- •1.Прадмет, задачы дысцыпліны “Гісторыя дзяржавы і права Беларусі
- •2 Рэформы патрыятычнай партыі ў рп (60-70-е г.Г. 18 ст.).
- •2. Рэформы ў галіне дзяржаўнага кіравання, праведзеныя Чатырохгадовым соймам 1788-1792 г.Г.
- •4.1 Канцэпцыі паходжання дзяржаўнасці ўсходніх славян. Асаблівасці працэсса дзяржаваўтварэння на землях Беларусі
- •4.2 . Канстытуцыя 3 мая 1791 года. Узаемнае заручэнне абодвух народаў (лістапад 1791 г.): гісторыка-прававая характарыстыка.
- •5.1. Палітычны лад дзяржаў-княстваў на тэрыторыі сучаснай Беларусі ў IX - XII стагоддзях. Сістэма органаў улады і кіравання (князь, рада, веча-сойм).
- •5. 2. Гісторыка-прававая ацэнка трох падзелаў Рэчы Паспалітай.
- •6.1 Крыніцы старажытнага права. Субсідыярныя крыніцы ў старажытным праве ўсходніх славян.
- •6.2 Змены ў прававым становішчы розных груп насельніцтва Беларусі ў канцы XVIII- пачатку XIX стагоддзя.
- •7.2. Адміністарцыйна-тэрытарыяльны падзел Беларусі ў канцы XVIII- першай палове XIX стагоддзя.
- •8.1 Першыя пісанныя помнікі права. Міжнародныя дагаворы з нямецкімі купцамі.
- •8.2. Органы кіравання і суда на тэрыторыі Беларусі ў першай палове XIX стагоддзя.
- •1. Асноўныя канцэпцыі і падыходы да праблем утварэння Вялікага Княства Літоўскага. Прадўмовы ўзнікнення беларуска-літоўскай дзяржавы
- •9. 2. Аграрная рэформа ў Расійскфй Імперыі. (1861 г.). Асаблівасці скасавання прыгоннага ладу на тэрыторыі Беларусі.
- •2. Адметнасці правядзення судовай буржуазнай рэформы (1864 г.) на тэрыторыі Беларусі.
- •2. Адметнасці правядзення земскай буржуазнай рэформы (1864 г.)
- •2. Перамога Савецкай улады на Заходнім фронце. Аблвыканкамзах (Абласны выканаўчы камітэт Заходняга фронту) і яго пазіцыя па нацыянальнаму пытанню.
- •14.1 Прававое становішча саслоўя мяшчан у вкл у XIV – XVI стст.
- •14.2 Эвалюцыя нацыянальна-дзяржаўнай палітыкі пасля лютаўскай рэвалюцыі 1917 г. (бнк, Цэнтральная Рада Беларускіх арганізацый, Вялікая Беларуская Рада).
- •2. Брэст-Літоўскі дагавор. Абвяшчэнне Беларускай Народнай рэспублікі (бнр). Устаўныя граматы бнр.
- •Билет 17
- •2. Утварэнне ссрб (бсср). I з’езд Саветаў Беларусі. Дэкларацыя з’езда.
- •18.2 . Канстытуцыя ссрб 1919 года (гісторыя распрацоўкі і прымання, агульная характарыстыка).
- •19.1 Органы ўлады і кіравання ў гарадах з магдэбургскім правам
- •2. Прычыны ўтварэння і ліквідавання Літоўска-Беларускай сср.
- •20.2 . Другое абвяшчэнне ссрб. Дэкларацыя аб аб’яўленні незалежнасці ссрб.
- •21.2 . Другі з’езд Саветаў Беларусі. Дапаўненні да Канстытуцыі.
- •23/2. Дзяржаўна-прававыя адносіны бсср і рсфср (1919 - 1922 гг.).
- •2. Асноўныя накірункі развіцця права бсср у 20-30-я гады.XX cтст.
- •2.Грамадзянскі кодэкс бсср 1923 г. Гісторыя распрацоўкі і агульная характарыстыка.
- •1. Прычыны прыняцця Другога Статута вкл (1566 года) і яго характарыстыка.
- •2. Судовы лад у бсср у 20-30-я гг хх стагоддзя.
- •Билет 29
- •2. Канстытуцыя бсср 1937 года. Змены ў структуры і кампетэнцыі органаў дзяржаўнай улады.
- •1. Пытанні дзяржаўнага права ў Статутах Вялікага княства Літоўскага ў 1529, 1566 і 1588 гадоў.
- •30.2 . Прычыны і сутнасць парушэння законнасці ў Беларусі ў канцы 20-х - пачатку 50-х гадоў хх ст.
- •2. Змены ў міжнароднай дзейнасці бсср пасля Вялікай Айчынай вайны. Удзел Беларускай сср ва утварэнні аан.
- •1 Злачынства і пакаранне па Статуту Вялікага Княства Літоўскага 1588 года.
- •35.2 . Канстытуцыя бсср 1978 года (крыніцы, распрацоўка і прыняцце, агульная характарыстыка).
- •37.1 Асноўныя этапы судовай рэформы XVI стагоддзя. Нарматыўныя прававыя акты, прынятыя ў ходзе рэформы.
- •37.2 . Кадыфікацыя крымінальнага права ў 1960 гадах.
