- •Мазмұны
- •І. Науқасты тексеру жоспары. Науқасты жалпы сұрап және қарап тексеру.
- •Сабақтың мақсаты:
- •2. Студент тақырып бойынша не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •3. Науқасты тексеру жоспары:
- •3.1 Науқасты сұрап тексеру реттілігі.
- •Тақырып бойынша студент не істей білуі керек:
- •Сабақтың мақсаты:
- •2. Тақырып бойынша студент не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •3.Тақырып бойынша студент не істей білуі керек:
- •3.1.2 Арудың анамнезін жинаған кезде мынадай түпкі жағдайларды анықтау қажет:
- •5. Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •Іі. Тыныс алу ағзалары ауруларына шалдыққан науқастарды тексеру әдістері
- •3.2 . Науқасты жалпы қарап тексеру:
- •3.2.2. Жергілікті қарап тексеру:
- •4. Алынған мәліметтерді жазу. Жазу үлгісі.
- •2.5 Тыныс алу жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексерудегі студенттің іс-әрекеттері реттілігі
- •2.6 Алынған мәліметтерді жазу. Жазу үлгісі.
- •2.7 Тыныс алу жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексеру
- •2.8 Кеуде қуысын қарау
- •2.9.4 Тыныс алу жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды жалпы қарап тексерудегі студенттердің іс-әрекеттер реттілігі.
- •2.10 Тыныс алу жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарға кеуде қуысы пальпациясын жасаудағы студенттердің іс-әрекеттер реттілігі
- •2.11 Өкпе перкуссиясы Өкпенің салыстырмалы және топографиялық перкуссиясы
- •2.11.1 Сабақ мақсаты:
- •2.11.2 Тақырып бойынша студент не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •2.11.3 Тақырып бойынша студент не істей білуі керек
- •1 Сурет – кеуде бетінде анатомиялық сызықтар
- •2.11.4 Өкпенің салыстырмалы перкуссиясын жасаудағы студенттің іс-әрекеттер реттілігі
- •2.11.5 Өкпенің топографиялық перкуссиясы
- •2.11 Өкпенің топографиялық перкуссиясын жасаудағы студенттің іс-әрекеттер реттілігі
- •2.11Алынған мәліметтерді жазу. Жазу үлгісі:
- •2.12 Өкпе аускультациясы – негізгі және қосымша тыныс шуларын анықтау
- •2.Тақырып бойынша студент не білу керек (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •3.Тақырып бойынша студент не істей білуі керек:
- •6. Аускультация әр қашанда симметриялық аймақтарға салыстырмалы түрде жасалады, яғни салыстырмалы
- •2.5 Алынған мәліметтерді жазу. Жазу үлгісі.
- •Ііі. Жүрек және қан тамырлар жүйесі ауырған науқастарды сұрап, қарап және пальпация арқылы тексеру
- •3.1 Сабақтың мақсаты.
- •3.2 Тақырып бойынша студент не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары)
- •3.3 Студент тақырып бойынша не істей білуі керек.
- •3.4 Жүрек-қантамыр жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексеру
- •3.4 Жүрек-қантамыр жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексерудегі студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •3.5.Жүрек-қантамыр жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексеру
- •3.5.4 Жүрек-қантамыр жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексерудегі студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •3.5.5 Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •3.6.1 Сабақтың мақсаты.
- •3.6.2 Студент тақырып бойынша не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары).
- •3.6.3 Тақырып бойынша студент не істей білуі керек.
- •3.6.4 Жүрек перкуссиясын анықтаудағы студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •3.6.5 Алған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •Сабақтың мақсаты.
- •Студент тақырып бойынша не білуі керек. (өзіндік дайындалу сұрақтары)
- •Студент тақырып бойынша не істей білуі керек
- •3.6.7 Жүрек аускультациясы жасаудағы студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •Жүрек қақпақшалар проекциясы және тыңдау нүктелері
- •3.6.8 Артериальдық пульсті тексеру. Артериальдық қан қысымын анықтау
- •3.6.9 Пульсті зерттеудегі студенттің іс-әрекетерінің реттілігі
- •3.10. Артериялық қысымды анықтаудағы студенттің іс-әрекеттер реттілігі:
- •Сурет. Пульсты екі қолда зерртеу.
