- •Мәліметтер қорының модельдері. Иерархиялық модель.
- •Мәліметтер қорының модельдері. Мәліметтердің реляциялық моделі.
- •Реляциялық алгебра. Біріктіру, қиылысу, айыру, көбейту амалдары.
- •Реляциялық алгебра. Таңдау, проекцияны құру амалдары. Қосу (жалғау) амалы. Бөлу, меншіктеу амалы.
- •Реляциялық есептеу. Қалыптандыру.
- •Постреляциялық модель.
- •Объектілі-бағытталған модель.
- •Жергілікті ақпараттық жүйелер.
- •Мқбж қолданбасын пайдалану
- •Мәліметтер қоры және интернет.
- •Мәліметтер қорын басқару жүйелері.
- •Транзакция. Мқ қорғау құралдары.
- •Қолданбалы программалық қамтамасыз ету.
- •Мәліметтер қорын жобалауды автоматтандыру құралдары. Case-технология.
- •Sql стандарттары.
- •Компьютерлік желідегі sql.
- •Sql тілінің элементтері.
- •Sellect операторы.From сөйлемі.
- •Where сөйлемі. Салыстыру. Диапазонға жататындығын тексеру. Жиынға жататындығын тексеру. Шаблонға сәйкес болуын тексеру. Null мәніне тең болуын тексеру.
- •Агрегаттық функциялар.
- •Group by сөйлемі. Having сөйлемі. Order by сөйлемі.
- •Индекстер.
- •Sql және мәліметтер қорының қауіпсіздігі.
- •Мәліметтер қорын басқару жүйесі. Жалпы сипаттама.
- •Кесте, форма, сұраныс, есеп.
- •Макрос, модуль, мәліметтерге қол жеткізу беттері.
- •Мәліметтер қорын тұғырнамалық жобалаудың ұстанымдары.
Where сөйлемі. Салыстыру. Диапазонға жататындығын тексеру. Жиынға жататындығын тексеру. Шаблонға сәйкес болуын тексеру. Null мәніне тең болуын тексеру.
WHERE сөйлемі берілген кезде, мәліметтер базасының программасы бір-бірлеп барлық кестенің бағандарын қарап өтеді және әрбір жолды тексереді ұйғарымның дұрыстығын тексеру үшін. Демек, Peel жазуы үшін, программа city бағанының ағымды мәнін қарайды, ол "London" екнін анықтайды, және осы жолға нәтижесін шығарады. Serres үшін жазу енгізілмейді, және сола сияқты. Жоғарыда айтылған сұраныстың нәтижесі Сурет 3.6-да көрсетілген. WHERE сөйлеміндегі сандық өрісға мысал келтірейік. rating жолы Тапсырыс берушілер кестесіндегі тапсырыс берушілерді кейбір критерийлер бойынша негізгі топтарға бөлу үшін қолданылады, олар кейіннен осы номер арқылы алынады. Мүмкін бұл – кредитті бағалау немесе алдыңғы сатып алынған заттар томына бағалау формасы. Мұндай сандық кодтар реляциялық мәліметтер базалары үшін қиын ақпараттарға қорытынды шығаруға арналған тәсіл ретінде өте маңызды. Біз рейтингісі 100 болатын барлық тапсырыс берушілерді келесі түрдегідей таңдап ала аламыз.
SELECT * FROM Customers WHERE rating = 100;
НӨЛДІК МӘНДЕРМЕН ( NULL ) ЖҰМЫС
Көбінесе, таблицада әрбір өріс үшін ешқандай мағынасы жоқ жазбалар болады, өйткені мысалы ақпарат аяқталмағандықтан немесе бұл өріс толтырылмағандықтан. SQL сізге өрісте мәннің орнына NULL(ПУСТОЙ) мәнін енгізуге мүмкіндік бере отырып мұндай жағдайды ескереді. өрістің мәні NULL-ге тең болғанда, бұл мәліметтер базасының программасы арнайы бұл өрісті осы жол үшін ешқандай мәні болмайды деп маркерлеген (немесе жазбаның). Бұл өріске жай берілуінен ажыратылады,мәліметтер базасы кез-келген басқа мәндер сияқты нөл немесе бос орын мәні де өңделеді. NULL техникалық мән болмайтындай онда да деректер типі болмайды. Ол өрістің кез келген типіне орналаса алады. Соған қарамастан, SQL-да NULL нуль ретінде жиі айтылады.
