтарымен кеңес беру дәрігерлердің негізгі кәсіптік міндеттеріне жатады. Медицина қызметкерлерінің айтуынша науқастардың АИВ/ЖИТС сұрақтарымен қажеттіліктерінің аздығын көрсетеді.
Дәрігер мен науқас арасындағы қатынастың мотивтері және бұйымдары
Науқастардың АИВ/ЖИТС сұрақтарына байланысты қызығушылықтарының факторлары.
АДАМДАР ТОПТАРЫ ЖӘНЕ ОЛАРДЫҢ ҚЫЗЫҒУШЫЛЫҚТАРЫНЫҢ СЕБЕПТЕРІ: АИВ/ЖИТС-на күмәндәрі бар "қауіпті топ" өкілдеріне – наркомандар, бейберекетті жыныстық қатынаспен өмір сүретін адамдар және таныстарының, туыстарының және достарының арасында АИВ жұқтырған адамдар топтары жатады. Тек кейбір адамдар ғана АИВ/ЖИТС жайындағы сұрақтарға деген өз қызығушылықтарының себебін түсіндіре алады. Бұл адамдардың үлкен бөлігі қызығушылық себептерін талқыға салғылары келмейтіндігін байқатады.
ҚЫЗЫҚТЫРАТЫН КӨРСЕТКІШТЕР: мұндай адамдар АИВ/ЖИТС-ның негізгі симптомдары, клиникалық көріністері және зерттеу мүмкіндіктері жайында мамандандырылған кеңес қызықтыратындығын айтады.
АДАМДАР ТОПТАРЫ ЖӘНЕ ҚЫЗЫҒУШЫЛЫҚТАРЫНЫҢ СЕБЕПТЕРІ: кейбір адамдар АИВ/ЖИТС-ын жоспарлы түрде зерттеуге бағыттама алғандықтарынан кейін, ол жайындағы мамандандырылған кеңесті алғылары келетінін айтады, мысалы: хирургиялық операция алдында немесе сырқаттың ұзақ ағымда жүруіне байланысты
АДАМДАР ТОПТАРЫ ЖӘНЕ ҚЫЗЫҒУШЫЛЫҚТАРЫНЫҢ СЕБЕПТЕРІ: Хирургиялық операция алдында. Бұл топтағы науқастар өз сұрақтарын хирургтарға және мейірбикелерге бағыттайды.
ҚЫЗЫҚТЫРАТЫН КӨРСЕТКІШТЕР: бұл топтағы адамдардың қызығушылық көрсеткіші болып, нақты медициналық мекемеде АИВ-пен инфицирлену қаупінің бағалануымен тұжырымдалады.
АИВ/ЖИТС жайындағы кәсіптік медициналық ақпаратқа ерекше мұқтаж - бұл жасөспірімдер, оларға АИВ-тің жұғу жолдары жайындағы ақпараттар жетіспейді. Сонымен қоса, жасөспірімдермен кәсіптік жұмыс істеудің дағдылары мен білімінің жетіспеушіліктері байқалып жатады: жасөспірімдермен қатынасудың психологиясы аймағында, дәрігер және мейірбикенің жасөспірімдермен арасындағы сенім атмосферасының жеткіліксіздігі. Әдетте жасөспірімдер АИВ/ЖИТС жайында әңгіме қозғағаннан қашқақтайды, себебі олар өздерінің сексуальді қатынасы жайында немесе наркотиктерге деген қатынасын әшкере болып қалатындығынан қорқады.
Дәрігерлердің жасөспірімдермен жұмыс істеу әдістерінің тиімділігі жөніндегі көз-қарастары әр-түрлі: индивидуальді немесе топтық жұмыс.
АИВ-пен инфицирленген науқастар АИВ/ЖИТС бойынша маманданбаған дәрігерлерге кеңеске сирек келеді. Қаралған жағдайда қойлатын сұрақтары аурудың табиғатына немесе диагностика және еміне қатысты болмай, осы дәрігердің компетенциясына кіретін мәселелер жайында болады, мысалы: гинеколог маманынан АИВ анасынан баласына берілетіндігі жөнінде сұрауы мүмкін. Мұндай науқастардың мінез-құлқын медицина қызметкерлері АИВ инфицирленген науқастардың құпиялануымен сипаттайды, мед.мамандарының пікірі бойынша бұл науқастарға «өздерінің АИВ-статусы жайында айтуға құлықтарының жоқтығы» тән, олар емді арнайы мамандандырылған медициналық орталықтардын алуына байланысты, басқа дәрігер мамандарына қажеттілікті сезінбейді. Мұндай науқастар АИВ/ЖИТС жөнінде жеткілікті хабардар болады. .
АИВ/ЖИТС зақымданған науқастардың туыстары ауру жөнінде ақпарат алу мақсатындағы көмекті өте сирек сұрайды.
АИВ/ЖИТС жөнінде кеңес алу үшін келетін науқастар жас адамдар болған (14-35 жас аралығында) төменгі білім деңгейіндегі науқастарға қарағанда жоғарғы білім деңгейіндегі науқастар АИВ/ЖИТС жөніндегі мамандармен кеңес алғанды жөн көреді.
АИВ/ЖИТС сұрақтарына қызығушылық себебі: ол өз денсаулығын қорғау және сақтану шараларын қолдану жөнінде емес, ал оның инфекцияны жұқтыру қаупі негізінде туындайды.
Көптеген мед.қызметкерлері, науқастың «қауіпті топқа» жатуына байланысты АИВ/ЖИТС мәселелеріне қызығушылық танытады дейді.
