Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
ВОСТОК.docx
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
449 Кб
Скачать
☆

2.Отарлық басқыншылықтардың «технологияларын» талдаңыз

Отарлау - 1) "ішкі", өз елінің шет және елсіз аймақтарын игеріп, қоныстану; 2) "сыртқы" - өз елінен өзге жерлерде тұрақтар салуы, өзге аумақтарды басып алу

Отарлау саясаты - [лат. colonia - қоныстану] - жергілікті халықты тұралатып, қанаумен жүргізілетін, күшті державаның артта қалған ел мен халыққа аумақтық бақылау орнату саясаты әрі іс-әрекеті. Батыс еуропалық отарлау саясаты өзінің қалыптасу кезеңінде әлемдік экономиканың аса күшті даму тетігіне айналды, өйткені, отар елдер метрополияларда капиталдың жинақталуына және олардың тауарларын өткізуге қолайлы нарық туғызды. Сауданың бұрын-соңды болмаған кеңеюі нәтижесінде әлемдік нарық қалыптасты, ал, экономиканың қыз-қыз қайнауы Жерорта теңізінен Атлантикаға ойысты. Көптеген еуропалық портты қалалар (Лиссабон, Севилья, Лондон және т.б.) сауданың күштіорталықтарына айналды. Еуропаның аса байқаласы Антверпен болды, онда сауданың толық еркіндігі тәртібінің арқасында ірі көлемдегі халықаралық сауда және несие шаралары жүргізілді. Сауданың дамуы жеке банктермен қатар Бүкіл Еуропада кеңінен таралған қоғамдық банктердің құры-луына қолайлы жағдай туғызды. ХIХ-ХХ ғғ. басында әлемнің аумақтық бөлінісінен кейін әлемдік отарлық жүйе – ең алдымен Африка, Оңтүстік- Шығыс Азияның отар, тәуелді елдеріне әлемдік державалардың үстемдік жүйесі қалыптасты. Негізгі отарлаушыелдер Ұлыбритания, Испания, Франция, Ресей, Германия, АҚШ, Бельгия, Италия, Жапонияболды. Бұл елдердің жиынтық отарлық иеліктері XX ғ. басында Жердің жартысынан көп бөлігіне (72 млн. ш. шақырым), планета халқының үштен бір бөлігіне (560 млн. адам) жүргізілді.Ұлыбритания әлемнің аса ірі отарлық державасы бола тұра, Үндістанға, Африкаға, Америкаға, Австралияға және Жаңа Зеландияға үстемдік етті.АҚШ - [[Кариб бассейні]]нде, Тынық мұхитында, Орталық Америкада және Қиыр Шығыста билік құрды. Француз экспансиясы Африка мен Үндіқытайға жүрді;Германия Африкада отарларға ие болды;Жапония – Маньчжурия-ны, Кореяны, Қытайды және Оңтүстік-Шығыс Азияны отарлады. Ресей Қиыр және Таяу Шығыста, Орталық Азияда өз ықпалын жүргізді. II дүниежүзілік соғыстан кейін отар елдерде ұлт-азаттық қозғалыстардың өршуі нәтижесінде әлемдік отарлық жүйе қирады.

3.Үнді өркениетінің басты белгілерін атап беріңіз

Солтүстік Үндістанда алғашқы мемлекеттік бірлестіктердің пайда болуы. Ежелгі Ундістан, букіл оңт Азия мемл тарихын қамтиды. Ежелгі Ундістан ең ежелгі өркениеті Үнді өркениеті д.а б.з.д з мын жылд қамтиды. Ол Инд өзенінін бойында қалыптаскан. Үнді өркениеті-ең көне жіне ерекше өркениет.Үнді өркениеті индуизм мен буддизм ілімдеріне арқа сүйеді. Ен ежелгі халқы дарвидтер д.а. б.д. 2 мың ж Үндістанға унді европа тіл семясында сөйлейтін халыктар келіп коныстана бастады. Олар өздерін унді арилер д.а. Еж Үнд тарихы 3 кезеннен тұрады, 1) Ен ежелгі Үнді өркеннеті б.з.б 23-18ғ 3 мынжылдығында пайда болып 2 мын жылдыктан жойылды. Ежелгі Үнд өркениеті казіргі Пакистанда орналаскан. Бұл өркениет тұрғын-дары жер өндеумен айналасқан, осы кезенде олар өоланы пайланған. Өз жазулары боды. Қала салды. Бұл өркеннетте мохенджордаро және Хараптада ішкі және сырты сауда дамыды. Б.д.д 18 ғ бұл өркениет белгісіз себептермен жойлып кетті. 2) Ведалык кезен б.д.д 2 мын жылд аяғы мен б.д 7 мын жылд аралығы. Ведалар пайда болғанына байланысты осылай аталды. Үнд ари тайпалары осы кезенде алғашқы қауымдыкта өмір сүрді. Даму жағынан дарвидтер ен томен болды. Б.д.д 1 мын жылд Үнд Арилерде тенсіздік пайда болды. Осыдан кейн біртіндеп алғашқы кала мемл пайда бола бастады. Б.д.д 1 мын жылд басында еж үнд.да 42әлеуметтік сасловие пайда болды. 1. Брахмандар(абыздар) 2.Әскерилер 3- Жер өндеушілер мен кол өнершілер (вайшилер) 4. Төменгі кұкығы жоқ адамдар (шудралар) және осы кезді каста пайда болды. 3) Буддалык кезен. Будданын келуімен байланысты. Ерекшелігі: мeмлeкeт толык сипатка ие болды, б.д.д 6ғ аяғында Солт Үнд  1Дарий жорык жасайды. 4ғ басында Александр Македон жорык жасайды. Чандра Гупта елді азат етіп Маурия әулетінін негізін қалады. Маурия Еж Үнд.да алғашқы орталықтанған мемл болады. Б.д.д 3 ғ ортасында чандра Гупта немересі Ашока тусында Маурия кушейеді.