- •Сурет. Аяқ ұшы үсті артериясында пульсты анықтау . Іу. Ас қорыту жүйесі ауыратын науқастарды тексеру әдістері.
- •4.1 Сабақтың мақсаты:
- •4.2.Студент тақырып бойынша не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •4.3 Студент тақырып бойынша не жасай білуі керек:
- •4.4 Ас қорыту жүйесі ауыратын науқастарды сұрап тексеру:
- •4.4.1 Ас қорыту жүйесі ауруларын сұрап тексерудегі студентттің іс-әрекеттер реттілігі
- •4.5 Асқазан және ішек ауруларына шалыққан науқастарды қарап тексерудегі
- •4.5.1 Жалпы қарау
- •4.5.2 Құрсақты қарау
- •4.5.3 Асқазан және ішек ауруларына шалыққан науқастарды қарап тексерудегі студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •5. Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •Сурет № .Құрсақ беті аймақтары.
- •Y. Бауыр және өт жолдары ауырған науқастарды сұрап, қарап тексеру. Бауыр және көкбауырдың пальпациясы мен перкуссиясы
- •5.1 Сабақтың мақсаты:
- •5.2 Студент тақырып бойынша не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •5.3 Студент тақырып бойынша не жасай білуі керек:
- •5.4 Бауыр және өт жолдары ауырған науқастарды сұрап тексеру:
- •5.4.1 Бауыр және өт жолдары ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексеру
- •5.5 Бауыр және өт жолдарын ауруларын қарап тексерудегі студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •5.6 Бауыр, өт жолдары және көкбауыр пальпациясы мен перкуссиясы
- •5.6.4 Бауыр және өт жолдары пальпациясы жасаудағы студенттің іс-әрекеттері реттілігі
- •5. Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі.
- •Уі. Бүйрек-несеп жолдары ауырған науқастарды сұрап, қарап тексеру. Бүйректің пальпациясы
- •6.1.Сабақ мақсаты:
- •6.2 Тақырып бойынша студент не білуі керек (өзіндік дайындалу сұрақтары).
- •6.3 Бүйрек және несеп бөлу жолдары ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексеру
- •6.3.1 Бүйрек және несеп бөлу жолдары ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексерудегі студенттің іс-әрекеттері
- •6.4 Бүйрек және несеп бөлу жолдары ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексеру.
- •6.4.1 Бүйрек және несеп бөлу жолдары ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексерудегі студенттің іс-әрекеттері
- •6.5 Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •7 Қан түзу жүйесі ауруларын тексеру әдістері
- •7.1 Сабақ мақсаты:
- •7.2 Студент білуге тиісті (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •7.3 Студент жасай білуге тиісті:
- •7.4 Қан түзу жүйесі ауруларын сұрап тексеру
- •7.4.4 Сұрап тексеруді жүргізудегі студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •7.5 Қан түзу жүйесі ауруларын қарап тексеру.
- •7.5.9 Қан түзу жүйесі ауруларын қарап тексерудегі студенттердің іс-әрекеттерінің реттілігі.
- •8.1 Сабақ мақсаты:
- •8.2 Студент білуге тиісті (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •8.3 Студент жасай білуге тиісті:
- •7.6 Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •8. Эндокринді жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды тексеру әдістері.
