Модуль 3. Банк активтерін басқару

12-тақырып. Активтер және коммерциялық банктің активтік операциялары мен активтер портфелі.

Сабақтың мақсаты: активтер және коммерциялық банктің активтік операцияларын оқу және талдау

Сабақтың жоспары:

1. Активтер және активтік операциялар туралы түсінік.

2.Банктің «активтер портфелі» туралы ұғым және «активтер портфелін» қалыптастырудағы активтік операцияларды ұйымдастырудың принциптері.

3. Активтік операциялардың негізгі бағыттары

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Коммерциялық банктердің активтері мен банк типтес емес басқа заңды тұлғалардың активтерінің бір-бірімен салыстырғандағы ерекшеліктері.

2.Банк активтерінің сапасы туралы ұғым, оларды сапасына байланысты топтастырудың критерийлері: өтімділіг, табыс әкелу дәрежесі, тәуекелдігі.

3.Активтік операциялардың түрлері және олардың табыс әкелу дәрежесіне байланысты салыстырмалы маңызы және топталуы.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

13-тақырып. Банктік несиелеу жүйесі және оның элементтері.

Сабақтың мақсаты: банктік несиелеу жүйесі және оның элементтерін қарастыру

Сабақтың жоспары:

1. Банктік несиелерді жіктелеу

2. Банктік несиелеудің принциптеррі

3. Банктік несиелеңдірудің жүйесі және оның негізгі элементтері

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Несиелеу принциптері нарықты экономика жағдайында банктік несиелеу жүйесінің негізгі элементі.

2.Ссудалық шоттардың формалары: арнайы ссудалық шоттар, контокорренттік ссудалық шоттар.

3.Банктің несиелік саясаты және оның құрамдас бөліктері. Банктің несиелік саясатын қалыптастыруға ықпал ететін факторлар және олардың депозиттік саясатпен байланысы.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

14-тақырып. Заңды тұлғаларға несие беруді ұйымдастыру.

Сабақтың мақсаты: заңды тұлғаларға несие беруді ұйымдастыру тәртібімен танысу

Сабақтың жоспары:

1.Несиелік қабілет – несиелік қатынастардың пайда болуының негізі.

2.Қарыз алушының несиелік қабілетін бағалаудың экономикалық көрсеткіштері.

3.Клиенттердің несиелік қабілетін анықтау әдістері.

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Несиелік процесс және несиелеу кезеңдері

2. Банк клиентінің несиелік қабілетін бағалау – несиелік тәуекелді сақтандырудың алғы шарты

3. Қарыз алушының несиелік қабілетін бағалаудың экономикалық көрсеткіштері

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

15-тақырып. Кепіл – несиенің қайтарылуын материалдық қамсыздандырудың формасы. Кепіл болушылық кепілдік.

Сабақтың мақсаты: кепіл мағынасын түсіндіру

Сабақтың жоспары:

1.Берілген несиені клиенттер тарапынан уақытында қайтарылуын қамтамасыз етудің қаржы көздері.

2.Банктен алған несие бойынша қарызды мерзімінде қайтарып, проценттік өсім ақыны төлеудің бірінші реттегі қаржы көздері.

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1. Кепіл – несиенің қайтарылуын материалдық қамсыздандырудың формасы.

2.Несие бойынша қарызды өтеудің бірінші реттегі қаржы көздерінің банктер үшін өте қолайлылығы.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

16-тақырып. Шағын және орта бизнесті несиелеудің ерекшеліктері

Сабақтың мақсаты: шағын және орта бизнесті несиелеудің ерекшеліктерін оқыту

Сабақтың жоспары:

1.Орта және шағын кәсіпкерлерді несиелеуді объектілері мен субъектілері

2.Қазақстан Респбуликасының ауылшаруашылық саласында коммерциялық несиені қолдану тәжірибесі.

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Шаруа қожалықтарын несиелеу тәртібі және несиелеу объектілері

2.Ауыл шаруашылық фермелерін несиелеудің шет елдік тәжірибелері және несиені қамтамасыз ету формалары, тікелей және жанама несиелеу, вексельдерді есептеу.

3. Қазақстанда вексель бағдарламасын қалыптастыру,

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

17-тақырып. Тұтыну несиесі және ипотекалық несие

Сабақтың мақсаты: тұтыну және ипотекалық несиемен танысу

Сабақтың жоспары:

1. Тұтынушылық несие және оның экономикасындағы мәні

2. Ипотеканың маңызы мен түрлері

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Тұтыну несиесінің формалары мен түрлері: қамтамасыз етілуіне байланысты және несиелеу субъектілеріне байланысты.

2.Қазастандағы ипотекалық несиелеу жүйесі және оның үлгілері.

3.Коммерциялық банктердің несие алатын жеке тұлғаларды әлеуметтік және экономикалық жағдайына байланысты топтауы

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

18-тақырып. Сыртқы экономикалық қатынастар саласында несиелеуді ұйымдастыру

Сабақтың мақсаты: сыртқы экономикалық қатынастар саласында несиелеуді ұйымдастыру сұрақтарын түсіндіру

Сабақтың жоспары:

1.Банктердің экспорттық және импорттық операцияларды несиелеу тәртібі. 2.Сыртқы экономикалық қатынастар саласында банктік несиенің түрлері.

3.Сыртқы экономикалық қызметтерді несиелеу тәртібі.

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Сыртқы экономикалық қатынастарда пайдаланылатын несиелерді қамсыздандыратын және кепілдендіретін Халықаралық экспорттық-импорттық қаржы агенттері.

