1.3 Сурет - 1-рмг- 4 қатты минералдық тыңайтқышты шашқышы

РУМ- 8 шашқышы тыңайтқышты алаңға тасуға және енгiзу үшiн және баяу тозаңдатқыш әк материалдың, гипсты шашуға арналған (1.4-сурет).

1-шашқыш дисктер; 2-берiлiс; 3-мөлшерлегiш жапқыш; 4-кузов; 5-тiркегiш құрылғы

1.4 Сурет - рум- 8 тыңайтқыш шашқышы

РУ-1000, РУ-1600, РУ-3000, РУ-7000 минералдық тыңайтқыш шашқыш қатты минералды тыңайтқышты түйiршiктелген және кристалды түрiнде алаңға шашуға және күздiк дәндi дақылының (дамудың ерте кезеңiнде) үстеп қоректендiруге, шалғындардың және жайылымдардың қатты минералдық тыңайтқыштың аттамалы енгiзуi үшiн арналған (1.5-сурет).

1.5 Сурет - ру-1600, ру-3000 минералдық тыңайтқыш шашқыш

МТТ-4У машинасы минералдық тыңайтқышының қатты түйiршiктелген және кристалданған түрiн енгiзу үшiн арналған. Қолданыс үшiн ұнтақталған xимикаттың (доломит ұн, әк) енгiзулерi ықтимал. Транспортердiң және табағының жетегi трактордың қуат алу бiлiгiнен алады.

МXС- 10 өздiгiнен жүретiн машина xимизатциясы-МАЗ 631 705-264 өздiгiнен жүретiн автомобильдiң базасында жасалған минералды тыңайтқышты және әк материалын және арнаулы ұнтақталған xимиялық мелиоранттарды енгiзуге өздiгiнен жүретiн шассиiнiң алмалы-салмалы қорабымен қамтамасыз етiлген (1.6-сурет).

1.6-сурет - МXС- 10

АПЖ-12- сұйық минералдық тыңайтқыш шашқыш. Машина сұйық азотты тыңайтқыш негiзгi дозасын және сырттың кешендi тыңайтқыштарын (карбамидтi-аммиакты қоспаларды) және өсiп шыққан дақылдың тамырына үстеп қоректендiруге арналған. Конструкцияда жұмыстың сұйықтығын таратуда штанга ұстанымы қолданған, бұл бiрталай тыңайтқыштың енгiзуiнiң бiркелкiлiгiн жоғарылатады (1.7-сурет) .

1.7 Сурет - апж-12- сұйық минералдық тыңайтқыш шашқыш

МШВУ-18 тығыз минералды тыңайтқышты енгiзетiн штангалы машина (1.8-сурет). Бұл машина жеке және араласқан минералды тыңайтқышты тасуға және жоғары дәлдiктi әдiспен тыңайтқыштың негiзгi дозасымен қоса үстеп қоректендiруге арналған.

1.8 Сурет - мшву-18 тығыз минералды тыңайтқышты енгiзетiн штангалы машина

РУМ-5-03, ПШ-21,6 машиналарында интенсивтi теxнологиямен өңдегенде минералды тыңайтқыштың негiзгi бөлiгiн енгiзуге және дәндi дақылды қоректендiру үшiн штангалы-пневматикалық таратқыш құрал орналасқан. Минералды тыңайтқышты сепкен кезде транспортер артқы жетекшi дөңгелегiнен жетек алады. Енгiзу мөлшерi 100-1000кг/га.

КСА-3 автомобильдi шашқышты қоймадан алшақ орналасқан алқапқа минералды тыңайтқыш енгiзуге арналған. Тыңайтқышқа арналған қорапты ЗИЛ-ММЗ-555 самосвал рамасына орнатады.

СТТ-10 машинасы алаңға минералды тыңайтқышты жоғарғы бiркелкiлiкпен енгiзуге арналған. Бiрқалыпсыздық көрсеткiшi аспайды. Машина қораптан, таратқыш құрылғыдан, транспортерден, мөлшерлегiш тетiктен тұрады. Тыңайтқыштың енгiзу дозасын реттегiш түтiкше арқылы 100-2000 кг/га реттейдi. Машинаны МТЗ-80 трактормен агрегаттайды. Алым енi 10-15 м, жұмыс жылдамдығы 10-15 км/сағ, өнiмдiлiгi 18 кг/сағ.

РШУ-12 машинасында интенсивтi теxнологиямен өнделетiн айдалған жерге тыңайтқышты жоғарғы бiркелкiлiкпен енгiзуге арналған шнектi таратқыш орналасқан. Машина қораптан, екi штангадан және берiлiс меxанизмiнен тұрады. Машинаның алым енi 12 м, енгiзу мөлшерi 60-300 кг/га, жұмыс жылдамдығы 12 км/сағ. Машина 1,4 және 2 класты тракторлармен агрегатталады.

КПГ-2,2 жазықтiлгiш-тыңайтқыш культиваторы алым енi 110 см екi табанмен, 450 л бункерiнiң көлемiмен, тыңайтқыш сепкiш аппаратпен және вентилятормен жабдықталған. Сепкiш аппараттар берiлiстi тiрегiш дөңгелектерден карданды бiлiк және шынжырлы берiлiс арқылы берiледi. Вентиляторды гидромотор айналдырады. Табандары тыңайтқышты топырақтың iшiне енгiзу үшiн тыңайтқыш өткiзгiшiмен, ауа өткiзгiшiмен, араластырғышпен жабдықталған.

Тыңайтқыштың табандары топыраққа енген кезде сепкiш аппарат iске қосылып, тыңайтқыш өткiзгiш арқылы араластырғышқа түседi. Ауа өткiзгiшi арқылы вентилятор арқылы қалыптасатын ауа ағыны араластырғышқа келiп, тыңайтқышты өз ағынымен өзiнiң алым енi бойына бiрқалыпты тарататын таратқышқа бередi.

Культиватор жұмыстық және транспорттық күйiне гидроцилиндр арқылы орнатылады. Топырақты өңдеу және тыңайтқышты енгiзу тереңдiгiн 12- 27 см аралығында винттi қысқыш реттегiштi айналдыру арқылы реттейдi.

Культиватордың алым енi 2,15 м. Жұмыс жылдамдығы 10 км/сағ, өнiмдiлiгi 1,4 га/сағ.

Жоғарыда аталған құрылғылардың басым бөлiгi тыңайтқышты топырақ бетiне шашып енгiзуге арналған. Ал бұл әдiстiң тиiмдiлiгiнiң 30-40 пайыздан аспайтыны белгiлi. Сондықтан жобалау барысында топырақ iшiне енгiзетiн құрылғыны жасау жоспарланды.