- •1. Төменгі деңгейдегі механизмді өңдеу алгоритмдері.
- •2. Сандық құрылғыларды синтездеу.
- •3. Өлшеу процестері және өлшеуіш құралдар.
- •4. Аналогтық өлшеуіш аспаптардың жалпы сипаттамалары.
- •5. Тьюринг машинасы. Жұмыс істеу алгоритмі.
- •6. Санау жүйесі туралы түсінік. Екілік, сегіздік, ондық, он алтылық санау жүйесі. Санау жүйелерін ауыстыруға мысал келтіріңіз.
- •7. Ақпаратты кодтау. Ақпарат көлемін анықтау. Хартли және Шеннон формулалары.
- •8. Жадтың құрылымы. Ішкі және сыртқы жады. Жедел және тұрақты жады. Кэш жады.
- •10. Регистрлер және оның түрлері.
- •11. Есептеу техникасының даму тарихы, негізгі кластары.
- •9. Триггерлер және оның түрлері.
- •12. Эем тұрғызудың негізгі принциптері және ұйымдастыру деңгейлері, құрамы, құрылымы.
- •13.Эем архитектурасының сандық логикалық деңгейі, логикалық алгебраның негізгі заңдары.
- •14, Өлшеудің қателіктерін метрологиялық түрде топтау үлгісі.
- •15. Статистикалық қателіктерді Гаусс заңын табуда қолдану.
- •17. Вентильдер. Бес негізгі вентильдер.
- •18. Схемотехникалық жобалау. Абстракция деңгейлері.
- •19. Микропроцессорлар және оның түрлері. Микропроцессорлық жүйелердің құрылым принциптері.
- •20. Жүйелік шиналарды схема түрінде көрсету. Орталық процессор сипаттамалары.
- •21. Бірдей емес бақылау қатарларын өңдеу. Мөлшер коэффициенттері. Дисперсия.
- •22. Тікелей және жанама өлшеулер кезіндегі қателіктер. Орташа абсолюттік және орташа салыстырмалы қателіктер.
- •23. Энергетиканың маңызы және энергетикалық есептеудің мәселелері.
- •24. Ақпараттық өлшеуіш техника деген не? Оның қамтитын бағыттары.
- •25. Өлшеу процестері: өлшейтін электрлік шама, өлшеу әдістері, қателігі және өлшеу нәтижесі.
- •1.2 Сурет – Өлшеу әдістері сұлбасы
- •26. Өлшеуіш құралдар, аспаптар және түрленгіш датчиктер.
- •27. Электрөлшеуіш аспаптардың шкалаларының түрлері және оларды баптау.
- •28. Өлшеуіш аспаптардың дәлдік кластары және оларды табу.
- •29. Электр шамаларын өлшеу үшін қолданатын әртүрлі жүйелерде істейтін өлшеуіш механизмдердің жұмыс істеу принциптері және шартты белгілері.
- •30. Өлщеуіш механизмдердің бір-бірінен айырмашылықтары, артықшылықтары және кемшіліктері.
- •4.7. Сурет – Электродинамикалық амперметр мен вольтметрлердің өлшеу тізбектерінің сұлбасы
- •31. Шунт пен қосымша кедергіні электр тізбегіне қосу сұлбалары және оларды қолданғанда пайда болатын қателіктер.
- •5.3 Сурет – Кернеуді өлшеудің сұлбасы
- •5.4 Сурет – Токты өлшегендегі әдістемелік қателіктер
- •5.5 Сурет – Кернеуді өлшегендегі әдістемелік қателіктер
- •32. Шунттар мен қосымша кедергілердің метрологиялық сипаттамалары.
- •33. Токтық трансформатордың (тт) жұмыс істеу принципі, қолданылуы және метрологиялық сипаттамалары.
- •34. Кернеулік трансформатордың (кт) жұмыс істеу принципі, қолданылуы және метрологиялық сипаттамалары.
- •35. Токтық трансформатор (тт) мен Кернеулік трансформаторды (кт) қолданғанда туатын қателіктерді табу және есептеп шығару.
- •36. Сандық өлшеуіш аспаптардың құрылысы және жұмыс істеу схемалары.
