- •Қазақстан республикасының білім және ғылым министрлігі м.Әуезов атындағы оңтүстік қазақстан мемлекеттік университеті
- •Зертханалық практикум
- •Оқу құралы
- •Мазмұны
- •«Процестер және аппараты» курсы жалпы инженерлiк дайындауда қорытындылаушы, ал арнаулы (инженерлiк) дайындық бағытында негiз қалаушы пән болып табылады.
- •Зертханалық жұмыс № 1
- •Құбырдың гидравликалық кедергісін анықтау
- •1.1. Теориялық бөлім
- •Қондырғыны сипаттау
- •1.3. Тәжірибеден алынған мәліметтерді өңдеу
- •Жергілікті кедергілерді анықтау
- •1.4. Есептеуді жүргізу тәртібі
- •1.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 2 сұйықтың қозғалыс режимін анықтау
- •2.1. Теориялық бөлім
- •2.2. Қондырғының сипаттамасы
- •2.3. Тәжірибені жүргізу тәсілі
- •2.4. Тәжірибеден алынған мәліметтерді өңдеу
- •2.5. Бақылау сұрақтары
- •Зерханалық жұмыс № 3 Қатты заттар бөлшектерін қабатының жалған сұйылу гидравликасын зерттеу
- •3.1. Теориялық бөлім
- •3.2. Қондырғының сипаттамасы
- •3.3. Тәжірибені жүргізу тәсілі
- •3.4. Тәжірибелік мәліметтерді өңдеу
- •3.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 4 Араластыруға жұмсалған энергияны анықтау
- •4.1. Теориялық бөлім
- •4.2. Қондырғыны сипаттау
- •4.3. Жұмысты жүргізу әдісі
- •4.4. Тәжірибелік мәліметтерді өңдеу
- •5.2. Қондырғыны сипаттау
- •5.3. Жұмысты жүргізу реті
- •5.4. Тәжірибеден алынған мәліметтерді талдау
- •5.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 6 Сүзу процесінің турақтыларын анықтау.
- •6.1 Теориялық бөлім
- •6.2. Қондырғының сипаттамасы
- •6.1. Қондырғының сипаттамасы
- •6.4. Тәжірибе мәліметтерш өңдеу
- •7.2.Қондырғының сипаттамасы
- •7.3. Тәжірибені жүргізу жұмыстары
- •7.4.Обработка опытных данных
- •7.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 8 жылу алмастырғыштың «түтік ішінде түтік» үлгісінің жылу өту коэффициентін анықтау.
- •8.1. Теориялық бөлім
- •8.2. Қондырғының сипаттамасы және жұмыс жүргізу методикасы.
- •8.3. Қондырғының жұмысы.
- •Қондырғыны жұмысқа қосу.
- •8.4. Тәжірибеден алынған деректерді өңдеу.
- •8. 5 Бақылау сұрақтары.
- •Зертханалық жұмыс № 9 Қондырылған колоннаның (бағананың) гидравликалық кедергісін зерттеу.
- •9.1. Теориялық бөлім
- •9.2. Қондырғыны сипаттау.
- •9.3. Тәжірибені жүргізу жұмысы
- •9.4. Тәжірибеден алынған деректерді өңдеу
- •9.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 10 радиациялық кептіру процесін зерттеу
- •10.1. Теориялық бөлім
- •Кептірудің тепе-теңдігі
- •Ылғалдың материалмен байланыс түрлері
- •Материалдың ылғалдылығы
- •Кептіру кинетикасы
- •10.2. Қондырманың сипаттамасы
- •10.3. Тәжірибені жүргізу тәсілі
- •10.4. Тәжірибеден алынған деректерді өңдеу
- •10.5. Бақылау сұрақтары:
- •Зертханалық жұмыс № 11 Сұйықтарды жай айдау
- •11.1. Теориялық бөлім
- •11.2. Қондырғының сипаттамасы
- •11.3. Тәжірибе жүргізу тәртібі
- •11.4. Тәжірибеден алынған мәліметтерді өңдеу
- •11.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 12 Қысымдағы жазық бетті сүзгіні сынау
- •12.1. Теориялық бөлім.
- •13.2. Қондырғының сипаттамасы
- •12.4. Тәжірибе мәліметтерін қорытындылау
- •12.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханал ық жұмыс № 13 Циклонда газды шаңнан тазалау
- •13.1. Теориялық бөлім
- •13.2. Зертханалық қондырғының сипаттамасы
- •13.3. Жұмысты жүргізу тәсілі
- •13.4. Алынған мәліметтерді өңдеу
- •Қабылданған белгілеулер:
- •13.5. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 14 Жалған сұйылу және пневмотасымалдаудағы екі фазалы ағын гидродинамикасының негіздері
- •14.1. Теориялық бөлім
- •Қабаттың гидравликалық кедергісі
- •Жалған сұйылу жылдамдығы
- •Ұшырып әкету (еркін қозғалыс) жылдамдығы.
