19.Дегмин және Дегмицитпен қолды өңдеу тәсілін түсіндіріңіз?

23.Қолды Хлоргексидинмен өңдеудегі іс-әрекетті жазыңыз?

Қазіргі заманда қолданылатын әдістерге қолды первамурмен, хлоргексидинмен, дегминмен, дегмицидпен, церигельмен, АХД, АХД – специаль, евросептпен өңдеу жатады.

Хлоргексидинмен қолды өңдеу: 0,5% хлоргексидиннің спиртті ерітіндісі қолданылады. Қолды өңдеу антисептигі бар тампонмен 3 минут бойы сүртеді.

Дегминмен және дегмицидпен өңдеу: Бұл антисептиктер беткей әсер ететін белсенді заттар тобына жатады. Өңдеу ыдыстарда 5-7 минут бойы жүргізіліп, кейіннен қол залалсызданған сүлгімен кептіріледі.

Қолды шөткесіз сабындап 2-3 минут жуады. Дегминнің суда ерітілген 1 пайыздық ерітіндісіне юатырылып алынған екі салфеткамен (әрқайсысы 3 минуттан) сүртіп құрғатады, залалсыздандырылған резеңке қолғап киеді.Қолды 5 пайыздық новосепт және 1 пайыздық дегмицитпен жуу. Қолды сабындап жуып, құрғатып, осы көрсетілген антисептиктердің бәрін дәкеге малып алып қолды 2-3 минут ысқылап жуады, қолды спиртпен сүртудің қажеті жоқ.

20.Қолдың деконтаминациясының қанша түрі бар және сипаттап жазыңыз?

21.Әлеуметтік қолды өңдеудің ережелерін ретімен атап көрсетіңіз?

Қолдың деконтаминациясының үш деңгейін белгілейді: әлеуметтік, гигиеналық, хирургиялық.

Әлеуметтік деңгей (қолдың әдеттегі жууы) – аз ластанған қолды сумен немесе сабынмен жуу (зарарсыздандырғыштар қолданылмайды) терідегі көп мөлшердегі транзиторлы микроорганизмдерді жояды. Қолды әлеуметтік өңдеу тамақты пайдаланар алдында, әжетханадан соң, наусқасты тексерерде және тексеріп болғаннан соң, қол ластанғанна соң өткізіледі.

Қолды өңдеудің ережелері. Қолдағы барлық әшекейлерді, сағатты шешу керек, себебі олар қолдағы микроорганизмдерді жоюға қиындық соқтырады. Қолдар сабынданады, кейін жылы ақпа сумен шайылады және барлығы қайта қайталанады. Қолды бірінші рет сабындағанда немесе жылы сумен шайған кезде қолдың терісіндегі микроорганизмдер жойылады. Жылы суды пайдаланғанда немесе қолды ысқылағанда тері ашылады, сол үшін қайталап сабындаған және шайған кезде ашылған терідегі микроорганизмдер жуылады. Жылы су сабынның аса тиімді әсер етуіне көмектеседі, сол сияқты ыстық су қолдың бетінен қорғаныстық майдың қабатын жояды. Осыған байланысты қолды жуу үшін ыстық суды пайдаланбаған дұрыс.

Гигиеналық деңгей – қолды жуу үшін зарарсыздандырылған заттарды пайдалану; бұл микроорганизмдерді жоюға және кетіруге арналған өте тиімді әдіс. Қолдың гигиеналық өңдеуі алдымен инвазия рәсімнің орындалуымен ескеріледі, иммунитеті төмен науқасты тексеріп болғаннан соң, жаралармен немесе несеп шығаратын катетермен жұмыс жасағаннан соң, қолғапты киерде және қолғапты шешкеннен соң, организмдегі биологиялық сұйықтықпен жанасқанда немесе микробтық ластанудан соң пайдаланылады.

Қолды гигиеналық өңдеу 2 кезеңнен тұрады: қолды механикалық тазалау және антисептикпен қол терісін залалсыздандыру.

