Korzyści produkcji na masową skalę
Korzyści skali – korzyści płynące z produkcji masowej. Charakteryzują się malejącym przeciętnym kosztem produkcji (kosztem jednostkowym).
Wewnętrze korzyści skali:
Korzyści techniczne:
Większa specjalizacja
Większe urządzenia techniczne
Korzyści marketingowe:
Zakupy masowe
Specjaliści do zakupów i sprzedaży
Opakowanie i transport
Korzyści finansowe:
Więcej źródeł finansowania
Niższe stopy procentowe
Korzyści związane z ponoszeniem ryzyka:
Szerszy asortyment produkcji
Większe rynki
Kalkulacyjny układ kosztów I koncepcja target cost
Kalkulacyjny układ kosztów – układ strukturalny kosztów działalności przedsiębiorstwa, wykorzystywany przede wszystkim do celów prognostyczno-planistycznych. Układ kalkulacyjny kosztów wyróżnia dwie podstawowe ich kategorie: koszty bezpośrednie (wykazujące bezpośredni związek z wytwarzaniem konkretnego wyrobu lub świadczeniem określonej usługi) oraz koszty pośrednie (związane z szerszym zakresem działalności przedsiębiorstwa, np. koszty zarządu).
Koncepcja TARGET COST – rachunek kosztów docelowych (Target Costing); koncepcja ta wiąże ze sobą klienta i jego oczekiwania rynkowe z procesem projektowania produktu (tzw. podejście „market into company”). Definiuje się go jako pakiet metod zarządzania i instrumentów wspomagających formułowanie i realizację celów dotyczących kosztów w fazie koncepcyjno-rozwojowej nowego produktu, dla ustalenia podstawy odniesienia dla kontroli kosztów w fazie realizacji i dla zapewnienia realizacji celów dotyczących zysków w całym cyklu życia produktu. Target Costing jest metodą rachunkową i odnosi się do ustalenia kosztów docelowych, które są funkcją oczekiwań klienta oraz technicznych parametrów procesu projektowania produktu. Dąży on do ustalenia kosztów, które należy ponieść, aby udostępnić produkt zaspokajający potrzeby klientów. Istnieje zależność, która mówi o tym, że potrzeby mające wyższy priorytet klienta otrzymują zwykle większy budżet rozwoju i produkcji. Według filozofii Target Costing, produkt traktowany jest przez klienta nie jako całość, ale selektywnie, poprzez wypełnianie swoich funkcji życiowych. Wobec tego zarządzanie kosztami podporządkowane musi być zawsze oczekiwaniom klienta. Możliwe jest to dzięki patrzeniu na ponoszone koszty z perspektywy funkcji produktu, nie zaś na produkt jako całość. Jest to idea istotna dla zrozumienia koncepcji Target Costing.
Wpływ nakładów na wielkość produkcji(produkcyjność): całkowitej, przeciętnej I krańcowej
Produkt całkowity (produkcja całkowita TP) – oznacza całkowitą ilość dóbr i usług wytworzonych w danej jednostce czasu i mierzonej w jednostkach naturalnych. Produkt marginalny (MP) – oznacza wydajność krańcową pracy polegającą na tym że przyrost produktu (produkcji) całkowitej wynika ze zwiększenia liczby zatrudnionych o jednego pracownika. Produkt przeciętny (AP) – zwany inaczej wydajnością przeciętną , to miara ilości produktu całkowitego przypadającego na jednego pracownika.
Związki zachodzące między produkcją całkowitą , przeciętną i krańcową:
gdy produkcyjność przeciętna wzrasta , to wzrost produkcyjności krańcowej jest większy od przeciętnej;
gdy produkcyjność przeciętna zmniejsza się to produkcyjność krańcowa zmniejsza się w większym tempie;
gdy produkcyjność przeciętna osiąga swoje maksimum to produkcyjność krańcowa równa jest produkcyjności przeciętnej;
produkcja całkowita jest sumą kolejnych produkcji krańcowych;
funkcja użyteczności krańcowej szybciej rośnie i szybciej maleje niż funkcja produkcji przeciętnej;
funkcja produkcyjności krańcowej szybciej osiąga maksimum niż funkcja produkcyjności przeciętnej;
funkcja produkcyjności krańcowej równa się zero w punkcie w którym funkcja całkowita osiąga swe maksimum.
W
pływ
wielkości produkcji na utarg: całkowity, przeciętny i krańcowy
Wpływ wielkości produkcji na koszt: całkowity, przeciętny i krańcowy
Koszt całkowity = (Koszt stały + Koszt zmienny) : Produkcja
Koszt całkowity : Produkcja = Koszt Stały : Produkcja + Koszt zmienny : Produkcja
Wykresy kosztu całkowitego i kosztu zmiennego są RÓWNOLEGŁE.
Przeciętny koszt stały przy wzroście produkcji maleje (na 1 produkt).
Przeciętny koszt zmienny przy zmianie produkcji jest stały (na 1 produkt).
Optimum techniczne i ekonomiczne w warunkach konkurencji doskonałej.
Konkurencja doskonała = Konkurencja wolnorynkowa
Optimum techniczne (T) = Optimum ekonomiczne (E)
W tym samym punkcie znajduje się równowaga rynkowa.
Optimum techniczne i ekonomiczne w monopolu
Optimum techniczne (T) NIE RÓWNA SIĘ Optimum ekonomicznemu (E)
Monopol – gdy producent może ustalać ceny i ilość produktów na sprzedaż przy tej cenie; określa podaż, a popyt konsumenta musi się dostosować do podaży; ustala podaż i cenę w 3 krokach:
Ustalenie optimum ekonomicznego
Ustalenie poziomu produkcji
Ustalenie ceny, którą narzuca rynkowi
Wyznaczenie ceny monopolowej (administrowanej)
Monopol pełny sam ustala cenę, za jaką sprzeda swoje produkty i dostosowuje się w zależności od tego jak zareaguje popyt. W punkcie równowagi monopolista może wyznaczyć cenę maksymalną, po jakiej sprzeda swoje produkty zapewniając sobie maksymalny zysk. Taką cenę nazywamy ceną monopolową.
Wybór technik produkcji (pracochłonne i kapitałochłonne)
Technikę (metodę) produkcji opisuje ilościowa kombinacja nakładów czynników produkcji (pracy i kapitału) zużywanych do wytworzenia jednostki wyrobu.
Technikę angażującą stosunkowo dużo kapitału rzeczowego nazywamy techniką kapitałochłonną, zaś technikę zużywającą stosunkowo dużo pracy – techniką pracochłonną.
Jeśli ceny płac wzrastają, trzeba ludzi zastępować maszynami → wybieramy technikę kapitałochłonną
Ekonomicznie efektywną metodą produkcji jest taka kombinacja czynników, która minimalizuje koszty.
Jeśli rośnie koszt kapitału, wybieramy technikę pracochłonna, jeśli rośnie koszt pracy wybieramy technikę kapitałochłonną.