2.Импотерді және экспотерді несиелеу.

3.Сыртқы экономикалық қызметтерді несиелеу тәртібі.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

19-тақырып. Несиелік портфельді және несиелік тәуекелдерді басқару

Сабақтың мақсаты: несиелік портфельді және несиелік тәуекелдерді басқару тәртібін оқыту

Сабақтың жоспары:

1. Мәселелі ссудалардың мәні мен қалыптасу мәселелері

2. Мәселелі ссудалардың қалыптасу профилактикасының әдістері

3. ҚР-ның банктеріңдегі мәселелі несиелермен жұмыс

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Несиелік портфельді және несиелік тәуекелдерді басқару проблемаларының біртұтастығы. 2.Жоғары сапалы несиелік портфельді қалыптастырудың алғы шарттары.

3.Несиелік портфель және несиелік портфельді басқарудың түпкі мақсаты, бағыты, әдістері.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

20-тақырып. Коммерциялық банктердің бағалы қағаздар нарығындағы операциялары.

Сабақтың мақсаты: бағалы қағаздар нарығындағы операцияларын түсіндіру

Сабақтың жоспары:

1.Коммерциалық банктерді бағалы қағаздармен операциаларының экономикалық мәні

2. Бағалы қағаздар нарығыңдағы қазақстандық банкте жұмысының бағыттары.

3. Репо операциалары қажеттіліғі, мәні.

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Коммерциялық банктердің эминент реттіндегі және делдал ретіндегі операциялары

2. Инвестициялық тәуекелдер және оларды басқару

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

21-тақырып. Банктің лизинг, траст, факторинг және форфейтинг операциялары

Сабақтың мақсаты: лизинг, траст, факторинг және форфейтинг операцияларын оқыту

Сабақтың жоспары:

1. Факторингтің мәні мен қызмет ету принциптері

2. Траст операциаларының мәнімен түрлері

3.Лизингтік операциалар және лизинг түлерінің классификациясы

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1. Лизинг түрлері: көпжақты лизинг, үш жақты лизинг, толық лизинг, экспорттық және импорттық лизинг, қаржылық лизинг, қайталанатын және қайталанбайтын лизинг.

2. Траст операцияларының коммерциялық банктер үшін қолайлылығы.

3. Факторинг және форфейтинг операцияларының бір-бірінен айырмашылығы.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

22-тақырып. Банктің есеп айырысу операциялары, кассалық және комиссиялық қызметтері

Сабақтың мақсаты: банктің есеп айырысу операциялары, кассалық және комиссиялық қызметтерін түсіндіру

Сабақтың жоспары:

1. Есеп айырысу формалары және инструменттері

2. Есеп айырысу операцияларын классификациялау критерийі.

3. Есеп айырысудың әдістері мен тәсілдері

4. Банкаралық есеп айырысу (клиринг).

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Коммериялық банктердің қолма-қол ақшалармен клиенттерге қызметі.

2.Банкаралық есеп айырысу (клиринг).

3.Қазақстан Республикасында есеп айырысуды ұйымдастырудың құқықтық және нормативтік негіздері.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

23-тақырып. Валюталық операциялар және валюталық тәуекелдерді басқару

Сабақтың мақсаты: валюталық операциялар және валюталық тәуекелдер мағынасын қарастыру

Сабақтың жоспары:

1. ҚР-ғы валюталық операциаларды жүгізу тәртібі

2. Валюталық операциялар жалпы сипаттамасы

3.Валюталық тәуекелдерді басқару

4. ҚР валюталық нарығының қалыптасуы

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Валюта, валюталық позиция, валюталық курс туралы түсінік.

2.Валюталық курсты анықтаудың тәсілдері:

3.Валюталық құндылықтар, олардың түрлері,

4.Қазақстан Ресубликасында валюталық нарықты ұйымдастыру мен валюталық операцияларды жүргізудің құқықтық негіздері.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.

24-тақырып. Банктердің баланстан тыс операциялары

Сабақтың мақсаты: банктердің баланстан тыс операцияларын қарастыру

Сабақтың жоспары:

1. Банктердің баланстан тыс операциялары: шартты және мүмкін талаптары

2. Қазақстан Республикасында коммерциялық банктердің шет елдік несиелік желіге қызметі, баланстан тыс операциялардың түрлері: шарт жасасу арқылы жүргізілетін, шартты түрде жүргізілетін және комиссиялық операциялар.

Бақылау жұмыстарының сұрақтары:

1.Баланстан тыс операциялардың түрлері

2.Үкіметке кепілдік беру, кепіл болушылық, қаражатпен қамтамасыз етілмеген аккредитивтер, кепілдік және кепіл болушылық.

Әдістемелік нұсқау: берілген курс бойынша негізгі әдебиеттерді пайдалану, сабақтың мазмұнына сәйкес құрылған сұрақтар бойынша ауызша сұрауды жүргізу, бақылау жұмыстары үшін сұрақтарды жазбаша түрде тәжірибелік сабақтарға арналған дәптерде жүргізу.

Әдебиеттер:

1. «ҚР Ұлттық банкі туралы» ҚР заңы.30.03.1995.

2. «ҚР-ғы банктер және банктік қызмет туралы» ҚР заңы 30.03.1995.

3. Мақыш С.Б. Коммерциялық банктер операциялары. Оқу құралы. 2-ші басылым.- Алматы: ИздатМаркет, 2004.