- •8.4 Эндокринді жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексеру
- •8.4.3 Өмір тарихы –негігі алынатын мәліметтер - өмірінің әр кезеңінде болған қолайсыз жайттар мен дерттері туралы мәлімет:
- •8.4.4 Эндокринді жүйесі ауруларын сұрап тексерудегі студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •8.4.5 Эндокриндік жүйіесі ауруларын қарап тексеру
- •8.5.6 Эндокриндік жүйіесі ауруларын қарап тексерудегі студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •8.5 Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •9. Қимыл-тірек, тері және оның қосалқыларының аурулары бар науқастарды сұрап тексеру
- •9.1 Сабақ мақсаты:
- •9.2 Студент білуге тиісті (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •9.3 Студент жасай білуге тиісті:
- •9.4 Қимыл-тірек, тері және оның қосалқыларының жүйесі ауруларын сұрап тексеру
- •9.4.3 Өмір тарихы –негігі алынатын мәліметтер - өмірінің әр кезеңінде болған қолайсыз жайттар мен дерттері туралы мәлімет:
- •9.4.4 Қимыл-тірек, тері және оның қосалқыларының аурулары бар науқастарды сұрап тексеру
- •9.5 Қимыл-тірек, бұлшықет және тері мен оның қосалқыларын қарап тексеру
- •9.5.7 Қимыл-тірек, бұлшықет және тері мен оның қосалқылары жүйесі ауруларын қарап тексеру студенттің іс-әрекеттерінің реттілігі
- •9.10 Алынған мәліметтерді жазып алу. Жазу үлгісі:
- •10. Жүйке жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды тексеру әдістері
- •10.1. Сабақ мақсаты:
- •10.2. Студент білуге тиісті (өзіндік дайындалу сұрақтары):
- •10.3. Студент жасай білуге тиісті:
- •10.4 Жүйке жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексеру
- •10.4.4 Жүйке жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды сұрап тексерудегі студенттің іс-әрекеттер реттілігі
- •10.5 Жүйке жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексеру
- •10.5. 7 Жүйке жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексерудегі студенттің іс-әрекеттер реттілігі
2.6 Алынған мәліметтерді жазу. Жазу үлгісі.
Науқас тыныс шығаруының нашарлауына, қиын бөлінетін қақырықты жөтелге, әлсіздікке шағым жасайды. Қарап тексергенде: терісі және еріндерінің кілегей қабаты сәл көгістенген. Науқас мәжбүрлі қалыпта - ортопноэ. Тыныс жиілігі минутына-24 рет. Тыныс беткейлі, ырғақты. Кеуде қуысының пішіні эмфизиматозды, екі бөлігі де тыныс алуға бірдей қатысады. Пальпация жасағанда кеуде қуысы иілгіштігінің төмендеуі және симметриялық бөліктерінде дауыс дірілінің әлсіздігі анықталады.
2.7 Тыныс алу жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды қарап тексеру
2.7.1 Жалпы қарау. Науқасты жалпы қарап тексеруде: науқастың жалпы жағдайы (қанағаттарнарлық, орташа ауырлықта, ауыр, өте ауыр, өлім хәлінде); есі (сақталған, өзгерген); төсектегі кейпі (белсенді, сұлық түсіп жату, мәжбүрлі).
2.7.3 Терісі мен оның қосалқылары, кілегей қабаттары (түсі, құрғақтығы, ылғалдылығы, тырнақтары мен саусақтар өзгерісі, лимфатүйіндерін қарау).
2.7.1 Мұрыны - пішінінің (қанқасының қисаюы) өзгеруі, мұрын желбіршектерінің тынысқа қатысуы; тыныс алу сипаты- ауызымен немесе мұрнымен, еркін немесе қиналып тыныс алу.
2.8 Кеуде қуысын қарау
2.8.1 Кеуде қуысын қарау – пішіні, тынысқа екі бөлігінің бірдей қатысуы; көмекші бұлшықеттердің тынысқа қатысуы; Тыныс жиілігін санау.
2.8.2 Кеуде қуысына пальпация жасау – кеуденің иілімділігі, дауыс дірілін анықтау.
2.8.3 Өкпе перкуссиясы – салыстырмалы, топографиялық.
2.8.4 Өкпе аускультациясы – негізгі және қосымша тыныс шуларын анықтау.
2.8.5 Тексеру нәтижесінде жиналған мәліметтерді қалыпты көрсеткіштермен салыстыру, өзгерген көрсеткіштерді дұрыс түсініп бағалау.
2.9.4 Тыныс алу жүйесі ауруларына шалдыққан науқастарды жалпы қарап тексерудегі студенттердің іс-әрекеттер реттілігі.