- •38.1 Сістэма парэформенных мясцовых судоў вкл. Судовыя ўраднікі: кампетэнцыя і юрысдыкцыя
- •38.2 Змены ў крымінальным заканадаўстве бсср другой паловы 60-х – 90-х гадах хх стагоддзя
- •41.2 Распад Саюза Савецкіх Сацыялістычных рэспублік. Утварэнне снд. Заканадаўчае афармленне дзяржаўнай незалежнасці беларускай дзяржавы
- •42.1 Дзяржаўны лад вкл ў складзе Рэчы Паспалітай (роля соймаў, соймікаў, канфедэрацый, элекцыя манарха).
- •2. Канстытуцыя Рэспубліцы Беларусь 1994 года (прычыны распрацоўкі, гісторыя абмеркавання і прыняцця. Агульная характарыстыка.).
- •2. Змяненні і дапаўненні да Канстытуцыі, прынятыя рэспубліканскімі рэферэндумамі 24 лістапада 1996 г. І 17 кастрычніка 2004 г
2. Асноўныя накірункі развіцця права бсср у 20-30-я гады.XX cтст.
шло по нескольким направлениям: во-первых, специальными постановлениями ЦИК БССР вводились в действие на территории БССР законодательные акты РСФСР; во-вторых, органы власти и управления БССР (Всебелорусский съезд Советов, ЦИК, СНК) принимали собственные нормативно-правовые акты; в-третьих, действовали законодательные акты РСФСР, которые постановлением ВЦИК действуют “на всей территории РСФСР и всех союзных и автономных республик”. Действие закона “Об основных частных имущественных правах, признаваемых РСФСР, охраняемых ее законами и защищаемых ее судами” с 2 августа 1922 года было распространено ЦИК БССР и на территорию Беларуси. Таким образом, были введены ГК РСФСР, ГПК РСФСР, УК РСФСР и другие.
Гаржданское право. Гражданский кодекс закрепил общее правило неотчуждаемости государственных предприятий в собственность частных лиц. Объявлялись недействительными сделки, которые влекли явный убыток для государства. Большое внимание уделено кооперативной собственности. Частным лицам разрешалось открывать торговые и промышленные предприятия. Постепенно расширялись имущественные права граждан, а также круг наследников по закону в результате включения в него усыновленных и их нисходящих.
Уголовное право. Уголовный кодекс РСФСР, введенный в действие с 1 июля 1922 года, состоял из общей и особенной частей. За совершение контрреволюционных действий, бандитизм и др. особо опасных преступлений предусматривалась высшая мера наказания – расстрел. Преступления разделялись на 2 категории: направленные против основ нового порядка или признаваемые наиболее опасными и все остальные преступления. В 30-х годах карательная политика ужесточается. Так, 7 августа 1932 г. было принято постановление ЦИК и СНК СССР “Об охране имущества государственных предприятий, колхозов и кооперации и укреплении общественной (социалистической) собственности”, по которому за хищение грузов на транспорте, имущества колхозов и совхозов предусматривалась высшая мера наказания (расстрел) с конфискацией имущества.
II. Земельное право. Земельный кодекс, принятый ЦИК БССР 29 марта и введенный в действие 15 апреля 1923 г. Кодекс состоял из 3-х частей, регулирующих трудовое крестьянское землепользование, использование государственных земель, землеустройство и переселение. В нем устанавливалась предельная норма земли для крестьянского хозяйства. Кодекс земельный 1 апреля 1925 г. не предусматривал общинное землепользование, закрепляя товарищеское и подворно-участковое землепользование. Лесной кодекс, 1 августа 1924 г.- “продолжение Земельного кодекса” и закреплял государственную собственность на весь лесной фонд,
III. Трудовое законодательство. Правовой формой привлечения рабочих к труду являлся коллективный и индивидуальный договоры. Закреплялся 8-часовой рабочий день, меры по охране труда, профсоюзы.
Э к з а м е н а ц ы й н ы б і л е т № ___25____
1. Гарадскія прывілеі (граматы) - важнейшая крыніца права феадальнай Беларусі. Магдэбургскае права і яго характарыстыка. |
Да спецыяльных актаў, якія выдаваліся толькі для гараджан, трэба аднесці: прывілеі на магдэбургскае права; прывілеі, што выдаваліся ў сувязі з цяжкім становішчам жыхароў горада; прывілеі, што выдаваліся з мэтай развіцця горада і прыцягнення ў яго новых жыхароў.
Да прыкладу, граматы на магдэбурскае права на працягу 15 і 16 стст. былі выдадзены ўсім буйным гарадам Беларусі і многім мястэчкам. Грамата давалася гарадам вярхоўнай ўладай ВКЛ або уладальнікам горада. Гэты прывілей выконваў ролю юрыдычнага акта на самакіраванне горада, спрыяў ссаслоўнай кансалідацыі гараджан, вызваляў іх ад феадальнай залежнасці.
Першаступеннае значэнне ў граматах надавалася нормам, што ўстанаўлівалі парадак утварэння і кампетэнцыю гарадскіх органаў кіравання. Войта прызначаў на пасаду вялікі князь ці феадал або выбірала насельніцтва з заможных шляхціцаў ці мяшчан. Раду, якая складалася з радцаў і лаўнікаў, выбіралі з ліку купцоў, заможных майстроў, цэхмістраў. Узначальваў раду выбарны бурмістр.
Билет 25
