- •1) «Тіршілік», «қауіп», «қауіпсіздік», «зілзала», «апат» дегенге түсінік беріңіздер
- •9. Адамдардың шаруашылық қызметі гидросферада қандай өзгерістерді туғызады.
- •11. Литосфераны ластаушы химиялық заттар,олардан туатын қауіп және қорғану жолдары.
- •13) Зиянды химиялық заттардың жүйеленуі
- •14) Зиянды химиялық заттардың адам ағзасына қосарлы (комбинациялы) әсері
- •15. Иондаушы сәулелер, олардың түрлері және сипаттамасы
- •16. Радиоактивтілік дегеніміз не? Радиоактивті заттардың шығу көздері?
- •17. Иондаушы сәулелердің адам ағзасына әсері
- •18. Иондаушы сәулелердің қандай дозасы сәулелі ауру туғызады?
- •19. Иондаушы сәулелерден қорғану жолдары қандай?
- •20.Йодпен алдын алуды не үшін және қалай қолданады?
- •21. Электромагнитті өрістің адам ағзасына әсері, олардан қорғану
- •22. Компьютермен жұмыс істеу кезінде шығатын зиянды факторлар
- •23. Компьютермен жұмыс істеген кездегі қорғаныс шаралары
- •24. Ұялы телефонның ағзаға əсері жəне қауіпсіздік шаралары
- •26.Төтенше жағдайлардың жүйеленуі, мысал келтіріңіз
- •27.Төтенше жағдайлардың зардаптары
- •28. Өнеркəсіп объектілеріндегі ақ жəне тж құрылымы, қызметі.
- •29. Төтенше жағдайларды басқару қалайша жүзеге асырылады
- •30. Төтенше жағдай кезінде халықты жəне аймақты қорғау.
- •31. Төтенше жағдай кезінде халықты көшіру (эвакуация) жəне қоныстандыру.
- •32. Деградация- француз тілінен шыққан (degradation- біртіндеп нашарлау,құлдырау) Биологияда қоршаған
- •33. Төтенше жағдайларда халықты қалайша санитарлық тазалаудан өткізеді?
- •34. Көшіру жөнінде құлақтандырған соң адамдар өзімен бірге қандай заттарды алуы
- •35)Ұжымдық қорғану құралдары
- •36.Қай уақытта және не үшін үйді (пәтерді) тығындап жабу керек?
- •37) Жеке қорғаныс құралдары.
- •39.Сел қаупі неде?
- •40. Сел, қар көшкіні қаупі кезінде адамдардың өзін өзі ұстауы
- •46.Жер сілкінісі кезінде үйде (пәтерде), ғимараттардағы қауіпсіз жерлерді атаңыз
- •47. Құлаған, қираған ғимараттардың астында қалған адамның іс-əрекеті
- •48 Жер сілкінісінің сипаттамалары (ошақ, гипоцентр, эпицентр, толқындар)
- •51. Қай өндіріс объектілерінде жиі-жиі өрттер мен жарылыстар болып тұрады?
- •52. Өрт пен жарылысты өндірісте болдырмау үшін қандай қауіпсіздік шаралары
- •54. Ультра күлгін сəулесінен қорғану.
- •55.Лазер сәулелері, қолдану аймақтары.
- •57.Шуылдан, дірілден қорғану.
- •59. Ядролық қарудың зақымдағыш факторларын сипаттаңыздар
- •60. Ядролық жарыс кезіндегі жарық сəулеленуінің зақымдағыш факторлары қандай?
- •62.Химиялық қару деген не?
- •63)Уландырғыш заттардың ағзаға әсер етуіне байланысты топтарға жіктелуі. Олардан қорғану шаралары
- •66.Бактериологиялық қаруды қолдану әдістері. Қарсылыстардың бактериологиялық қаруды қолданғанын қандай белгілерден білуге болады?
- •67.Бактериологиялық қару ретінде қолданылатын аса қауіпті жұқпалы аурулар.
- •68.Жыныс жолымен берілетін қауіпті ауруларды атаңыздар, олардың т.Б. Жұғу жолдарына мысал келтіріңіздер
- •72)Вич-инфекциясын жұқтыратын сұйықтықтарды атаңыз
- •73) Туберкулезбен ауырып қалғанын адам қандай симптомдар арқылы біледі?
- •74) Туберкулез ауруының адамға жұғу жолдары
- •75) Есірткінің, алкогольдің адам ағзасына әсерін атаңыз
- •76) Ланкестер кепілдікке алған адамдардың өзін-өзі ұстауы (не істеу, не істемеу
- •77.Секталар жөнінде түсінік, олардың түрлері
- •78. Секталардың адамдарды өзіне тартуы, ұйымдарына мүше қылып алу әдістері және секталардың ықпалынан құтылу жолдары
- •80. Жер сілкінісінен кейінгі адамның іс-əрекеті
- •81. Халықтың су тасқыны кезіндегі іс-əрекеті.
- •82. Халықтың сел кезіндегі іс-əрекеті.
- •83. Халықтың химиялық қауіпті заттардың сырт ортаға шығуына байланысты
- •84. Химиялық зақымдалу ошағындағы адамдардың іс-əрекеті
- •86. Радиациялық зақымдалу ошағындағы адамдардың іс-əрекеті
- •87. Аса қауіпті қоздырғыштар қоршаған ортаға таралған кездегі халықтың іс-əрекеті..
