Танымал мәліметтер

ЗШЖ ның НИ әртүрлі микроорганизмдермен шакырылуы мүмкін, олардың ішінде мысалы E.coli, Klebsiella spp., Proteus spp, Enterococcus spp, Enterobacter spp науқастың ішегінің қалыпты микрофлорасына енеді.

Науқастардан S.Marcesens Pseudomans cepsia,атты қоздырғыштардың бөлінуі ерекше эпидемиялық маңызға ие болып табылады.

Көптеген зерттеулер ЗШНИ көбеюі катетерлерді үнемі пайдалануына байланысты емес екендігін дәлелдеді. Инфекцияның максимальды таралып кетпеуі үшін зәрдік катетерлерді бірден алып тстау қажет.

Катетеризация кезінде бактериялрадың енуінің негізгі себептеріне жатады:

Катетерді енгізгенде асептика ережесін дұрыс сақтау.

Катетердің және дренажды трубаның бөлініп кетуі.

Қуықты жуу кезінде контаминация.

Салыстырмалы жағдайлар

Көптеген науқастарда дренажды жүйені катетермен кондома типі бойынша қолданғанда ЗШЖНИ дамуы төмендейді. Кейбір жағдайда жоғарлап кетуі де мүмкін.

Қасағалық катетерді қолдану ЗШЖНИ таралуын төмендетеді. Бірақ бұл әдістің клиникалық бақылаумен нақтыланбаған.

Қуықтың мезгілді катетеризациясы да ЗШЖНИ төмендетеді. Бірақ ол клиникалық бақылаумен рассталмаған.

Жүйелі антибиотиктерді профилактикалық түрде қолднау әсері жоғары болып табылады. Бірақ барлық жағдайда бірдей емес.

Тәжербиелік нұсқаулар

Персоналдарды катетерлерді дұрыс қолдану техникасын үйрту жөніндеоқыту.

Қуықты катетеризацияны қажетті жағдайда ғана жасау.

Қолды жууға аса мән беру.

Катетерді қоюда асептика ережелерін сақтау және залалсыздандырылған инструменттерді қолдану.

Катетерді мықты қылып орналастыру

Үнемі жабық стерильді дренаждың жүйесін қадағалау.

Культуральды зерттеуге зәрді алу.

Қуықты жуудан қашу.

Резюме: Қуықты катетеризациялау ЗШЖНИ таралуына мүмкіндік береді. Қуықты катетер-ацоциияланған жеңіл түрде өтеді, және кейбір жағдайда инфекцияның барлық белгілері катетерді алып тастағанда жоғалады. Бірақ кейбір жғдайда ЗШЖНИ бактериемияның дамуын әкеледі.

Үнемі жабық дренажды жүйе ИК нің шеткі тасы болып табылады. Ашық дренажды жүйенің үнемі болуы зәр шығару жүйесінде инфекция 3-4 күнде дами бастайды. Яғни оның дамуына стерилденбеген жабық дренажды жүйе әсер етеді.

Танымал мәліметтер

Тамырлы катетерлер қанның инфекциясы дамуының себебі болып табылады.

Қанның инфекциясының даму жиілігі қолданылған катетердің түріне байланысты болып келеді.

Асқынулардың қаупі полиуретанды және силиконды катетерлерді қолданудан болады.

Катетерді орнатқан жер алғашқы 2 аптада микроорганизмдер үшін кіретін қақпа болып келеді.

2 аптадан соң инфекцяның кіру қақпасы коннекторлар болып келеді.

Медицина қызметкерлерін оқытужәне даярлау.

Кез келген катетерді орнату алдыда қолды мұқият тазалап алу керек.

Дұрыс катетерлерді таңдаудың ережелері.

5 күнге дейін: перифириялық катетер.

5-10 күн: орталық венозды катетер.

5-28 күн: орталық венозды катетер- бұғаналық көктамыр

28- күн: туннелденген катетер

Тамырлы катетерлерді орнатқанда тек стерильді қолғаптарды қолдану.

Қолданбаған катетерлерді алып тастау.