- •Пневмотасымалдау (Пневмотранспорт)
- •14.2. Зертханалық қондырғының сипаттамасы
- •14.3. Тәжірибені орындау тәсілі
- •14.4. Тәжірибелік мәліметтерді өңдеу
- •14.6. Бақылау сұрақтары
- •Зертханалық жұмыс № 15 Сұйық ортада араластыру процестерін зерттеу
- •15.1. Теориялық бөлім
- •Арасаластыруға жұмсалған қуаттың шығыны
- •Араластырғыштары бар аппараттардағы жылдамдық өрісі.
- •15.3. Зертханалық жұмысты орындау тәртібі
- •15.4. Сұйықтың еркін пішінді бетін зерттегендегі зертханалық жұмысты орындау тәртібі
- •15.2. Зертханалық қондырғының сипаттамасы
- •Зертханалық қондырғының сипаттамасы
- •16.3. Зерттеуді жүргізу әдістемесі және тәжірибе нәтижелерін өңдеу.
- •16.5. Бақылау сұрақтары
13.4. Алынған мәліметтерді өңдеу
I. Келесі теңдеуді қолдана отырып, (тіркеме 1, кесте 13.1) өлшеу нәтежелерінің кестесіндегі мәліметтер бойынша, бастапқы берілген қысым айырмасының мәні үшін циклонға кірер және шығардағы проба алудан кейін аллонждағы жетілдіру массасын анықтау:
(13.18)
Келесідегідей теңдеуді қолдана отырып 13.1 – кесте мәліметтері бойынша циклонға кірердегі және шығардағы газдағы шаңның көлемдік массалық концентрациясын анықтау:
(13.19)
мұндағы: ОТ =5 мин = 300с - өлшеу алу уақыты.
Циклондағы газды тазалаудың тиімділігін (13.1) – теңдеумен есептеңіз.
Алынған мәліметтерді 13.2-кестеге енгізіңіз (тіркеме 1). Циклондағы газдың жалған жылдамдығын (13.2) – теңдеумен есептеңіз.
Циклонның аэродинамикалық кедергісінің коэффициентін келесі теңдеумен анықтаймыз:
(13.20)
(13.20) – теңдеудегі газ тығыздығын келесі теңестірумен анықтаймыз:
(13.21)
Циклонға кірер құбырдағы газ жылдамдығын келесі теңдеумен анықтаймыз:
(13.22)
Циклондағы бөліну факторының шамасын Кқ (13.2) –теңдеумен анықтаймыз.
Алынған мәліметтерді 13.2-кестеге енгіземіз (тіркеме 1).
2. 1-ші пунктегі циклондағы қысымның айырмасынының қалған мәнін есептеу үшін қайталау керек. Оны тіркемеде келтірілген бағдарлама бойынша ЭЕМ–да есептелінеді.
3. Газ тазалау тиімділігінің циклонға кірер құбырдағы жылдамдыққа және газ тазалаудың меншікті энергошығындарына тәуелділік графигін тұрғызыңыз. Алынған мәліметтерді сараптап қорытынды жасаңыз.
Қабылданған белгілеулер:
a, b – циклонның кірер құбырының биіктігімен ені; циклондағы айналмалы газ ағынының биіктігімен ені;
Сн, Ск - циклонға кірер және шығардағы газдағы шаңның бастапқы (кірірден), мг/м3;
D - циклон корпусының диаметрі,м; D= 0,25 м;
d - шаң түйіршіктерінің диаметрі, м; d=0,610 мм;
Е - циклонда газды тазалаудың тиімділігі (дәрежесі);
g - 9,81 м/c2- ауырлық күшінің үдеуі;
Кц – циклондағы бөлу факторы;
Мг- 29 кг/кмоль – газдың (ауаның) молекулярлық массасы;
m - аллонж массасы, мг;
n - циклондағыигаздың шыққанға дейінгі айналу саны;
D
R = --------- - газды циклонның радиусы; м;
2
t - газ температурасы, оС;
Vc - циклондағы газ шығыны , м3/с;
w - циклоннан шығар құбырдағы газ жылдамдығы, м/с;
w0Ц - циклонда шаң түйіршіктерінің өту жылдамдығы, м/с;
wф - циклонның көлденең қимасына алғандағы газдың жалған жылдамдығы, , м/с;
Рц - циклонның аэродинамикалық кедергісі; 1 м3 газды тазалауға келетін меншікті энергия шығыны, Па;
- циклонның аэродинамикалық кедергісінің коэффициенті;
- газдың динамикалық тұтқырлық коэффициенті, Па с;
т, г - түйіршіктер мен газ тығыздығы, кг/м3; =2200
