20 Кесте. Қарғалы ауданы тұрғындарының есірткіні қолдануға көзқарасы

	қолданамын және онда тұрған ештеңе жоқ деп ойлаймын	«жеңіл есірткілерді» қолданамын	мүлдем қолданбаймын	жауап беруге қиналамын
1.14-тен 29 жасқа дейінгі жастар	0,8%	0,8%	95,3%	3,1%
2. 30 және одан жоғары жастағы тұрғындар	1,4%	0,0%	93,0%	5,6%

Осылайша, Қарғалы ауданынан зерттеуге қатысқан жастар мен 30 жастан жоғары тұрғындардың басым көпшілігі есірткі қолдануға қарсы екендігін көрсетті.

Жастардың 0,8%-ы және ересек тұрғындардың 1,4%-ы есірткіні қолданады хәне онда тұрған ештеңе жоқ деп ойлайды. Аудан жастарының зертеуге қатысқан 0,8%-ы жеңіл есірткіні қолданатын анықталды.

Сәтсіз отбасылар, психикалық ауытқушылық, делинквентті мінез-құлық жастар арасындағы қылмыстың негізгі себептері болып қарастырылады.

Отбасы тәрбиесінің жағдайлары жеке тұлғаның қалыптасуына, дамуына, қызығушылықтарының анықталуына, бала болашағы үшін жалпы бағыт беруге үлкен әсерін тигізеді.

Мамандардың айтуынша, кәмелетке толмаған наркомандар мен алкоголиктер, негізінен, сәтсіз отбасыларынан шығады (ата-аналарының аморалді өмір салты, олардың ішімдікке үйір болуы, жұмыссыздығы, толық емес отбасы); ата-аналар арасындағы кикілжің. Әкесінің немесе шешесінің өзінің ата-аналық міндетін толық атқармауы. Жоғарыда аталған факторлардың нәтижесінде балалар қараусыз, қадағалаусыз қалады, отбасында қажетті адамгершілік қасиеттеріне сусындай алмайды, олар қорғалмайды, ата-ананың жүрек жылуын сезінбей қалады. Осыдан балалардың эмоционалды және интеллектуалды жағынан шектелуіне апарып соғады.

Жасөспірімдер арасындағы нашақорлықтың пайда болуы мен дамуын жан-жақты және терең зерттеу аталған құбылыстың негізгі заңдылықтарын анықтауға, есірткіні пайдалану саласындағы қылмысқа қарсы күреске бағытталған басты кешенді ұсыныстарды дайындауға мүмкіндік береді.

Кәмелетке толмағандардың арасында есірткіге әуестік көп ретте білместіктен басталады. Жасөспірімдер қоршаған ортасының кері әсеріне сенгіш келеді. Олар жас болғандықтан қоршаған ортаның әр сипатты әрекетіне адам ойына келмейтін жауап кайтарады. Есіртікін пайдалануға үйір болудың басты себептер: өз іс-әрекетінің салдарын дұрыс болжамау, жеңілтектік, жан-дүние, мінез-құлық пен дүниетанымның толық калыптаспағандығы, иланғыштық, кері әсерге еліктеушілік алғаш рет спирт ішімдіктері мен есірткінің дәмін көру.

Адам есірткінің бір-ақ рет дәмін татқаннан кейін оған әуес болып калады. Есірткінің   ерекшелігі де осында. Танысы, бір рет дәмін татсаң немесе иіскесең, шексең нашақор болмайсың, қиындықтардың барлығын ұмытасың, ләззат аласың, жаның тыныштық табады деген арбау сөздерімен нашақорлық жолына тартады. Ал әлеуметтік қиындықтардан, отбасындағы ұрыс-керістен, жұмыссыздықтан немесе қызметіндегі жанжалдан шаршаған азамат қиындықтан аз уақытқа болса да қашып кетуді ойлап, есірткінің дәмін татады да, нашақор санатына қосылғанын білмей қалады.

Есірткіні дәмін алғаннан кейін әрі қарай да қолдану адамның жеке биологиялық ерекшеліктеріне орасан зор зиян келтіріп қана қоймай, жасөспірімнің есірткіге тәуелді болып шығуына септігін тигізеді.

Осылайша, жастар арасында ішімдікті қолдану жастардың өзін басқалардың алдында сенімді ұстауға, қорқынышты жеңуге, жалпы өмірдегі келеңсіз жайттарды уақытша болса да ұмытуға мүмкіндік беретін тәсіл деген пікір бар. Мас болу – (ішімдіктің, улы заттардың және есірткінің кесірінен аса қауіпті тосын жағдайлардың бірі. Статистика мәліметтері суға батқан адамдардың көпшілігінің мас күйінде болатынын, әрбір бесінші жол-көлік оқиғасының ішімдікке байланыстылығын, кісі өлтіру мен зорлықтың едәуір үлесінің мас күйінде жасалатындығын көрсетіп отыр. Ішімдікке мас болған күй ауыр қылмыстардың басты себептерінің бірі болып табылады. Ішкіш адам өзін және өзінің жасаған ісін сын көзбен бағалай алмайды. Ешқандай себепсіз адамда бүлікшілдік, кекшілдік, қатыгездік пайда болады. Әсіресе жас адамдардың, жасөспірімдердің, балалардың ішімдік ішуі ерекше қауіпті. Адам неғұрлым жас болса, оның организмінің ішімдікке төзімділігі төмен болады да, соғұрлым тез бейімделеді.

Маскүнемдікпен және оның салдарының бірі - алкоголизммен күрестің ең тиімді жолы – алдымен өмірдің әлеуметтік жағдайын жақсы жағына қарай өзгертумен қатар жеке тұлғаны тәрбиелеу жұмыстарын жетілдіру. Күрестің қалған басқа түрлері, қанша қажетті және маңызды дегенмен, әр тұлғаның жеке ерекшелігіне байланысты.