2.36 Сурет
Деректердің жадыға жазылу процесін жүзеге асыру үшін R ауыстырғышы (Read/Write сөздерінен) нөлдік жағдайда тұру керек. Жады ұяшығына жазылатын деректер (алдыңғы құрылғылардағы сияқты) динамикалы дерек көзі арқылы таңдалады. деректердің таңдалған жады ұяшығына жазылуы C түймесін басу арқылы жүзеге асырылады. Кезекті деректер жадыға жазылғаннан кейін Cur регистрінің құрамы бірге ұлғайтылып (postincrement), жадының келесі ұяшығының адресін, ал Nc регистрінің құрамы бірге кемітіліп (postdecrement), қалған деректер санын көрсетеді. Қажетті деректер блогы жазылып біткенінде, яғни Nc регистрінің құрамы нөлге жеткенде жұмыстың одан әрі жалғасуына мүмкіндік болмайды.
Айтылған постинкремента және постдекремента процестерінің жүзеге асырылуы үшін жұмыс регистрлері сұлбаға енгізілген сәйкесті қиыстырма құрылымдармен қамтылған.
Жадыға жазылған деректердің оқылу процесін жүзеге асыру үшін R ауыстырғышы нөлдік жағдайға ауыстырылу керек. Оқу процесін алдында қойылған параметрлер (бастапқы адрес пен блок мөлшері) бойынша ұйымдастыру үшін D ауыстырғышын екі рет ауыстырып, сосын C түймесін басу керек. Қажетті жағдайда оқуға жадының өзге аймағын да таңдауға болады. жадыдан оқылған деректер Out регистріне, ал сәйкесті ұяшықтың адресі Ad регистріне жазылады.
2.3.3 Стек жадысымен жұмыс істеуді ұйымдастыру.
Стек жадысы ақпараттың «Last In – First Out» принципі бойынша жазылуы мен оқылуын қамтамасыз етеді. Осылай ұйымдастырылған жады қосалқы бағдарламалар мен үзілістерді өңдеу кезінде процессор регистрлерінің құрамын сақтауға және оларды қалпына келтіруге кеңінен қолданылады.
Жүзеге асырылу тәсіліне байланысты аппаратты и аппаратты-бағдарламалы стектер ажыратылады.
Аппаратты стек регистрлерінің жиынтығы деректерді жазу және оқу кезінде олардың құрамы автоматты түрде ығыстырылатын етіп ұйымдастырылған. Аппаратты стектің негізгі артықшылығы – оның тезәрекеттілігінің жоғарылығы, ал кемшілігі – ақпараттық сиымдылығының шектелгендігі.
Стек құрылымының қазіргі кездегі ең көп таралғаны – ақпарат сақтауға қызмет жадысының бір аймағы бөлінген сыртқы немесе аппаратты-бағдарламалы түрі. Стек құрылымындағы сілтеу жұмысы, онда негізгі жадының стекке бөлінген аймағының ең жоғарғы адресі орналастырылатын, стек көрсеткіші деп аталатын арнайы SP (Stack Pointer) регистрімен жүзеге асырылады.
Стекке кезекті сөз енгізу кезінде стек көрсеткішінің құрамы алдымен бірге кемітіледі де, сосын ол дерек жазылатын ұяшықтың адресі ретінде пайдаланылады, яғни онда соңғы ақпарат жазылған ұяшықтың адресі сақталады.
Стектен кезекті сөз оқылуы кезінде бұл сөздің адресі ретінде стек көрсеткішінің кезекті құрамы алынады да, сөз оқылғаннан кейін оның құрамы бірге ұлғайтылады.
Стек жадысының жұмысының жоғарыда суреттелген алгоритм бойынша жұмыс істеуін ұйымдастыру принциптерін көрсетуге мүмкіндіктер беретін құрылым моделі 2.37 суретте келтірілген. Нақтылы бір аймағы стек жадысы ретінде тағайындалатын қызмет жадысының рөлін бұрын пайдаланылған, он алты 4-разрядты ұяшықтан құралған жады блогы m16 қолданылады.
2.37 Сурет
Стек жадысымен жұмыс ұйымдастыру, 74169 регистр-санауышының негізінде құрылған стек көрсеткішіне SP (Stack Pointer) қызмет жадысының нақтылы бір адресі енгізілуден басталады.
Қарастырылушы құрылғының жұмысының ұйымдастырылуы (жадыға дерек жазылуы мен одан дерек оқылуы) алдыңғы құрылғылардағы сияқты тәртіппен жүзеге асырылады.
Стек көрсеткішінің құрамының дерек жазылар алдында бірге кемітілуі (predecrement) және дерек оқылғаннан кейін бірге ұлғайтылуы (postincrement) сұлбаға енгізілген сәйкесті құрылымдармен жүзеге асырылады.