Кезеңі |
Қадамдары |
Студенттің іс-әрекеттері |
Анықталатын мәліметтер |
1. Науқасты жалпы қарау
|
1.1 Науқасқа тексеру мағынасын түсіндіріп рұхсат алу |
Науқастың келісімін алды |
|
|
1.2 Науқастың жағдайын, есін, төсектегі қалпын анықтау
|
1.2.1 Науқастың жағдайын, есін, төсектегі қалпын бағалады
|
Жағдайы – қанағаттанарлық, орташа ауырлықты, ауыр және т.б.: есі -сақталған, өзгерген; төсектегі кейпі - белсенді, қимылсыз; мәжбүрлі. |
|
1.3 Терісін, кілегей қабаттарын, тырнақтары мен саусақтарын және мойын аймағын қарау |
1.3.1 Қарауды дененің ашық аймақтарына жүргізеді (бет-әлпеті - мұрын, еріндері; мойын аймағы және қол ұшы саусақтары мен тырнақтары қаралады). |
Терісі мен кілегей қабаттары өзгермеген, өзгерген - көгерген (цианоз - орталық цианоз); жер түстес; Мойын аймағында – веналарының толуы болуы мүмкін; саусақтары – «дабыл таяқшалары», тырнақтары – «сағат беті» тәріздес өзгерісі болуы мүмкін. |
|
1.4 Сыртқы тыныс жолдарын қарау |
1.4.1 Мұрын қалқаны мен желбезектерін қарау. |
1.4.1 Қалқан пішіні сақталған, бір жағына қисайған; мұрын желбезектері тынысқа қатысады, қатыспайды. |
2. Кеудені қарау |
2.1 Кеуденің екі бөлігінің тынысқа қатысуын жүргізу |
2.1 Науқасқа терең тыныс алдырып, жауырындар қозғалысы арқылы және күшейген тыныс көмекші бұлшық еттерінің (қабырғаралық бұлшық еттерінің) тынысқа қатысуымен бағаланады. |
2.1 Кеуденің екі бөлігі тынысқа бірдей қатысады; бір жағы қалыс қалады. -көмекші бұлшық еттерінің (қабырғаралық бұлшық еттерінің) тынысқа қатысуы |
|
2.2 Кеуде пішінін анықтауды келесі көрсеткіштер арқылы жүргізді: а) - кеуде ұзындығы, көлденең және алдыңғы – артқы өлшемдері. б) - бұғана асты және үсті шұңқырлары. в) - жауырын орналасауы. г) – қабырғалар орналасуы. д) – эпигастральды бұрыш көлемін анықтау. е) - Людовик бұрышы.
|
2.2 а) - кеуде ұзындығы, көлденең және алдыңғы – артқы өлшемдерінің қатынастары салыстырылады; б) - бұғана асты және үсті шұңқырларының айқындығы бағаланды; в) - жауырындардың кеудегі жанасу деңгейі бағаланды; г) – қабырғалар орналасуы түрі (көлденең, қиғаш, жатыңқы) мен қабырғаралықтар алшақтығы (қалыпты, кеңейге, кішірейген) бағаланды; д) – эпигастральды бұрыш көлемін анықталды – алақандар қабырға доғасы үстіне симметриялық аймақтарға жалпағынан қойылды, үлкен саусақтар қабырға доғаларының түйіскен жері – қырларына орналасып бұрыш анықталады – тік = 90˚, доғалы - ›90˚; үшкір ‹90˚; е) - төс тұтқасы мен денесінің жанасқан жері – айқындылығы бағаланды; |
2.2 Кеуде қалыпты түрлері - (нормостениялық, астениялық, гиперстениялық). 2.2 Тыныс алу жүйесі дерттерінің ақырғы кезеңдерінде кеуде пішіні өзгереді –эмфизематозды- бөшке тәрізді: 1 - кеуденің төменгі бөлігі кеңейген; 2 - эпигастрий бұрышы -доғалы-90˚›; 3 -қабырғалар жатыңқы орналасқан, қабырғаралықтар ашылған; 4 - бұғана үсті шұңқырларының жазық немесе томпиып тұр; 5 - жауырындар кеудеге толық жанасқан |
|
|||
