3Тапсырма

Сын есім шырайлары.Белгіні бір заттың сындық сапасының басқа бір заттың сындық сапасынан артық не кем екендігін ,әр түрлі дәрежелік сипатын білдіретін сын есімнің белгісі шырай деп аталады.

1Жай шырай:әдемі,қызыл

2Салыстырмалы:ырақ,ірек,дай,дей,тай,тей,лау,леу,дау,деу,ғылтым,қылтым,шыл,шел,қыл,ғыл,қылт,ғылт(ақшыл,сырғылт,дымқыл,аласалау,көкшіл)

3Күшейтпелі:жап-жақсы,аппақ,ұн-ұзың

Күшейтпелі шырай негізгі сын есімге күшейткіш буынды қосу арқылы жасалады.

4Асырмалы:өте,тым,аса,ең,керемет,нақ(тым жақсы,ең әдемі,орасан зор)

Билет№4 Қазақстан Республикасының рәміздері

Қазақстан Республикасының рәміздері:елтаңба,ту және әнұран.Елтаңба.Көлдір түс аясында елтаңбаның орта тұсында шаңырақ бейнеленген.Оның ортасындағы айқасқан белдеу жемнің төрт уықтар шақшылған.Оны киелі пырақтардың қанатты көмкеріп тұр.Елтаңбаның жоғарғы жағында жұлдыз орналасқан,ал төменгі жағында-Қазақстан деген жазу бар.Елтаңбаның авторы:Жандарбек Мәйбеков пен Шота Уәлиханов.Ту.Ту ортасында, когілдер түс бейбітшіліктің рәмізі күн бейнеленген.Күннің төменгі жағында бостандықтың рәмізі қыран бейнеленген.Сол жағында қазақтың дәстүрлі өрнегі бар.Туы суретші Шәкен Ниязбеков.Әнұран сөзі жазғандар:Назарбаев,Жұмекен Нәжімеденов.

2Тапсырма

Іс қағаздар.Іс қағаздар ұғымы кең.Олар адамның күнделікті өмірінде қолданылатын құжаттар.Іс қағаздарына өтініш,қолхат,бұйрық,хаттама,өмірбаян,хабарлама,резюме т.б. жатады.

Хабарландыру

Мамырдың 25-күні сағат 10-де «Сонғы қонырау» болады.Мектеп тулектері

3Тапсырма

Сан есім.Заттың санын,мөлшерін,ретін білдіріп,қанша?неше?нешеу?нешінші? тәрізді сұрақтарға жауап беретін сөз табы сан есім деп аталады.Сан есім зат есімнің алдында қолданылады.Күрделі сан есімнің әр сыңары бөлек жазылады.

Құрамына қарай:дара(бес,жүз,жетеу,сегізінші) және күрделі(он бес,бес-алты,екіден бір)

Мағынасына қарай:1Есептік,қанша?неше?бес,он екі 2Реттік,нешінші?ыншы,інші,ншы,нші,бірінші 3Жинақтық,нешеу?ау,еу,біреу,екеу,ушеу,төртеу,бесеу,алтау,жетеу

4Топтау,нешеден?шығыс септік,уштен,он-оннан

5Болжалдық,қанша?неше?қай шамалы?,даған,деген,таған,теген,дай,дей,тай,тей,жүздеген,қырықтай,отыздарда,елулерге,шақты,тартат,он шақты,жүзге жуық,екі-үш,бес-алты

6Бөлшектік,қанша?неше?екіден бір,екі жарым -2,5

Билет№5 Жыл мезгілдері

Бір жылда төрт жыл мезгілдері бар.Олар қыс,көктем,жаз,күз.Қыс-жылда ең суық және ұзақ мезгіл.Қыс мезгіліне үш ай жатады.Олар желтоқсан,қантар,ақпан.Қыста балалар шаңғы тебеді,ақшықарды жасайды,көптеген ойындар ойнайды.Көктем-жылда өмірте келусмен байланысады.Көктемде қазақ халқы Наурызды тойлайды.Наурыз-жанарту белгісі.Көктем мезгіліне үш ай жатады.Олар наурыз,сәуір,мамыр.Жаз-жылда ең жылы,ең көңілді мезгіл.Жазда окушылар демалысқа шығады.Жаз мезгіліне уш ай жатады.Олар маусым,шілде,тамыз.Жазда адамдар көше барды.Демалысқа шығып шетел елдерте барады.Күз-жылда ең әдемі және сиқырлы мезгіл.Күз мезгіліне уш ай жатады.Олар қыркүйек,қазаң,қараша.Біріншіге қыркүйекте оқушылар мектепке барады.Ағаштар сағайып,жапырақтар жерге түседі.Күз ең керемет мезгіл.Сонымен бір жылда төрт мезгілдер бар.Олар әрөтүрлі,бірақ өте ғажайып.

2-тапсырма

Араб жазуымен жазылған тұңғыш кітаптар

Араб жазуымен жазылған тұңғыш кітаптардың бірі - «Қутдадғу білік»

(« Құт негізі - білік» - « Основа богатства - знание»). Бұл кітапты 1069 жылы ірі ғұлама Жүсіп Баласағұн жазып, сол кезде Қашкария мен Жетісуды билеген Сутук Бограханға сыйлаған. Кітаптың араб алфавитімен жазылған екі нүсқасы Каир мен Ташкенте сақталған. Ал Бограханға берілген үшінші нұсқасы ұйғыр алфавитімен жазылған. «Осыған қарағанда,-дейді атақты түрколог профессор С.Е.Малов,- кітап әуелде араб жазуымен жазылған болуға тиісті»

Бұдан кейінгі кітап - «Диуани лұғат - ат - түрік» («Түрік сөздерінің жинағы») 1072-1074 жылдары араб алфавитімен жазылған. Онын авторы -ұлы ғалым Махмуд Қашқари. Осыдан бастап Орта Азияның ұлы ғалымдары мен ақындары, тарихшылары араб жазуын орта ғасырға дейін пайдаланған. Ал араб алфавиті Қазақстанда жиырмасыншы ғасырдың басына дейін (1929 жылға дейін), яғни 900 жыл бойы қолданылды.