73.Терапияның психикалық ауруларға икемделуі (биологиялық терапия, психотерапия, әлеуметтік терапия) дәлелді медицинаның көз-қарасымен.

Биологиялық терапияға жатады: инсулин-коматозды, электртырысулық, пиротерапиялар, экстракорпорольді детоксикация әдістері, ұйқы депривациясы, светотерапия, психохирургия(лоботомия), физиотерапия және акупунктура.

Инсулин-коматозды терапияны жүргізудің тәсілдері. Бұл емдеу әдісі инсулинді кома шақыру арқылы жүргізіледі. Әдісті 1935 жылы австралиялық психиатр М.Закель ұсынған болатын. Емдік әсерін психикаға инсулиннің тікелей әсері емес, ол арқылы туындайтын жағдайлармен (гипогликемия, кома) байланыстырады. Бейспецификалық стрессті әсер ету эффекті елеулі роль атқарады деп есептеледі. Науқастарды соматикалық тексеру тырысулық терапия жүргізгендегідей мұқият жүргізіледі, өйткені гипогликемия жағдайында жиі эпилептиформды ұстамалар болады. Емдеу әрбір науқасқа сәйкес инсулиннің коматозды дозасы негізінде жүргізіледі. Бірінші кома ұзақтығы-5-10 мин дейін, кейін-30-40 мин.дейін. Бір ем курсына коматозды жағдай саны-15-40. Терапияға көрсеткіштер ұзаққа созылмаған және продуктивті психопатологиялық сиптоматикамен, ұстама тәрізді ағымға бейім шизофрения жағдайлары болып табылады. Соматикалық және инфекциялық аурулар, артық дене массасы терапияға қарсы көрсеткіш болып табылады.

Электртырысулық терапия. Ауыр эндогенді депрессия және сандырақпен немесе кататоникалық симптомдармен жүретін шизофренияның жедел ұстамалары кезінде тағ/ды. Электродтарды басқа монолатеральді немесе билатеральді арқылы орналастырады. Электрлік разряд қарқындылығын индивидуальді түрде 80В және 0,3с. экспозициямен бастайды. 1 минуттан артық уақыт аралығында ұстамада болса, ол импульс интенсивтілігінің шектен шыққандығын көрсетеді. ЭТТ-дан кейін көптеген асқынулармен ,травмалар болған жағдайларда миорелаксанттар тағ/ды. ЭТТ-дан кейін есте сақтау қабілеті күрт төмендейді, жүрек ырғағының бұзылыстары дамиды және тыныс алу тоқтауы мүмкін. Сондықтан оны тек психотропты заттар әсер етпегенде ғана тағ/ды.

Пиротерапия.Пиротерапия алғашында малярий және прогрессирленген салданудың алдын алу әдісі ретінде ұсынылған. Қазіргі таңда алкоголизммен ауыратын науқастардағы абстинентті синдромды жою үшін және шизофрениямен ауыратын науқастарда нейролептиктерге резистенттілік дамыған кезде оның реактивтілігін жоғарлату үшін пирогеннал енгізеді.

Экстракорпорольді детоксикация әдістерге жатады:гемодиализ, гемосорбция, плазмоферез

Ұйқы депривациясы жиі антидепрессантармен қатар қосымша әдіс ретінде депрессиядағы науқастарда қолданады.

Светотерапия тек маусымдық депрессияларда қолданады (қысқы),әсіресе 30-50жастағы әйел адамдарда қолданады,.науқастар 2-4 сағ аралығында интенсивті свет алдында отырады (2500 люкс).

Психохирургия қазіргі таңда қолданылмайды.

Психотеапия:

Директивті психотерапия -дәрігер беделене сүйене орындалады(Гипноз ,суггнстия).

Директивті емес психотерапия-науқастың өзіндік белсенділігін қажет етеді

(рациональді психотерапия, аутотренинг, топтық әдістер).

Мақсатқа байланысты: Тыныштандырытын( аутотренинг, биообратный связь) және Белсендіретін(психодрамма, гештальт-терапия) әдістер қолданады. Топтық және Жеке психотерапияны ажыратады.

Әлеуметтік терапия.Бұл кезде тек науқаспен ғана емес оның туысқандарыменде де жұмыс істеу керек. Науқасқа қоршаған ортамен араласуды және өзін елден кемістемеуін, сонымен қатар халыққа зиян тигіздеуі жайында әңгіме болады. Ал туыстарына науқаспен қалай араласу керектігін, оны күту керектігін ескертіп айту керек, науқас неден қорқытындығын неден қашатындығын белгілеу керек. Науқасты еңбекке балу керек.