Жалпы ұйымдастыру-әдістемелік нұсқаулар

Бұл бағдарлама Қазақстан Республикасы білім беру заңдарының талабына сәйкес әзірленген.

Азаматтарды қордағы офицер бағдарламасына сәйкес даярлау ЖОО әскери кафедрасында алатын жоғары біліміне қарай мемлекеттік тапсырысқа сай жүргізіледі.

Студентерді әскери дайындыққа оқыту ҚР Қорғаныс министірлігінің нормативтік-құқықтық актілері, ҚР білім және ғылым министірлігінің, ҚР Қорғаныс министірлігінің Бас штабы бастығының жыл сайынғы әскердің жауынгерлік даярлығын ұйымдастыру,жарғылар, нұсқаулықтар, ату және жүргізу курстары және осы қордағы офицерлерді даярлау жөніндегі Бағдарлама негізінде жүргізіледі(әрі қарай Бағдарлама).

Күндізгі (іштей) оқитын студенттерді әскери іске оқытудың (ӘЕМ-801500) мақсаты Қазақстан Республикасы Қарулы Күштері үшін өз Отанына, Қазақстан Республикасы Президенті-Қарулы Күштердің Бас қолбасшысы мен халыққа шексіз берілген, запастағы офицерлерді даярлау болып табылады.

Студенттерді оқыту және тәрбиелеу олардың бойында Қазақстан Республикасы Қарулы Күштері қатарындағы запастағы офицерлерге қажетті болып табылатын саяси, әскерлік және моральдық қасиеттерді қалыптастыру, олардың тәрбие және идеологиялық жұмыстар бойынша бөлімше командирі орынбасары қызметінде қызметтік міндеттерін дұрыс әрі сенімді орындауға бағытталуы тиіс.

Офицерлік деңгейге дейінгі студенттердің әскери білімдері мен практикалық дағдыларын жүйелі түрде көтеруді қамтамасыз ету мақсатында бұл Бағдарлама мынадай жұмыстарды қарастырады:

оқытудың бірінші жылы - бөлімше командирі ауқымындағы жалпыәскери дайындық және мамандықтар бойынша пәндерді оқыту;

екінші жылы - взвод командирі ауқымындағы жалпыәскери дайындық және тәрбие және идеологиялық жұмыстар бойынша бөлімше командирі орынбасарын дайындау.

ЖОО-дағы әскери оқыту жұмыстарына 450 сағат бөлінсе, оның ішінде 144 сағат оқу жиындарына арналады. ЖОО-дарындағы оқыту уақытының ұзақтығы 8 сағатқа созылса, 2 сағат міндеттелген өзіндік дайындық жұмыстарына арналады. Студенттерге әскери оқыту жүргізу барысында оларды әскери қызметшілердің өмірі және тұрмысымен, жауынгерлік дайындықпен таныстыру мақсатында, әскери бөлімдерге, басқа жоо-на баруы ұйымдастырылады.

Студенттерді қару-жарақпен және әскери техникамен таныстыру бойынша сабақтар оқу жиындарын жүргізу барысында әскери бөлімдерде жүргізіледі.

Әскери дайындықты өтеу барысында запастағы офицерлер:

Қазақстан Республикасы Қарулы Күштеріндегі тәрбие және идеологиялық жұмыстардың әдістемелік негіздерін;

бөлімдер мен бөлімшелердегі жалпыға бірдей насихаттау жұмысының негізгі формалары мен әдістерін;

қазіргі заманғы жалпыәскерлік ұрыстың негіздерін;

Қазақстан Республикасы Қарулы Күштері мотоатқыштар бөлімінің (бөлімшелерінің) ұйымдастыру құрылымын, қару-жарағын, ұрыс мүмкіндіктерін және әрекет тактикасын;

бөлімдер мен бөлімшелердегі жауынгерлік және жұмылдыру дайындығы талаптарын;

ұрыс әрекеттерін ұйымдастыру және жүргізу бойынша әскери жарғыларды және басқа да құжаттарды;

қорғаныс пен шабуылдауды жүргізу негіздерін, әскери қимылдарды жан-жақты қамтамасыз етуді ұйымдастыруды;

шетел армиясының әскери мүмкіндіктері мен әрекет тактикасын, ұйымдастыру құрылымы мен қару-жарағын;

мотоатқыштар бөлімшелеріндегі ату қаруларының материалдық бөлшектерін және ату тәртібін;

жаяуәскер ұрыс машинасының жалпы құрылысын, пайдалану негіздерін, оларды сақтауға қою және техника мен қару- жарақтың техникалық жағдайын тексеруді;

Қазақстан Республикасы Қарулы Күштері Жарғыларын білуі тиіс.