Қолды жуу үшін (механикалық тазалау) шиша ыдыстағы мөлшерленген сұйық сабынды бірреттен көп пайдалануға болады. Сабынды мөлшерленген шиша ыдысқа құюға болмайды.Егер сабын тілімдері пайдаланса, онда олардың кішкентай үзіңділерін пайдалану керек, басқа үзіңділері ұзақ уақыт дымқыл жерде қалып қоймауы қажет, себебі микроорганизмдердің көбеюіне мүмкіндік жасамау үшін. Арнайы сабын салғышты қолдану тиімді,себебі басқа уақытта қолды жуу үшін сабын кеуіп тұру тиіс.

Қолды өңдеу кезіндегі қимыл-қозғалыстар еуропалық EN-1500 стандартына сай келуі шарт. Әр қимыл кем дегенде 5 рет қайталанылады. Қолдардың өңделуі 30 секундтан 1минут уақыт арлығында орындалады7

Қолды гигиеналық өндеу

Қолды қағаз сүлгімен кептіру керек, сосын кранды жабамыз. Егер қағаз сүлгілер болмаса онда оның орнына таза мата тілімдерін шамамен мөлшері 30 х 30 см жеке қолдануға болады. Әрбір қолданылып болған сүлгілерді қайта тазалаудан өткізу үшін арнай қойылған контейнерлерге тастау керек. Электр құрғатқыштар тиімсіз, себебі теріні аса жай кептіреді.

Механикалық өңдеуден кейін (екірет сабындап және шаю) қолдың жалғауына аз дегенде 3мл зарарсыздандырғыш жағылады. Қолды гигиеналық дезинфекциялау кезінде препараттар қолданылады, яғни құрамында зарарсыздандырылған детергенттер болады, сонымен қатар қолды спиртпен дезинфицирлейді (адекваттық шарттың қолды жууға немесе қолды жуу үшін арнайы уақыттың болмағандығынан).Зарарсыздандырылған сабынды немесе детергенттерді қолданған кезде қол ылғалданады, содан соң теріге 3 мл құрамында спирт бар препаратпен безейді (мысалға, «Исосепт», «Спитадерм», «АХД-2000 специаль», «Лизанин», «Биотензид», «Манопронто»), толық кепкенге дейін теріге ұқыпты сіңеді (қолды сүртуге болмайды).

Персонал қолына сақина тағудан немесе тырнағына лак жағудан сақтануы керек, себебі сақина мен жыртылдақ лак қолдағы микроорганизмдерді жоюға қиындық соқтырады. Маникюр (тырнақтың төсегінің облысындағы айрықша айлалы әрекеттер) кішіжарақаттарға әкелуі мүмкін, себебі ол жеңіл инфицирленеді. Қолды жууға арналған жабдықтар аурухананың шекарасында ыңғайлы орналу керек. Дербес жағдайда, диагностикалық немесе емдеу өткізілетін бөлмеде, әр бөлмеде және бөлмеден шығарда тікелей емес орналасады.

Хирургиялық деңгей – әр хирургиялық қабаттасушылықта өткізіледі, емделушінің терідегі жабынның тұтастығының бұзушылығымен жүргізіледі, микроорганизмдердің операциялық жараға немесе операциядан кейінгі инфекциялық қозуға әсер етуін алдын – алу үшін жүргізіледі.

Қолды өңдеудің ережелері:

Жоғарыда жазылғандардың механикалық өңдеуден айырмашылығы, хирургиялық өңдеуге білекті тазалау кіреді, кептіру үшін стерилді майлықтар пайдаланылады, ал қолды жуу кем дегенде 2 минутқа созылады.

Қолды өңдеудің хирургиялық деңгейі

Kөшпеi микроорганизмдерді кетіру жэне құрту максатында, барлық хирургиялық ем

шараларды жүргізу алдында жэне соңында тұрақты флоралардың деңгейін темендету үшін жургізіледі.Колды жуу техникасында әрбip кимылды бес рет кайталайды: 1. Алақанды алақанға. 2. Он алақанмен сол колдың сырт жағын. 3. Сол алаканмен он қолдың сырт жағын. 4. Алақан алақанмен, 6ip колдың саусактары екінші қолдың саусақтарының арасымен. 5. Улкен саусактарды айналдыра уқалайды. 6 . Алақандармен айналдыра уқалайды.