40 Кесте. Қарғалы ауданы тұрғындарының экстремистер туралы пікірі

	бандиттер	олар «оң» іс үшін күрескерлер	олар өз мүддесін қорғайды	пайдақорлық мүддесі бар	діни фанаттар	психикалық ауытқушылығы бар адамдар	террористер	террористер	надан адамдар	жоғарыда аталғандардың бәрі
жастар	30,2%	3,1%	7,0%	4,7%	12,4%	6,2%	23,3%	11,6%	,8%	,8%
30 жастан жоғары тұрғындар	9,9%	1,4%	4,2%	18,3%	39,4%	11,3%	7,0%	8,5%	0,0%	0,0%

29 Диаграмма. Тұрғындардың діни экстремизм мен терроризмнің алдын алу шараларының тиімділігі туралы пікірі

«Қарғалы ауданында діни экстремизм мен терроризмнің алдын алу шаралары қаншалықты тиімді жүзеге асырылуда?» деген сұраққа жастардың басым көпшілігі 79% -ы: «иә, жеткілікті» (51,9%) және «жеткіліксіз дегеннен гөрі жеткілікті» (27,1%) деп жауап берді.

Қарама-қайшы пікірде болған жастар үлесі - 15,6%. Оның ішінде 7,8%-ы діни экстремизммен алдын алу шараларының жүзеге асырылуы «тиімді дегеннен гөрі тиімсіз» және респонденттердің 7,8%-ы «тиімсіз» деп санайды.

Респонденттердің 4,7%-ы жауап беруге қиналды.

Барлығын қорытындылағанда жастар мен ересек тұрғындардың жауаптарында айтарлықтай айырмашылық жоқ.

Респонденттердің басым көпшілігі, соның ішінде, діни экстремизммен алдын алу шараларының жүзеге асырылуы тиімсіз деп санайтындар, мемлекет олармен күресте қатаң және күш әдістерді қолдануы тиіс деп есептейді.

50 Кесте. Тұрғындардың діни экстремизм мен терроризмнің алдын алу шараларының тиімділігі туралы пікірі

	иә, тиімді	тиімсіз дегеннен гөрі тиімді	тиімді дегеннен гөрі тиімсіз	тиімсіз	жауап беруге қиналамын	жүргізілмейді
жастар	51,9%	27,1%	7,8%	7,8%	4,7%	,8%
30 жастан жоғары тұрғындар	38,0%	40,8%	9,9%	5,6%	5,6%	0,0%

Жастар (79% ) мен ересек тұрғындардың (78,8%) басым көпшілігі діни экстремизм мен терроризмнің алдын алу шараларын тиімді санайды. Аудан тұрғындарының түсінігі бойынша қазіргі заманғы қоғам өзара глобальді байланыста, сондықтан тек қана рухани ынтымақтастық арқылы тұрақтылық пен мемлекеттің бейбітшілікте өмір сүруіне жағдай жасауға болады.

Әлемнің әр жеріндегі экстремизмнің күшейюі бізді ойландырмай қоймайды. Экстремизм мүшелері көздеген мақсаттарына жету үшін ешнәрседен қаймықпайды. Тіпті өздерін құрбан етуге әзір. Осылайша күш, қару қолдану және заңдар сенім - нанымдарды аяққа таптап, дін атын бүркемелеп, діттегендеріне жетуге тырысады. Өзі үшін бөгде пікірде саналатындарды түрлі амал - айлалармен арандатуды ойластырады. Экстремизм діндегі жеңілдеткен үкімдерді ауырлатып көрсетіп, халыққа түймедейді түйедей етіп көрсетіп бағады.

Қазақстандағы діни экстремизм кеңінен таралмаса да, сондай қаупі бар құбылыс. Сол себепті конфессияаралық, ұлтаралық тұрақтылықтың жойылып кетуі мүмкін, егер де уақытында қауіпті дұрыс түсініп, қажетті шараларды алмаса, қол жеткен табыстардың зая кетуі мүмкін.