- •89. Адамдардың тұрмыстағы өрт кезіндегі іс-əрекеті.
- •90. Өндірісте жарылыс болған кездегі адамдардың іс-əрекеті__
- •1. «Тіршілік», «қауіп», «қауіпсіздік», «зілзала», «апат» дегенге түсінік беріңіздер
59. Ядролық қарудың зақымдағыш факторларын сипаттаңыздар
Ядролық жарылыс кезінде лезде бөлініп шығарылатын, ішкі ядролық қуатты пайдалануда негіз әрекетті қару ядролық деп аталады. Ядролық зарядтың қуаты тротил эквиваленті арқылы белгіленеді, яғни кәдімгі жарылғыш заттың санымен, оның жарылу кезіндегі бөлініп шығарылатын қуаты.
Шет мемлекеттердегі армияларда ядролық оқ-дәрілерді қажетті аумаққа жеткізу құралы – ракеталар, авиация және артиллерия болып табылады. Содан басқа, ядролық фугастар да қолданылуы мүмкін.
Ядрлолық жарылыстар ауада, түрлі биіктікте, жер (су) үстінде және жер (су) астында жүзеге асырылады. Соған сәйкес, оларды биіктегі, ауадағы, жер (су) үстіндегі және жер (су) астындағы деп бөлуге болады.
Жарылыс болған нүкте – орталық, ал жер (су) үстіндегі оның проекциясы эпицентр деп аталады. Ядролық жарылыстың зақымдаушы факторлары: соққы толқын, жарықтық сәулелену, өткір радиация, электромагнитті импульс.
60. Ядролық жарыс кезіндегі жарық сəулеленуінің зақымдағыш факторлары қандай?
Ядролық жарылыс кезінде лезде бөлініп шығарылатын, ішкі ядролық қуатты пайдалануда негіз әрекетті қару ядролық деп аталады. Ядролық зарядтың қуаты тротил эквиваленті арқылы белгіленеді, яғни кәдімгі жарылғыш заттың санымен, оның жарылу кезіндегі бөлініп шығарылатын қуаты.
Шет мемлекеттердегі армияларда ядролық оқ-дәрілерді қажетті аумаққа жеткізу құралы – ракеталар, авиация және артиллерия болып табылады. Содан басқа, ядролық фугастар да қолданылуы мүмкін.
Ядрлолық жарылыстар ауада, түрлі биіктікте, жер (су) үстінде және жер (су) астында жүзеге асырылады. Соған сәйкес, оларды биіктегі, ауадағы, жер (су) үстіндегі және жер (су) астындағы деп бөлуге болады.
Жарылыс болған нүкте – орталық, ал жер (су) үстіндегі оның проекциясы эпицентр деп аталады. Ядролық жарылыстың зақымдаушы факторлары: соққы толқын, жарықтық сәулелену, өткір радиация, электромагнитті импульс.
61)Адам саулелену ауруына қалай ұшырайды? Іс жүзінде иондаушы сәулелену үшін адам организімінде кедергі жоқ. Организмге еніп, өз энергиясын бере отыра олар енедегі заттың кез келген молекуласын иондайды, олардың химиялық байланысын бұзады, бұл организмдегі биологиялық процестердін қалыпты ағысы мен зат алмасуын бұзады. Осыдан адамдар сәулелену ауруына ұшырайды. Адам сәулеленудің екі түріне: сыртқы және ішкі сәулеленуге ұшырайды. Сәулеленудің сыртқы көздеріне Галактика жұлдыздарының жарылысы мен күннің қатты сәуле шығару кезінде пайда болатын космостық сәулелену жатады. Космостық сәулелену дозасы адамға әсер етеді. Теңіз деңгейінен биіктеген сайын ауаның, озонның қорғаныс қабаттары жұқара түседі, сондықтан да сәулелену жоғары болады. Космостық иондаушы сәулелену табиғи радиациялық аумақты құрайды, оған жерднгі барлық тірі организмдер ұшырайды. Сәулеленудің жердегі көздері жер қойнауындағы , атмосферадағы, судағы және өсімдіктердегі радиактивті заттар болып табылады. Жер шарының көптеген аудандарында дозаның қуаты 4-12 мкр/сағ шегінде болады. Осы аудандарда тұратын адамдардың жылдық дозасы 30-100 мбэр. Табиғи көздерден адамның ішкі сәулеленуі организмге азық-түлік тағамдары, су мен ауа өткен кезде болады. Балықты көп жейтін адамдар, бұғы етімен қоректенетін солтүстік аудандар тұрғындары салыстырмалы түрде сәулеленудің жоғары дозасын алады, өйткені бұл тағамдарда радиоактиві заттардың мөлшері көбірек кездеседі. Түрлі-түсті телевизор бойынша телебағдарламалады жыл бойында күн сайын үш сағаттан қарау 0.5 мбэр береді. Рентген кезінде адам 30 мбэр доза, флюорграфия кезінде 370 мбэр доза алады. Сөйтіп, жердің әрбір тұрғыны жыл сайын орташа 200-300 мбэр сәулелену алады.
