- •Кафедра “Вищої математики” математична статистика
- •1. Випадкові вектори
- •1.1 Означення випадкового вектора
- •1.2 Дискретний випадковий вектор
- •1.3 Математичне сподівання функції випадкового вектора
- •1.4 Кореляційний момент випадкових величин
- •1.5 Регресія
- •2.2 Знаходження критичної області
- •2.3 Перевірка статистичних гіпотез
- •2. Статистична перевірка гіпотез
- •2.1 Основні поняття. Статистичний критерій.
- •2.4 Порівняння вибіркової середньої з математичним сподіванням нормальноі сукупності
- •2.5 Порівняння двох дисперсій нормальної генеральної сукупності
- •2.6 Порівняння середніх двох гаусових сукупностей
- •2.7 Перевірка гіпотези про значущість коефіцієнта кореляції
- •2.8 Критерій згоди 2 (хи-квадрат)
- •3. Елементи дисперсійного аналізу
- •3.1 Початкові поняття
- •3.2 Однофакторний аналіз
- •4.Опис та зразок виконання ргр з математичної статистики
- •4.1 Статистична обробка результатів вимірювань.
- •1. Початкові дані – 36 значень випадкової величини
- •4.2 Обробка результатів вимірювань двомірної випадкової величини
- •4.3 Обчислення границь довірчіх інтервалів для , та границь довірчої області.
- •4.4 Дисперсійний аналіз.
- •Додаток 1 ідз та завдання для ргр
- •Завдання 1-ргр.Статистична обробка результатів вимірювань.
- •Випадкової величини
- •Завдання 3-ргр. Дисперсійний аналіз
- •Література
- •Pascal-програми для виконання ргр
- •Т аблиця 1.
Т аблиця 1.
Значення функції
.
-
x
Ф(x)
x
Ф(x)
x
Ф(x)
0.0
0.00000
0.05
0.01994
1.05
0.35314
2.05
0.47982
0.10
0.03983
1.10
0.36433
2.10
0.48214
0.15
0.05962
1.15
0.37493
2.15
0.48422
0.20
0.07926
1.20
0.38493
2.20
0.48610
0.25
0.09871
1.25
0.39435
2.25
0.48778
0.30
0.11791
1.30
0.40320
2.30
0.48928
0.35
0.13683
1.35
0.41149
2.35
0.49061
0.40
0.15542
1.40
0.41924
2.40
0.49180
0.45
0.17364
1.45
0.42647
2.45
0.49286
0.50
0.19146
1.50
0.43319
2.50
0.49379
0.55
0.20884
1.55
0.43943
2.55
0.49461
0.60
0.22575
1.60
0.44520
2.60
0.49534
0.65
0.24215
1.65
0.45053
2.65
0.49598
0.70
0.25804
1.70
0.45543
2.70
0.49653
0.75
0.27337
1.75
0.45994
2.75
0.49702
0.80
0.28814
1.80
0.46407
2.80
0.49744
0.85
0.30234
1.85
0.46784
2.85
0.49781
0.90
0.31594
1.90
0.47128
2.90
0.49813
0.95
0.32894
1.95
0.47441
2.95
0.49841
1.00
0.34134
2.00
0.47725
3.00
0.49865
3.1
0.49903
3.2
0.49931
3.3
0.49952
3.4
0.49966
3.5
0.49977
3.6
0.49984
3.7
0.49989
3.8
0.49993
3.9
0.49995
4.0
.499968
4.5
.499997
5.0
.49999997
Таблиця 2.
