37.20Ғ Германиядағы балансқа қойылатын талаптар

Германияда есеп теориясынын жағдайы төмен децгейде болды.

Ф.Скубиц- коммерциялык училишенің директоры: «Бухгалтерия

• бул кәсіпорыпныц барлык жағдайы туралы сандармен корсетуге бағытталған кызмет» деп санады.

ХІХ-ХХ ғасырларда баланс жүргізу пайда бодды. Осыган сәйкес арнаулы баланс кукығы саласы гіайда болды.

Баланска койылатын талаптардың әртүрлілігі олардын жіктелуін талап етті. Осыган сэйкес Германияда баланстар келесідей бөлінді: Біи і ан с- брутто(бөлінбегеп ітайланы корсету аркылы күрылады);

• Ба.ишс-пстию (болінгеп папдапы корсету аркылы курылады).

Бухпиперлік ессп - кэсіпорыпиыц шаруашылык кызметін үздік- сі j кужаігык байкау мен оны бакылау жүйесі болып табылады.

38.Жалпы баланс құрылысын э.Косиоль тәжірибесімен талдай отырып,оны басқа баланс түрлерімен салыстыру

Германияда неміс авторларының негізгі проблемалары баланс жайында болған. Немістік мектепте баланстық есеп жүргізу статикалық, динамикалық және органикалық баланс болып жіктелді. Осылардың ішінде динамикалық баланс ойларының дамуына үлес қосқан Э.Косиоль(1899-1990).Ол өткен баланстар мен ағымдағы баланстар айымашылығын жүргізген. Біріншісін (өткен) кәсіпорынның бастапқы және соңғы балансы, яғни туу туралы куәлік пен қайтыс болғаны туралы куәлік деп,ал екіншісін (ағымдағы) кәсіпорынның белгілі бір уақыт аралығындағы(ай, жыл және т.б.) балансы деп көрсетті. Косиоль статикалық баланс жақтаушыларына балансты инвентардан шығарып қарастырғаны үшін қарсы шықты.Оның ойынша,бухгалтерлік есепті бұлай жүргізу баланстың актив пен пассивке кері әсерін тигізеді,ол уақытта актив пен пассив бухгалтерлік есеп жүргізудің басты құралы мен капитал айналымының фазасы, ал баланс – үй шаруашылығының көрсеткіші.Табиғаты жағынан баланс операциялық периодтарға негізделген. Косиоль балансты төлем кезеңімен тығыз байланыстыра отырып, төлем кезеңінде де құнның бір-біріне тең кірістер мен шығыстарға бөлінетінін айтқан. Косиольдың көзқарасы бойынша, баланс тенденция түрінде тек қаржылай болады. Ал Ригер бухгалтерияда баланстың орнына қаржылық бірлік өлшемдерінен басқа ештеңе болуы мүмкін емес және кез-келген бухгалтер есепті тек ақша үшін жүргізеді деп қарсы пікір айтқан. Органикалық балансты қарастыратын болсақ, оның өкілі Шмидтің айтуынша,динамикалық баланс үй шаруашылығының тепе-теңдігін,статикалық баланс динамикалық процестің белгілі-бір кезеңіндегі көрсеткішті көрсетсе, ал органикалық баланс тірі организм сияқты.

39.18Ғ ортасы Англиядағы өндірістік шығынлдарды есептеу жүйесі

XVIII ғасырдың ортасында англияның өнеркәсіптік есептерінде екіжақты бухгалтерияны пайдалануға алғашқы ұмтылыстар байқалады. Осы уақытта өндірістік шығындар есебінің жүйесі қалыптасады.

Өнеркәсіптік есептің алғашқы теоретиктерінің бірі Ф.В.Кронхейльм 1818 екіжақты бухгалтерия сауда есебінің айналым операцияларынан тауарларды сату мен сатып алу пайда болды деп тұжырымдап, ішкі өндірістік процестерді көрсете алмайтынын айтқан. Нәтижесінде Кронхейльм есепті екі бөлімге бөледі:

• өндірістік

• бухгалтерлік

Біріншісі үш шотты қарастырды, олар тек қана натуралды өлшем бірліктерін жүргізді.

Екіншісі дәстүрлі бухгалтерлік шоттар жүйесін қарастырды.

Есептің жаңа кезеңіне көшудің ең басты дәлелі дебиттік және кредиттік жазудың пайда болуында болды. Шаруашылық операцияларының мазмұнын екі жақты жазу үшін әртүрлі әдістерді кеңінен пайдалану мен екі жақтылық принципті қолдану өте жоғары дәреже ашылған ғылыми жаңалық болып табылды.