- •37. Электрлік кедергіні өлшеудің тізбектеп және параллель қосу сұлбалары.
17. Вентильдер. Бес негізгі вентильдер.
Вентиль (Veiltil - клапан) - электр тогының бағытына байланысты жоғары және төмен өткізгіштігі бар электр аспаптары. Вентильдік эффект металл мен электролит шекарасында (электролиттік вентиль), металл мен газ шекарасында (электроразрядты вентиль), металл мен вакуум шекарасында (электровакуумдық вентиль), металл мен шалаөткізгіш немесе эр түрлі типті екі шалаөткізгіштер (шалаөткізгіштік вентиль) шекарасында пайда болуы мүмкін. Вентильдер басқарылатын және басқарылмайтын болып бөлінеді. Негізгі көрсеткіштері: қуаты (әдетте, Вт-тың ондаған бөлігінен бірнеше ондаған кВт-ке дейін); түзетілген ток шамасы (А-дің бірнеше жүздік бөлігінен жүздеген А-ға дейін); кернеу түсуі (вентильтың ондаған бөлігінен он шақты вентильқа дейін); электродтық аралықта электрлік тесіп-ою пайда болатын кері кернеуі (он шақты вентильтан жүздеген кВ-қа дейін); сондай-ақ қосылу жөне ажырату; магниттік жазу.
Вентиль, шүмек - сұйық заттарды тоқтату мен реттеуге арналған жаппа, қақпақ.
Металдар– Электр тоғы мен жылуды жақсы өткізетін, пластикалық қасиеті жоғары, жылтыр заттар. Мұндай қасиеттердің болуы металдардың ішкі құрылымымен байланысты.
Металдардың (сынаптан басқа) кристалдық тор көздерінде металл атомдары орналасқан. Олар бір-бірімен металдық байланыспен байланысады. Металдардың иондану энергиясы аз болғандықтан олардың валенттік электрондары оңай бөлініп, бүкіл кристалдың бойында еркін қозғала алады. Сондықтан олардың жиынтығын электрон газы деп те атайды. Су ерітінділеріндегі реакциялар үшін металдың активтілігі оның активті қатардағы орнына байланысты.
Металдардың қаттылығы, температураға төзімділігі күнделікті тәжірибеде шешуші рөл атқарады. Егер шыны хроммен кесілсе, ал цезийді адам тырнағымен-ақ кесе алады. Кейбір металдар жұмсақ (күміс, алтын, т.б.) болғандықтан таза металдардың орнына олардың бір-бірімен құймалары қолданылады. Ең алғаш алынған құймалардың бірі – қола.
Темір мен оның құймалары (шойын, болат) қара металдар, ал қалғандары түсті металдар; алтын, күміс, платина химиялық реактивтерге төзімділігіне байланысты асыл металдар; сумен әрекеттесіп сілті түзетін металдарды сілтілік (Lі, Na, K, Rb, Cs), ал жер қыртысының негізін құрайтындарын сілтілік жер металдар; массалық үлесі 0,01%-дан аспайтындарын сирек металдар деп атайды. Өнеркәсіпте металдарды негізінен пирометаллургия, гидрометаллургия және электрметаллургия әдістерімен алады. Металдар электр сымдарын, тұрмысқа қажет бұйымдар (қазан, балға, т.б.) жасауда, т.б.
Тік ұшталған болат вентильдер
Тік ұшталған болат вентильдер (ВПЭ) арматура мен құбыр өткізгіштердің екінші жолдарында бітегіш құрал ретінде пайдалануға қолданады. ВПЭМ вентильдер манометрлерді қосу үшін қолданады.
Вентильдердің сенімділігі мен герметтеуін эластомерлі тығындауды пайдалану қамтамасыз етеді. ВПЭМ вентиліндегі қосымша көмекші клапан манометрді қауіпсіз ауыстыруға өз ықпалын тігізеді.
Шартты өту - 5мм.
Вентильдер мен қосымша бұрандаларды жетізу тапсырыс кезінде келісіледі.
Кепілдемелік жұмысы - 1000 цикл.
Бұрғыламалық орта температурасы - +1000С дейін
Қоршаған орта температурасы - -60 -тан +600С дейін