З
начення
t(n-1),
які задовольняють рівнянню
,
де
– щільність
розподілу Стьюдента з n–1
ступенями свободи.
|
Рівень значущості (двостороння критична область) |
|||||
n |
0.1 |
|
0.05 |
|
0.01 |
|
2 |
6.3138 |
4.4645 |
12.7062 |
8.9846 |
63.6567 |
45.0121 |
3 |
2.9200 |
1.6859 |
4.3027 |
2.4842 |
9.9248 |
5.7301 |
4 |
2.3534 |
1.1767 |
3.1824 |
1.5912 |
5.8409 |
2.9204 |
5 |
2.1318 |
0.9534 |
2.7764 |
1.2416 |
4.6041 |
2.0590 |
6 |
2.0105 |
0.8226 |
2.5706 |
1.0494 |
4.0321 |
1.6461 |
7 |
1.9432 |
0.7345 |
2.4469 |
0.9248 |
3.7074 |
1.4013 |
8 |
1.8946 |
0.6698 |
2.3646 |
0.8360 |
3.4995 |
1.2373 |
9 |
1.8595 |
0.6198 |
2.3060 |
0.7687 |
3.3554 |
1.1185 |
10 |
1.8331 |
0.5719 |
2.2622 |
0.7154 |
3.2498 |
1.0277 |
11 |
1.8125 |
0.5465 |
2.2281 |
0.6718 |
3.1693 |
0.9556 |
12 |
1.7959 |
0.5184 |
2.2010 |
0.6354 |
3.1058 |
0.8966 |
13 |
1.7823 |
0.4943 |
2.1788 |
0.6043 |
3.0545 |
0.8472 |
14 |
1.7709 |
0.4733 |
2.1604 |
0.5774 |
3.0123 |
0.8051 |
15 |
1.7613 |
0.4548 |
2.1448 |
0.5534 |
2.9768 |
0.7686 |
16 |
1.7530 |
0.4382 |
2.1314 |
0.5328 |
2.9467 |
0.7367 |
17 |
1.7459 |
0.4234 |
2.1199 |
0.5142 |
2.9208 |
0.7084 |
18 |
1.7396 |
0.4100 |
2.1098 |
0.4973 |
2.8982 |
0.6831 |
19 |
1.7341 |
0.3978 |
2.1009 |
0.4820 |
2.8784 |
0.6604 |
20 |
1.7291 |
0.3866 |
2.0930 |
0.4680 |
2.8609 |
0.6397 |
21 |
1.7247 |
0.3764 |
2.0860 |
0.4552 |
2.8453 |
0.6204 |
22 |
1.7207 |
0.3669 |
2.0796 |
0.4434 |
2.8314 |
0.6037 |
23 |
1.7171 |
0.3580 |
2.0739 |
0.4324 |
2.8188 |
0.5878 |
24 |
1.7139 |
0.3498 |
2.0687 |
0.4224 |
2.8073 |
0.5730 |
25 |
1.7109 |
0.3422 |
2.0639 |
0.4129 |
2.7969 |
0.5535 |
26 |
1.7081 |
0.3350 |
2.0595 |
0.4039 |
2.7874 |
0.5467 |
27 |
1.7056 |
0.3282 |
2.0555 |
0.3956 |
2.7787 |
0.5348 |
28 |
1.7033 |
0.3219 |
2.0518 |
0.3878 |
2.7707 |
0.5236 |
29 |
1.7011 |
0.3159 |
2.0484 |
0.3804 |
2.7633 |
0.5131 |
30 |
1.6991 |
0.3102 |
2.0452 |
0.3734 |
2.7564 |
0.5032 |
32 |
1.6956 |
0.2997 |
2.0396 |
0.3606 |
2.7442 |
0.4851 |
35 |
1.6909 |
0.2858 |
2.0322 |
0.3435 |
2.7284 |
0.4612 |
40 |
1.6849 |
0.2664 |
2.0227 |
0.3198 |
2.7083 |
0.4282 |
|
0.05 |
|
0.025 |
|
0.005 |
|
|
Рівень значущості (одностороння критична область) |
|||||
Граничні значення t(n–1) при n+ :
t0.1(+)=1.6449, t0.05(+)=1.9600, t0.01(+)=2.5758.
Вони є коренями рівняння 2Ф()=1– при =0.1, 0.05, 0.01.
Таблиця 3.
З
начення
χk2(ε),
які задовольняють рівнянню
,
де
– щільність
розподілу χ2
з k
ступенями свободи.