Үнемі қолданатын катетерлерді қолданбауға арналған шаралар
Науастар категориясы	Іс шаралар
Операциядан кейінгі науқастар	Гипергидратациядан алыстау; Антихолинергиялық заттарды тағайындамау; Төсек жағдайдағы зәр қабылдағышты орнату; Зәрді жіберудің кең түрін қолдану; Қасаға аймағына жылуды қамтамасыз ету Қуықтың жиырылуын күшейтетін және сыртқы сфинктерді босататын препараттарды тағайындау; 4-6 сағат ішінде дәретке отырмаған жағдайда бір мезгілдік катетерді тағайындау;
РЖТБ науқастары	Үнемі қойылатын катетерді жағдай жақсаруына байланысты алып тастау; Керек жағдайда кезеңді катетеризация жасау; Ер адамдарға кондома типіне сәйкес катетер жасау керек;
Олигурия науқастары	Қуықты катетерлерді қолданбау; Олигурияның себебін анықтау үшін УДЗ жасау жөнінде сұрақты қарастыру керек;
Зәрді үстай алмайтын орта жастағы науқастар	Сіңіретін дәкелерді қолдану; Жыныс мүшелерінің протезы бар науқастарға кондома типіндегі катетерді қолдану;
Нейрогенді қуығы бар науқастар	Кезеңді катетеризацияны жүргізу; Керек жағдайда сфинктеротомияны және кондома типіндегі катетерді қолдану;

Керек жағдайдағы қуықты катетеризациялаудың қолдану уақыты аз болу керек. Катетермен кез келген манипуляцияны медицина қызметкері немесе отбасы мүшелері немесе науқастың өзі яғни катетерді қолдана алатын адамдар жасау керек.

ЗШЖНИ дамуын төмендететін кез келген қосымша шаралар: катетерді қолдану жөнінде қызметкерлерді кезеңді оқыту. Уретраның сыртқы жағын күнде повидон-йодпен немесе сумен зарасыздандыруға болмайды, өйткені ЗШЖНИ дамуы клиникалық зерттеулермен дәлелденбеген. Инфекция белгілері болмаған жағдайда ескі катетерлерді қолдану керек.

Қуықты құрамында 0,25 пайыз сірке қышқылы бар антибиотик ерітіндісін қолднауға болмайды.Антибиотиктерді профилактикалық түрде тағайындау ерте ме кешпе бактериялардың резистентті штамбтарының пайда болуына әкеледі, сондықтан оны тәжербиеде қолдануға болмайды.

Әдебиет:

1.Внутрибольничная инфекция: учебное пособие/ под ред. В.Л.Осиповой. – М., 2009.

2. Шкатова Е.Ю., Морозкова О.А. Инфекционная безопасность в ЛПУ. Феникс, 2008.

Бақылау:

1. Зәрді шығару жолының нозокомиальді инфекциясы.

2. Салыстырмалы жағдайлар:

3. Тәжербиелік нұсқаулар.

4. Үнемі қолданатын катетерлерді қолданбау жөніндегі шаралар.

№ 2 дәріс

Тема: «Хирургиялық араласу айналасындағы инфекциялар (ХААИ). Хирургия профиліндегі ауруханадағы АІИ қоздырғыштары».

Мақсаты: Студенттерді ХААИ негізгі қоздырғыштарымен және түсінігімен таныстыру.

ХААИ

Хирургиялық араласу айналасындағы инфекция - бұл жүрiсте хирургиялық операция тиiсiлген адамдар органдар және организмның кездеме қатты әсер ететiн танылатын инфекция кез келген клиникалық тап байланысты хирургиялық кiрiсу пайда болатын.

Мысалы, әдебиетте ұғымның бұл ауылы хирургиялық жара инфекциясы, операциядан кейiнгi инфекция, операциядан кейiнгi кедергi және өйткенi терминдермен жиi кездеседi емес, (операциядан кейiнгi инфекциялар Ивл қоса алады - ассоциацияланған операция жасалған емделушiлерде пайда болатын пневмониялар, бiрақ тiкелей операциядан байланбаған, операциядан кейiнгi кедергiлер тiптен әр түрлi табиғаттың кедергiсi, инфекциядан мiндеттi түрде емес тектерi түсiнедi) өте кең болып табылады мысалы, перитонит немесе iрiң органа/полости инфекцияны қобырап кеткен операциялардан кейiн ) қиын жара инфекциясымен атау.