Мысалы, сіз әлі сатушыға белгіленбеген жаңа тапсырушыны алдыңыз. Тапсырушының белгіленуі қажет сатушыны тосқанша, сіз тапсырушыны қайта орналастыруда жоғалып қалмайтындай етіп, оны деректер базасына тура қазір тіркей аласыз.Сіз тапсырушыға арналған NULL мәні бар жолды snum өрісінде енгізуіңізге және бұл өрісті мәнмен кейінерек сатушы тағайындалған кезде толтыруыңызға болады.
NULL ОПЕРАТОРЫ
NULL мәннің жоқтығын білдіретіндіктен, NULL пайдаланылған кез келгеніне салыстырудың нәтижесін біле алмайсыз. NULL кез келген мәнмен, тіпті тура сондай басқа NULL-мен салыстырылғанда, нәтижесі не қате, не дұрыс болмайды, ол – белгісіз. Булев белгісізі тіпті предикатта белгісіз мәнді шығара отырып сұраныспен таңдалмайтын қате жол сияқты болады, естеріңізде болсын: NOT (қате) – дұрысқа тең, ал NOT (белгісіз) – белгісізге тең.
Осыдан шығатыны: 'city = NULL' немесе 'city IN (NULL)' типіндегі өрнек city мәнінен тәуелсіз белгісіз болады. Сіздер қате мен белгісіз арасындағы айырмашылықты – предикаттың шарттарына сәйкес келмейтін бағандардың мәндерінен тұратын және бағандарында NULL бар жолдар білуіңіз керек.
НӨЛДІК МӘНДЕРМЕН ( NULL ) ЖҰМЫС .Көбінесе, таблицада әрбір өріс үшін ешқандай мағынасы жоқ жазбалар болады, өйткені мысалы ақпарат аяқталмағандықтан немесе бұл өріс толтырылмағандықтан. SQL сізге өрісте мәннің орнына NULL(ПУСТОЙ) мәнін енгізуге мүмкіндік бере отырып мұндай жағдайды ескереді. өрістің мәні NULL-ге тең болғанда, бұл мәліметтер базасының программасы арнайы бұл өрісті осы жол үшін ешқандай мәні болмайды деп маркерлеген (немесе жазбаның). Бұл өріске жай берілуінен ажыратылады,мәліметтер базасы кез-келген басқа мәндер сияқты нөл немесе бос орын мәні де өңделеді. NULL техникалық мән болмайтындай онда да деректер типі болмайды. Ол өрістің кез келген типіне орналаса алады. Соған қарамастан, SQL-да NULL нуль ретінде жиі айтылады.
Мысалы, сіз әлі сатушыға белгіленбеген жаңа тапсырушыны алдыңыз. Тапсырушының белгіленуі қажет сатушыны тосқанша, сіз тапсырушыны қайта орналастыруда жоғалып қалмайтындай етіп, оны деректер базасына тура қазір тіркей аласыз.Сіз тапсырушыға арналған NULL мәні бар жолды snum өрісінде енгізуіңізге және бұл өрісті мәнмен кейінерек сатушы тағайындалған кезде толтыруыңызға болады. NULL мәннің жоқтығын білдіретіндіктен, NULL пайдаланылған кез келгеніне салыстырудың нәтижесін біле алмайсыз. NULL кез келген мәнмен, тіпті тура сондай басқа NULL-мен салыстырылғанда, нәтижесі не қате, не дұрыс болмайды, ол – белгісіз. Булев белгісізі тіпті предикатта белгісіз мәнді шығара отырып сұраныспен таңдалмайтын қате жол сияқты болады, естеріңізде болсын: NOT (қате) – дұрысқа тең, ал NOT (белгісіз) – белгісізге тең.
Осыдан шығатыны: 'city = NULL' немесе 'city IN (NULL)' типіндегі өрнек city мәнінен тәуелсіз белгісіз болады. Сіздер қате мен белгісіз арасындағы айырмашылықты – предикаттың шарттарына сәйкес келмейтін бағандардың мәндерінен тұратын және бағандарында NULL бар жолдар білуіңіз керек.