-
k
χk2(0.1)
χk2(0.05)
χk2(0.01)
1
2.71
3.84
6.63
2
4.61
5.99
9.21
3
6.25
7.81
11.3
4
7.78
9.49
13.3
5
9.24
11.1
15.1
6
10.6
12.6
16.8
7
12.0
14.1
18.5
8
13.4
15.5
20.1
9
14.7
16.9
21.7
10
16.0
18.3
23.2
11
17.3
19.7
24.7
12
18.5
21.0
26.2
13
19.8
22.4
27.7
14
21.1
23.7
29.1
15
22.3
25.0
30.6
16
23.5
26.3
32.0
17
24.8
27.6
33.4
18
26.0
28.9
34.8
19
27.2
30.1
36.2
20
28.4
31.4
37.6
21
29.6
32.7
38.9
22
30.8
33.9
40.3
23
32.0
35.2
41.6
24
33.2
36.4
43.0
25
34.4
37.7
44.3
30
40.3
43.8
50.9
35
46.1
49.8
57.3
40
51.8
55.8
63.7
Т
аблиця
4. Значення
Fn,m(ε),
які
задовольняють
рівнянню
,
де
– щільність
ймовірності
розподілу
Фішера
з
n
і
m
ступенями
свободи
(n-кількість
ступенів
свободи
для
більшої
дисперсії).
ε=0.05
n m |
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
12 |
15 |
20 |
24 |
30 |
40 |
2 |
18,51 |
19,00 |
19,16 |
19,25 |
19,30 |
19,33 |
19,35 |
19,37 |
19,38 |
19,40 |
19,41 |
19,43 |
19,45 |
19,45 |
19,46 |
19,47 |
3 |
10,13 |
9,55 |
9,28 |
9,12 |
9,01 |
8,94 |
8,89 |
8,85 |
8,81 |
8,79 |
8,74 |
8,70 |
8,66 |
8,64 |
8,62 |
8,59 |
4 |
7,71 |
6,94 |
6,59 |
6,39 |
6,26 |
6,16 |
6,09 |
6,04 |
6,00 |
5,96 |
5,91 |
5,86 |
5,80 |
5,77 |
5,75 |
5,72 |
5 |
6,61 |
5,79 |
5,41 |
5,19 |
5,05 |
4,95 |
4,88 |
4,82 |
4,77 |
4,74 |
4,68 |
4,62 |
4,56 |
4,53 |
4,50 |
4,46 |
6 |
5,99 |
5,14 |
4,76 |
4,53 |
4,39 |
4,28 |
4,21 |
4,15 |
4,10 |
4,06 |
4,00 |
3,94 |
3,87 |
3,84 |
3,81 |
3,77 |
7 |
5,59 |
4,74 |
4,35 |
4,12 |
3,97 |
3,87 |
3,79 |
3,73 |
3,68 |
3,64 |
3,57 |
3,51 |
3,44 |
3,41 |
3,38 |
3,34 |
8 |
5,32 |
4,46 |
4,07 |
3,84 |
3,69 |
3,58 |
3,50 |
3,44 |
3,39 |
3,35 |
3,28 |
3,22 |
3,15 |
3,12 |
3,08 |
3,04 |
9 |
5,12 |
4,26 |
3,86 |
3,63 |
3,48 |
3,37 |
3,29 |
3,23 |
3,18 |
3,14 |
3,07 |
3,01 |
2,94 |
2,90 |
2,86 |
2,83 |
10 |
4,96 |
4,10 |
3,71 |
3,48 |
3,33 |
3,22 |
3,14 |
3,07 |
3,02 |
2,98 |
2,91 |
2,85 |
2,77 |
2,74 |
2,70 |
2,66 |
11 |
4,84 |
3,98 |
3,59 |
3,36 |
3,20 |
3,09 |
3,01 |
2,95 |
2,90 |
2,85 |
2,79 |
