A) Лингвистика.

B) Фразеология.

C) Ассимиляция.

D) Метатеза.

E) Диссимиляция.

10. Тіл туралы алғашқы ойлар қай елден бастау алады:

A) Египет.

B) Үндістан.

C) Қытай.

D) Ресей.

E) Рим.

11. Тіл туралы алғашқы ойлар Египеттен емес, Қытай мен Үндістаннан бастау алатынын айтқан ғалым:

A) Жан Франсуа Шанпольон.

B) Я.В.Лоядан.

C) Ф. де Соссюр.

D) Аристотель.

E) Платон.

12. Үндістан лингвистикасы болмағанда, Еуропа мен Америка лингвистикасы да болмаған болар еді деген пікірдің авторлары:

A) С.Аманжолов, Т.Қордабаев.

B) Панини, Яска.

C) В.Томсен, Бодуэн де Куртенэ.

D) О.Бетлингк, Ф.Хомель.

E) Конфуций және оның ізбасарлары.

13.Иерархиялық қатынастың өзіне тән белгілері:

А) Морфема сөздің қарамында болады

В) Дискурс сөйлем құрамына енеді

С) Сөз сөйлем құрамында болады

Д) морфема дискурстың құрамына енеді

Е) фонема фонетиканың құрамына енеді

Ғ) Сөз тіркесі сөздердің құрамында қаралады

G) Мәтін дискурстың құрамына енеді

14.Фонемаға тән белгілер

А) Мазмұн және жеткізу өресінен тұратын екі жақты бірлік

В) Мағына ажыратушылық қызметіне ие бірлік

С) Фонетикалық деңгейдің сөйлеу бірлігі

Д) Фонологиялық оппозиция мүшесі

Е) жеткізу өресіндегі ең кіші бірлік

15.Тіл дыбыстарының қысқа не созылыңқы айтылуынан сөз мағынасы өзгермейтін тілдер

А) Қазақ

В) Иран

С) вьетнам

Д) Испан

Е) Португал

Ғ) Қырғыз

16.Грамматикалық мағынаның лексикалық мағынадан ерекшелігі

А) Тұрақтылығын сақтайды

В) Тұрақсыздығымен сипатталады

С) Сөз тұлғасын өзгертуге бейімді

Д) Шындық өмірдегі заттармен арақатынаста

Е) Қатынас категориясы екінші орында

Ғ) Логикалық ұғыммен ұштаспайды

17.Интерфикске тән белгілер:

А) Екі түбірді біріктіретін қосымша

В) Сөзден сөз тудырушы жұрнақ

С) Түбірден кейін жалғанатын қосымша

Д) Грамматикалық мағынаны білдіруші тәсіл

Е) Түбірдің алдынан жалғанатын қосымша

Ғ) Сөз түрлендіретін қосымша

18.Сөйлемдегі актантқа тән сипаттар:

А) Оның санына қарай етістіктің валенттілігі анықталады

В) Етістік –предикат айналасындағы семантикалық элементтер

С) Конструкция элементі тіркес алатын сөздердің семантикалық кластарының саны

Д) Екі жақты бірлік, номинативтік қызмет атқарады

Е) Конструкция ішіндегі сөздердің лексика-семантикалық байланыстарының сапалық шектігі

Ғ) Сөз тіркесімділігінің сандық шектігі

19.Трансформациялық бағытқа тән синтаксистік қағидалар:

А) Морфеманың дистрибуциясы –морфеманың басқа морфемаларымен қоршауының барлық жиынтығы

В) Синтаксистік жүйе элементарлы сөйлемдер жиынтығынан тұрады

С) Элементарлы сөйлемдер шығу тегі жағынан көне болып табылмайды

Д) Сөйлемдегі өзара тікелей байланысты сөздер-тікелей құрастырушылар

Е) Элементарлы сөйлемдерден түрлі ұзындықтағы әр түрлі жаңа сөйлемдер алуға болады

Ғ) Сөйлемдердің элементарлы типтері ядро сөйлемдер деп танылады

20. Көне Үнді тіл білімінің жетістігін ерекше бағалаған ғалымдар

А) В. Томсен

В) А. Шлейхер

С) В.В. Виноградов

Д) Расмус Кристиан Раск

Е) И.А. Бодуэн де Куртенэ

Ғ) Д. Лайонз

21. Тілдер типін ажыратуда типологиялық белгі ретінде алынатын нысандар

А) Грамматикалық мағына

В) Сөз таптары

С) Синтаксистік қатынастар

Д) Грамматикалық категория

Е) Сөйлем мүшелері

Ғ) Сөздердің тұлғалық түрленісі

G) лексикалық мағына

22. Салыстырмалы-тарихи тіл білімі әдістерінің негізгі қағидалары

А) Барлық тілге ортақ құбылыстарды, сондай-ақ кездесетін айырмашылықтардың себептері мен қағидаларын анықтау

В) Тіл- биологиялық организм емес, өйткені тілде табиғи организмде болатындай өзгеге тәуелсіз өзіндік өмірі болмайды. Оның өмірі-адамда

