Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Шпор ИОТ (1).docx
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
131 Кб
Скачать
☆

9. Концептуалды мәліметтер базасы

МББЖ да МБ мәліметтеріндегі құрылымдар заңына бағынатын, барлық керекті операцияларға мүмкіндік беретін және мәліметтердің толықтығын қамтамасыз ететін үлгі мәліметтерін құру қажет.

Ереже бойынша, МББЖ мәліметтер базасында базаны ұйымдастырудың үш деңгейін қолдайды: сыртқы, концептуалды және физикалық. Сыртқы деңгей соңғы қолданушы жұмыс жасайтын мәліметтредің ұсынылуын көзбен шолу. Концептуалды (логикалық) деңгей – математикалық үлгінің деңгейі, нысана жүйесі ретінде және олардың арасындағы байланысы ретінде мәліметтердің шартты түрде ұсынылуы. Концептуалды(логикалық) үлгібелгілі бір заттық аймақтың жалпылама үлгісі болып табылады. Физикалық (ішкі) деңгейдемәліметтер ішкі ақпарат тасушыларда қолданушыларға емес, МББЖға ыңғайлы түрде орналасады.

Концептуалды және ішкі үлгіні өңдеудің инфологиялық үлгі алдын алады. Ол заттақ аймақтың нысанының семантикасын (мәндік мазмұнды) сақтайды.

7. Мәліметтер базасының жүйесі мен құрылымы

Мәлімет базасының құрылымы

Мәлімет базасын құра отырып, біз мәліметті әр түрлі себептермен ретке салуға ұмтыламыз, сонан соң одан бізге қажетті мәліметті кез келген тіркесте шығарып аламыз. Егер мәліметтер расында құрылымданған болса, онда жасалуы мүмкін. Құрылымдау – бұл мәліметтердің берілуі әдістері туралы келісімдердің жиыны. Мәліметті кез келген әдіспен құрылымдауға болатыны түсінікті. Құрылымдарға байланысты мәліметтер базасы иерархиялық, торлық, реляциялық, объективті-хабар және гибридты үлгілерді танып біледі. Бүгінгі күнде ең әйгілі реляциондық құрылым болып табылады, сондықтан қалғандарын атүсті ескереміз.

Желілік мәлімет базасының құрылымы

Мәндер бойынша, бұл иерархиялық құрылымның ұлғаюы, дамуы. Бұл да дәл солай, бірақ «көбі көптерге» ("многие ко многим") деген байланысы бар. Желілік мәлімет базасының құрылымы бізге өз мысалымызды тобына қосуға мүмкіндік береді. Желілік үлгінің кемшілігі күрделі өңдеудің маңызды қосымшасы болып табылады.

Реляциялық мәлімет базасының құрылымы

Бүкіл мәліметтер қарапайым кесте түрінде көрсетілген, жол және бағанаға бөлінген, мәліметтер қиылысында орналасқан.

Объекті-бағыт және гибридты мәліметтер базасы

Объекті-бағыт және гибридты мәліметтер базаларында мәліметтер объект түрінде сақталады, өте ыңғайлы. Бүгінгі таңда мұндай ДҚ таралған, өйткені өнімділікте реляциялық жол береді.

Гибридты ДҚ өзінің мүмкіндігінде реляциялық және объекті-бағытты қиыстырады, сондықтан оларды объектті-реляциялық деп жиі атайды. Мұндай ДҚБЖ мысал Oracle болып табылады, сегізінші версиясынан бастап.

8. Реляциялық мәліметтер базасы.

Access-те екі әдісті иерархиялық кестелермен байланысты-реляциялық кестелер. Реляциялық мәліметтерді басқару жүйесінде (реляционной системе управления базами данныхРСУБД), күрделі жұмыстар немесе бір немесе бірнеші кестелермен жұмыс істей алады. (РСУБД) реляциялық мәліметтерді басқару жүйесіндегі сұраныстарды (запросы) үлгі немесе есеп ретінде көрсетеді.

Реляциондық бағдарламада мәліметтер базасы жұмыстар өзіне сәйкес обьектермен бірге сақталып тұрады. Мәліметтерге базасына мыналар жатады: кестелер,формалар,есептер,сұраныстар (запросы),макросы,модули.

Барлық осы обьектілер Мәліметтер базасымен mdb форматындағы түрде сақталынады. Мәліметтер базасы осындай жүз шақты обьектілерді сақтайды. Жұмыс барысында немесе қалаған уақытта онымен байланыс орнатуға болады. 2 суретте СУБД MS Access яғни мәліметтерді басқару жүйесі кестелерімен Мәліметтер базасы байланысты екендігі көрсетілген.