2,72 |
2,65 |
2,61 |
2,57 |
2,53 |
12 |
4,75 |
3,89 |
3,49 |
3,26 |
3,11 |
3,00 |
2,91 |
2,85 |
2,80 |
2,75 |
2,69 |
2,62 |
2,54 |
2,51 |
2,47 |
2,43 |
13 |
4,67 |
3,81 |
3,41 |
3,18 |
3,03 |
2,92 |
2,83 |
2,77 |
2,71 |
2,67 |
2,60 |
2,53 |
2,46 |
2,42 |
2,38 |
2,34 |
14 |
4,60 |
3,74 |
3,34 |
3,11 |
2,96 |
2,85 |
2,76 |
2,70 |
2,65 |
2,60 |
2,53 |
2,46 |
2,39 |
2,35 |
2,31 |
2,27 |
15 |
4,54 |
3,68 |
3,29 |
3,06 |
2,90 |
2,79 |
2,71 |
2,64 |
2,59 |
2,54 |
2,48 |
2,40 |
2,33 |
2,29 |
2,25 |
2,20 |
16 |
4,49 |
3,63 |
3,24 |
3,01 |
2,85 |
2,74 |
2,66 |
2,59 |
2,54 |
2,49 |
2,42 |
2,35 |
2,28 |
2,24 |
2,19 |
2,15 |
17 |
4,45 |
3,59 |
3,20 |
2,96 |
2,81 |
2,70 |
2,61 |
2,55 |
2,49 |
2,45 |
2,38 |
2,31 |
2,23 |
2,19 |
2,15 |
2,10 |
18 |
4,41 |
3,55 |
3,16 |
2,93 |
2,77 |
2,66 |
2,58 |
2,51 |
2,46 |
2,41 |
2,34 |
2,27 |
2,19 |
2,15 |
2,11 |
2,06 |
19 |
4,38 |
3,52 |
3,13 |
2,90 |
2,74 |
2,63 |
2,54 |
2,48 |
2,42 |
2,38 |
2,31 |
2,23 |
2,16 |
2,11 |
2,07 |
2,03 |
20 |
4,35 |
3,49 |
3,10 |
2,87 |
2,71 |
2,60 |
2,51 |
2,45 |
2,39 |
2,35 |
2,28 |
2,20 |
2,12 |
2,08 |
2,04 |
1,99 |
25 |
4,24 |
3,39 |
2,99 |
2,76 |
2,60 |
2,49 |
2,40 |
2,34 |
2,28 |
2,24 |
2,16 |
2,09 |
2,01 |
1,96 |
1,92 |
1,87 |
30 |
4,17 |
3,32 |
2,92 |
2,69 |
2,53 |
2,42 |
2,33 |
2,27 |
2,21 |
2,16 |
2,09 |
2,01 |
1,93 |
1,89 |
1,84 |
1,79 |
ε=0.025
n m |
1 |
2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
12 |
15 |
20 |
24 |
30 |
40 |
2 |
38,51 |
39,00 |
39,17 |
39,25 |
39,30 |
39,33 |
39,36 |
39,37 |
39,39 |
39,40 |
39,41 |
39,43 |
39,45 |
39,46 |
39,46 |
39,47 |
3 |
17,44 |
16,04 |
15,44 |
15,10 |
14,88 |
14,73 |
14,62 |
14,54 |
14,47 |
14,42 |
14,34 |
14,25 |
14,17 |
14,12 |
14,08 |
14,04 |
4 |
12,22 |
10,65 |
9,98 |
9,60 |
9,36 |
9,20 |
9,07 |
8,98 |
8,90 |
8,84 |
8,75 |
8,66 |
8,56 |
8,51 |
8,46 |
8,41 |
5 |
10,01 |
8,43 |
7,76 |
7,39 |
7,15 |
6,98 |
6,85 |
6,76 |
6,68 |
6,62 |
6,52 |
6,43 |
6,33 |
6,28 |
6,23 |
6,18 |
6 |
8,81 |
7,26 |
6,60 |
6,23 |