С) Туыстықты анықтаудағы ең сенімді өлшем-жартылай сәйкестілік және жартылай сәйкессіздік –б/ф брат и frater

Д) салыстыруға негіз тіл дәуіріне тән көне сөздер тартылуы тиіс, мысалы, туыстық, сан, дене мүшелері, өсімдік, жануарлар атаулары

Е) Туыс тілдерге тән үдерістер типке топтасуы мүмкін

23. Құрылымдық әдістің сипаттама әдістен айырмашылығы:

А) Тілдік элементтердің өзара қатынасын сипаттау

В) Тілдік тұлғалардың қызметін сипаттау

С) Сөздік қордың байлығын айқындау

Д) Тілдік элементтердің өзара байланысын ашу

Е) тілдік элементтердің дистрибуциясын айқындау

24. Дескриптивтік мектептің кемшіліктері:

А) тілді тек диахрондық аспектіде қарастырды

В) Салыстырмалы-тарихи әдісті жоққа шығарды

С) Дыбыс жүйесін зерттеумен шектелді

Д) Фонетиканы логиканың нысаны деді

Е) Тілдің ойды қалыптастыру қызметіне мән бермеді

Ғ) Сөйлеудің ойлаумен, ұғыммен байланысын ескермеді

G) Семантиканы тіл білімі құрамына қосты

25. Дескриптивтік мектептің қарастырған мәселелері:

А) Лингвистикалық терминдерді айқындау

В) Грамматикалық категория мәселесін айқындау

С) Тіл мен ойлаудың қатысын ашу

Д) Әдіс-тәсілдерді жүйелеу

Е) Тілдің статикалық күйін эмпирикалық әдіспен зерттеу

Ғ) Тілді тірі ағза есебінде талдау

G) Тілді псхологиялық тұрғыдан қарау

6-нұсқа

1. Ф.Энгельстің тілдің шығуына қатысты еңбектері:

A) «Грек философтары»

B) «Жұмысшы таптың жағдайы»

C) «Капитал»

D) «Семьяның, жеке меншіктің шығуы»

E) «Коммунистік партияның манифесі»

F) «Табиғат диалектикасы»

G) «Тарихи материализм»

2. Салыстырмалы-тарихи әдіс нәтижесінде туған еңбектер:

A) Француз грамматикасы

B) Неміс тілі грамматикасы

C) Жалпы лингвистикалық курс

D) Латын тілінің негіздері туралы

E) Тіл туралы жаңа ілім

3. Көне грек-рим тіл білімінде александриялық грамматикалық ілім жүйесін қалыптастырушылар:

A) Апполоний Дискол

B) Гераклит Эфесский

C) Августин

D) Дионисий Фракийский

E) Аристарх Самофракийский

4. «Экстралингвистика» терминінің беретін мағынасы қандай:

A) Ішкі лингвистика.

B) Сыртқы лингвистика.

C) Жарты лингвистика.

D) Ойлау лингвистикасы.

E) Ақыл лингвистикасы.

5. «Металингвистика» терминінің беретін мағынасы қандай:

A) Ішкі лингвистика.

B) Сыртқы лингвистика.

C) Жарты лингвистика.

D) Ойлау лингвистикасы.

E) Ақыл лингвистикасы.

F) Неолингвистика

G) Этнолингвистика

6. Фонеманың лингвистикалық табиғатын адамның сөйлеу әрекетімен байланыстыра қарайтын мектепті ата:

A) Москва фонологиялық мектебі.

B) Прага лингвистикалық мектебі.

C) Ленинград фонологиялық мектебі.

D) Ареалдық тіл білімі.

E) Копенгаген мектебі.

7. «Дыбысқа еліктеу» теориясы тілдің қай шығуы жөніндегі бағыттардың қайсысына жатады:

A) Маркстік.

B) Биологиялық.

C) Әлеуметтік.

D) Қоғамдық.

E) Психологиялық.

8. Натурализм бағытының көрнекті өкілі кім:

A) Якоб Гримм.

B) Расмус Раск.

C) Франс Бопп.

D) Вильгельм Гумбольт.

E) Август Шлейхер.

F) Б.Уорф

G) Э.Сепир

9. «Сөздер мен заттар» мектебінің көрнекті өкілі:

A) Гуго Шухардт.

B) Карл Фосслер.

C) Бодуэн Де Куртэнэ.

D) Л. В. Щерба.

E) В. Гумбольдт.

10. «Эстетизм» мектебінің өкілі кім:

A) Гуго Шухардт.

B) Карл Фосслер.

C) Бодуэн Де Куртэнэ.

D) Л. В. Щерба.

E) В. Гумбольдт.

F) Б.Уорф

11. Франс Бопптың тіл біліміне қосқан үлесі:

A) Герман тілдерінің латын, грек тілдерімен ұқсастығын алғаш айқындады.

B) Салыстырмалы тарихи әдісті герман тілдеріне, соның ішінде неміс тіліне қолданды.

C) Тіл философиясын негіздеді.

D) Салысмтырмалы-тарихи әдісті ашты.

E) Тұңғыш тарихи сөздік жазды.

12. Үнді-европа тілдері деген атауды еңгізген лингвист:

A) Р.Раск.