17 Диаграмма. Респонденттердің жастар арасындағы қылмыстың өсуінің басты себептері туралы пікірі

*Сома 100%-ға тең емес, себебі респонденттер бірнеше жауапты көрсетуі мүмкін

Өскелең ұрпақтың пікірі бойынша жастар арасындағы қылмыстың негізгі себептері: ата-аналар тарапынан бақылаудың болмауы (56,6%), сәтсіз әлеуметтік орта (36,6%), жастардың жұмыссыздығы (52,7%), өмірлік мақсаттың болмауы (43,4%), жазасыздық (21,7%) және әлеуметтік теңсіздік (13,2%). Осы заманғы әлеуметтік-экономикалық жағдайдың да жастар арасындағы қылмыстың өсуіне ықпал ететініне күмән жоқ.

Зерттеу бойынша ересек тұрғындар мен жастардың пікірінің арасында айырмашылықтар бар: ата-аналар тарапынан бақылаудың болмауы (64,8%), сәтсіз әлеуметтік орта (38,0%), жастардың жұмыссыздығы (63,4%), өмірлік мақсаттың болмауы (52,1%), жазасыздық (16,9%) және әлеуметтік теңсіздік (14,1%).

21 Кесте Респонденттердің жастар арасындағы қылмыстың өсуінің басты себептері туралы пікірі

	ата-аналар тарапынан бақылаудың болмауы	сәтсіз әлеуметтік орта	өмірлік мақсаттың болмауы	. әлеуметтік теңсіздік	жастардың бос жүруі	жазасыздық	жауап беруге қиналамын
жастар	56,6%	36,4%	43,4%	13,2%	52,7%	21,7%	2,3%
30 жастан жоғары тұрғындар	64,8%	38,0%	52,1%	14,1%	63,4%	16,9%	0,0%

*Сома 100%-ға тең емес, себебі респонденттер бірнеше жауапты көрсетуі мүмкін

Сонымен, жастар арасындағы қылмыстың өсуіне басты себептер: ата-аналар тарапынан бақылаудың болмауы, сәтсіз әлеуметтік орта, жастардың жұмыссыздығы, өмірлік мақсаттың болмауы, жазасыздық және әлеуметтік теңсіздік.

18 Диаграмма Қарғалы ауданы тұрғындарының жастар арасындағы қылмысты жоюдың шаралары туралы пікірі

*Сома 100%-ға тең емес, себебі респонденттер бірнеше жауапты көрсетуі мүмкін

Жастар арасындағы қылмысты жоюдың төмендегідей қажетті шаралары анықталды: формальді емес жастар ұйымдарын құру (39,5%)., жастардың бос уақытын ұйымдастыру (64,3%), адамгершілік құндылықтарды қалыптастыру (38,8%), жастар арасындағы қылмыстың алдын алу (55,0%). Жастар мен ересектер тұрғындардың жауаптары арасында айтарлықтай айырмашылық болған жоқ.

22 Кесте. Қарғалы ауданы тұрғындарының жастар арасындағы қылмысты жоюдың шаралары туралы пікірі

	формальді емес жастар ұйымдарын құру	жастардың бос уақытын ұйымдастыру	адамгершілік құндылықтарды қалыптастыру	жастар арасындағы қылмыстың алдын алу	жауап беруге қиналамын	жұмысқа орналасу	заңдылықтардың қатаңдығын күшейту	Әскер қатарында қызмет ету
жастар	39,5%	64,3%	38,8%	55,0%	9,3%	,8%	,8%	,8%
30 жастан жоғары тұрғындар	14,1%	64,8%	54,9%	50,7%	4,2%	1,4%	0,0%	0,0%

*Сома 100%-ға тең емес, себебі респонденттер бірнеше жауапты көрсетуі мүмкін

Жастар арасындағы қылмысты жоюдың төмендегідей қажетті шаралары анықталды: формальді емес жастар ұйымдарын құру, жастардың бос уақытын ұйымдастыру, адамгершілік құндылықтарды қалыптастыру, жастар арасындағы қылмыстың алдын алу және басқалар.