5,99 |
5,82 |
5,70 |
5,60 |
5,52 |
5,46 |
5,37 |
5,27 |
5,17 |
5,12 |
5,07 |
5,01 |
7 |
8,07 |
6,54 |
5,89 |
5,52 |
5,29 |
5,12 |
4,99 |
4,90 |
4,82 |
4,76 |
4,67 |
4,57 |
4,47 |
4,41 |
4,36 |
4,31 |
8 |
7,57 |
6,06 |
5,42 |
5,05 |
4,82 |
4,65 |
4,53 |
4,43 |
4,36 |
4,30 |
4,20 |
4,10 |
4,00 |
3,95 |
3,89 |
3,84 |
9 |
7,21 |
5,71 |
5,08 |
4,72 |
4,48 |
4,32 |
4,20 |
4,10 |
4,03 |
3,96 |
3,87 |
3,77 |
3,67 |
3,61 |
3,56 |
3,51 |
10 |
6,94 |
5,46 |
4,83 |
4,47 |
4,24 |
4,07 |
3,95 |
3,85 |
3,78 |
3,72 |
3,62 |
3,52 |
3,42 |
3,37 |
3,31 |
3,26 |
11 |
6,72 |
5,26 |
4,63 |
4,28 |
4,04 |
3,88 |
3,76 |
3,66 |
3,59 |
3,53 |
3,43 |
3,33 |
3,23 |
3,17 |
3,12 |
3,06 |
12 |
6,55 |
5,10 |
4,47 |
4,12 |
3,89 |
3,73 |
3,61 |
3,51 |
3,44 |
3,37 |
3,28 |
3,18 |
3,07 |
3,02 |
2,96 |
2,91 |
13 |
6,41 |
4,97 |
4,35 |
4,00 |
3,77 |
3,60 |
3,48 |
3,39 |
3,31 |
3,25 |
3,15 |
3,05 |
2,95 |
2,89 |
2,84 |
2,78 |
14 |
6,30 |
4,86 |
4,24 |
3,89 |
3,66 |
3,50 |
3,38 |
3,29 |
3,21 |
3,15 |
3,05 |
2,95 |
2,84 |
2,79 |
2,73 |
2,67 |
15 |
6,20 |
4,77 |
4,15 |
3,80 |
3,58 |
3,41 |
3,29 |
3,20 |
3,12 |
3,06 |
2,96 |
2,86 |
2,76 |
2,70 |
2,64 |
2,59 |
16 |
6,12 |
4,69 |
4,08 |
3,73 |
3,50 |
3,34 |
3,22 |
3,12 |
3,05 |
2,99 |
2,89 |
2,79 |
2,68 |
2,63 |
2,57 |
2,51 |
17 |
6,04 |
4,62 |
4,01 |
3,66 |
3,44 |
3,28 |
3,16 |
3,06 |
2,98 |
2,92 |
2,82 |
2,72 |
2,62 |
2,56 |
2,50 |
2,44 |
18 |
5,98 |
4,56 |
3,95 |
3,61 |
3,38 |
3,22 |
3,10 |
3,01 |
2,93 |
2,87 |
2,77 |
2,67 |
2,56 |
2,50 |
2,44 |
2,38 |
19 |
5,92 |
4,51 |
3,90 |
3,56 |
3,33 |
3,17 |
3,05 |
2,96 |
2,88 |
2,82 |
2,72 |
2,62 |
2,51 |
2,45 |
2,39 |
2,33 |
20 |
5,87 |
4,46 |
3,86 |
3,51 |
3,29 |
3,13 |
3,01 |
2,91 |
2,84 |
2,77 |
2,68 |
2,57 |
2,46 |
2,41 |
2,35 |
2,29 |
25 |
5,69 |
4,29 |
3,69 |
3,35 |
3,13 |
2,97 |
2,85 |
2,75 |
2,68 |
2,61 |
2,51 |
2,41 |
2,30 |
2,24 |
2,18 |
2,12 |
30 |
5,57 |
4,18 |
3,59 |
3,25 |
3,03 |
2,87 |
2,75 |
2,65 |
2,57 |
2,51 |
2,41 |
2,31 |
2,20 |
2,14 |
2,07 |
2,01 |
