36. Ұйым персоналын формальды түрде бағалау өткізу нәтижесінде қандай қиындықтар шығуы мүмкін?

Персоналды бағалау- ұйым қызметкерлерінің қызметтік міндеттерін ұйымдастыра білудің тиімділігі мен ұйым мақсаттарын орындауды анқытайтын процесс.

Компанияға бағалау жүйесін енгізудегі қиыншылықтар:

• Бағалау әдістемесінің компания дамуына сәйкес келмеуі

• Қызметкерлердің жұмысының бағалауына негативті қарауы

• Жұмыс лауазымына байланысты қызметкердің жеке тұлғалық қасиеттерлін бағалау

• Бағалау жүйесі мотивациялаудың материалды немесе материалды емес жүйесімен ешқандай байланысы жоқ

• Менеджерлердің бағалауға уақытты еш бөлмеуі

• Қызметкердің бұл жүйеге қатысу көлемі өте аз болып келуі

• Менеджерлердің кері байланысты нашар беруі, ал оны қызметкерлердің қабылдамауы

• Өзін өзі бағалаудың тым төмен немесе тым жоғары болу мүмкіндігі.

Нарық жағдайында кәсіпорынды жұмысқа дайындауды жақсарту үшін бізге қысқа мерзім ішінде кадрларға байланысты жұмыс жүйесін –кадрларды бағалау және аттестациялау; іріктеу; даярлау; біліктілігін жоғарылату; жетекші қызметкерлерге резервтер дайындау жұмысын толығымен қайта құру керек. Сонымен қатар, кадрлар қызметіндегі жұмыскерлердің де өздерінің кәсіби деңгейлерін жоғарылатулары керек, барлық деңгейдегі жетекшілер өздерінің қол астындағы жұмыскерлердің потенциялын тиімді пайдалануда, дамытуда және айқындауда іс жүзінде жауапкершілігін күшейтуі керек .

Кәсіпорынның кадрлық қызметі – кәсіпорынды басқару шеңберінде таңдалған саясат бойынша басқаруға бел буған қызметтегі тұлғалармен қоса арнайы құрылымдық бөлімшелердің жиынтығы.

37. «Персоналды аттестациялау» ұғымының мәнін анықтаңыз, аттестацияны өткізудің артықшылықтары мен кемшіліктерін ашып көрсетіңіз.

Персоналды аттестациялау – тұлғаның еңбек деңгейіне сәйкестігін, оның сапасы мен потенциалын орындалған талаптарға қарай бағалайтын кадрлық шара.

Аттестациялаудың ең басты белгісі – орындауды бақылау емес, жұмысшылар деңгейін жоғарылатуды анықтау. Аттестациялауды жүргізу қызметі линейлі басшылар мен персоналды басқару менеджері арасында бөлінеді:

Линейлі басшылар	Персоналды басқару менеджері
Бағалаудың маңызды параметрлерін бөлу бойынша кеңес береді; Аттестациялау рәсіміне эксперт ретінде қатысады, аттестацияға қатысушыларға жеке бағалау материалдарын дайындайды (сауалнама, мінездеме, рекомендация); Аттестациялауға комиссия ретінде қатысады.	Корпоративті саясатқа сүйене отырып, персоналды бағалаудың қағидаларын өңдейді; Нормативті және әдістемелік материалдарды өңдейді; Аттестациялық рәсімді ұйымдастырады; Аттестациялық рәсімнің жүзеге асуын бақылайды; Мәліметтерді өңдейді және талдайды; Кадрлық ақпараттың сақталуы мен қолданылуын жүзеге асырады.

Көп корпорацияларда бағалау мен аттестациялау жыл сайын ұйымдастырылады, жеке компанияларда әр жарты жылда. Персоналды аттестациялау периодты немесе бір ретті болуы мүмкін.

Периодты аттестация үлкен мағынаға ие. Ол қызметкерлердің еңбегін тиімді қолдану, олардың квалификациясы мен жауапкершілігін жоғарылату мақсатында жүзеге асырылады. Бұның нәтижесі арқылы қызметкердің сапасы, олардың квалификациясының деңгейі және лауазымына немесе орындайтын жұмысына лайықтығы анықталады. Бұдан басқа, периодты аттестациялау жұмыс берушіге персоналды бағалауға мүмкіндік бере отырып, оның квалификациясын тексеруге, лауазымына сәйкестігін анықтауға және жұмысшымен ары қарай жұмыс істеу туралы немесе жұмысшыны жұмыстан босату туралы шешім қабылдауға мүмкіндік береді.

Аттестацияны өткізудің артықшылықтары: Персоналға өзін жақсы жақтарынан танытуға; Өзінің біліктілігін көрсетуге;Жігерлілігін көрсетуге мүмкіндік береді және аттестациядан ойдағыдай өтсе, еңбекақысын көтеруге, қызметтік баспалдақта алға жылжуға жағдай жасайды.

Аттестация өткізудің кемшіліктері: аттестациялау рәсімі туралы жұмыс берушімен жеке анықталынып алынуы керек. Аттестациялау нәтижесі бойынша қабылданған шешім дұрыс болмаса дау туғызуы мүмкін.