Сондай-ақ:

рота жеке құрамымен бірге бейбіт уақытта және қазіргі заман ұрысының әр түрінде саяси және тәрбие жұмыстарын ұйымдастыруды;

бөлімшелердегі әскери тәртіп жағдайына талдау жүргізуді, оны қатайту бойынша тәрбие жұмыстарын ұйымдастыру және жүргізуді;

жеке құраммен бірге жеке тәрбие жұмыстарын ұйымдастырып, жүргізуді және бөлімшенің белсенділерін оқытуды;

тактикалық жағдайды бағалауды, мотоатқыштар взводын ұрысқа дайындауды ұйымдастыру мен оларды ұрыста басқаруды;

ату қаруын атуға дайындауды және одан қозғалмайтын және қозғалыстағы нысанды сенімді түрде атуды;

топографиялық карта бойынша және картасыз жергілікті жерді бақылауды, картаны оқи білу және картаға жергілікті жер бедерін түсіруді;

жаппай қырып-жою қаруынан қорғану үшін жеке және ұжымдық қорғану құралын пайдалана білуді, олардың жұмыс істеуін тексеруді;

команда беруді және өз орнында тұрып қарумен және қарусыз жеке саптық тәсілдерді орындай білуі тиіс.

Студенттердің әскери дайындықтарын жоспарлау - әдістемелік нұсқауларға және жоғары оқу орындарындағы оқу-тәрбие процесін ұйымдастыру, жоспарлау және жүргізу бойынша ұсыныстарға, сонымен бірге оқу орнының оқу жоспарына сәйкес іске асырылады.

Студенттердің жауынгерлік дайындықтарының негізгі пәндері мыналар: тактикалық дайындық, жалпыәскери дайындық, тәрбие және идеологиялық жұмыстар әдістемесі, әскери психология және педагогика. Осы пәндер бойынша сынақтар мен емтихандар жүргізіледі.

пәндер бойынша сынақтар:

әскери психология және педагогика;

тәрбие және идеологиялық жұмыстар әдістемесі;

жалпыәскерлік дайындық.

пәндер бойынша емтихандар:

тактикалық және тактикалық-арнайы дайындық;

тәрбие және идеологиялық жұмыстар әдістемесі;

бітіру емтиханы.

Бітіру емтиханы әскери бөлімдерде оқу жиынының соңында жүргізіледі. Бітіру емтиханына енетіндер: тәрбие және идеологиялық жұмыстар әдістемесі, тактикалық және тактикалық- арнайы дайындық, атыс дайындығы, техникалық дайындық. Емтиханға әскери дайындық бағдарламасын толық көлемде орындаған және курстық емтихандар мен сынақтарды сәтті тапсырған студенттер жіберіледі.

Бітіру емтихандарына арналған билеттер әскери кафедра тарапынан жасалып, оларды комиссия төрағасы бекітеді. Билетке студенттердің әскери дайындықтары бағдарламасына сәйкес әрбір пән бойынша сұрақтар енеді.

Әрбір сабақта өтілген материалдар мен оқып-үйренген тақырыптарды игеру бойынша студенттердің білімдері мен дағдыларын тексеру үшін уақыт бөлінуі қажет. Студенттердің білімдерін бақылау барысында олардың білімдері, дағдылары, жасаған тәсілдері міндетті түрде есепке алынып, бағлануы тиіс.

Оқу- тәрбие процесінде оқыту мен тәрбиенің шектелген бірлігі принципі қатаң сақталуы қажет. Онда оқу процесінің дұрыс ұйымдастырылуы және әрбір сабақтың жоғары деңгейде жүргізілуі, қойылған тәрбиелік мақсаттардың орындалуы, күнделікті өмірдегі Қазақстан Республикасы Қарулы Күштері жарғыларының бұлжытпай орындалуы қамтамасыз етілуі тиіс.

Сабақтарда оқытудың қазіргі замандағы техникалық құралдары, оқу кинофильмдері, диафильмдер, слайдтар, оқу-жаттығу қарулары, макеттер, техникалар мен қажетті құралдар кеңінен пайдаланылуы керек.

Сабақтарды барынша тиімді жүргізуді қамтамасыз ету үшін дәрістер, оқу-әдістемелік құралдары, әдістемелік жұмыстар дайындалады.

Жыл сайын оқу-әдістемелік құралдарға, әдістемелік жұмыстарға әскери бөлімдер мен басқа да жоғары оқу орындары студенттерінің тиімді тәжірибелері есепке алынып, енгізіліп отыру қажет.

Пәндерді оқып-үйрену барысында жалпыәскерлік пәндер бойынша сабақтар тактикалық дайындықтармен тығыз байланыста жүргізіліп, олардың ара қатынасын жақындатып оқыту көзделеді. Әскери кафедрадағы студенттерді командалық және әдістемелік дағдыларға үйрету-әскери дайындықтар бойынша барлық сабақтарда, оқытудың барлық кезеңдерінде оқытушылар құрамының көмегімен іске асырылады.

Әскери дайындық сабақтарын бастамас бұрын студентермен қауіпсіздік шаралары, құпияаны қорғау және сақтау қағидалары, мемлекеттік және әскери құпияны сақтау талаптары оқытылады.